การวิจัยกึ่งทดลองครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินผลโครงการป้องกันการกลับเสพ ติดซ้ำในวัยรุ่นที่เข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลธัญญารักษ์ ใช้เวลาในการศึกษา 11 เดือน คือระหว่างเดือนเมษายน 2543 ถึงเดือน กุมภาพันธ์ 2544 กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียนชาย ที่กำลังศึกษาในชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1-6 จำนวน 50 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 26 คน กลุ่ม ควบคุม 24 คน กลุ่มตัวอย่างได้รับการสุ่ม โดยคำนึงถึงความแตกต่างเรื่องอายุ และระยะ เวลาที่เสพยา ส่วนใหญ่กลุ่มตัวอย่างเสพยามาประมาณ 2 ปีและเสพยาวันละ 1 ครั้ง บิดา มารดามีการศึกษาระดับประถมศึกษาและมีรายได้ครอบครัวเฉลี่ยน้อยกว่า 10,000 บาท/เดือน กลุ่มทดลองได้รับการดูแลตามโครงการการป้องกันการกลับเสพติดซ้ำ โดยผู้วิจัยร่วม กับการดูแลตามปกติจากพยาบาลและเจ้าหน้าที่ทีมสุขภาพของโรงพยาบาล ส่วนกลุ่มควบคุมได้รับ การดูแลตามปกติจากพยาบาลและเจ้าหน้าที่ทีมสุขภาพของโรงพยาบาลโดยได้รับการรักษาแบบ ผู้ป่วยใน จำนวน 21 วัน โดยโครงการป้องกันการกลับเสพติดซ้ำนี้ประกอบด้วยการให้คำปรึกษา แบบกลุ่มกับวัยรุ่น และการให้การศึกษาและการสนับสนุนแบบกลุ่มกับครอบครัววัยรุ่น กลุ่ม ให้คำปรึกษากับวัยรุ่น สร้างจากแนวคิดทฤษฎีการแก้ปัญหา ทฤษฎีการกำกับดูแลตนเอง ขณะที่ กลุ่มให้การสนับสนุนครอบครัววัยรุ่นสร้างจากแนวคิดทฤษฎีการสนับสนุนทางสังคม และ ผสมผสานความรู้เกี่ยวกับการบำบัดผู้ติดยาเสพติดเข้าไว้ในการช่วยเหลือทั้งในกลุ่ม วัยรุ่น และกลุ่มครอบครัว โครงการนี้เริ่มต้นตั้งแต่สัปดาห์แรกเมื่อวัยรุ่นเข้ารับการ รักษาในโรงพยาบาล และสิ้นสุดการดูแลเมื่อครบ 12 สัปดาห์ หลังวัยรุ่นออกจาก โรงพยาบาล ผลของการดูแลที่วัดในการศึกษาครั้งนี้ได้แก่การควบคุมตนเอง พฤติกรรม การเลิกเสพยา โดยรวบรวมข้อมูลก่อนและหลังการทดลองห่างกัน 26 สัปดาห์ ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มทดลองมีคะแนนการควบคุมตนเอง และอัตราการเลิกเสพยาสูงกว่า กลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ที่ระดับ 0.001 และ 0.05 ผลการศึกษาครั้งนี้ชี้ให้ เห็นว่า โครงการป้องกันการกลับเสพติดซ้ำมีผลให้การควบคุมตนเองของวัยรุ่นัฒนาขึ้น นอกจากนั้นพฤติกรรมการเลิกเสพยาในระยะเริ่มแรกสามารถคงอยู่ต่อได้ภายหลังสิ้นสุดการบำบัด ดังนั้น จึงควรมีการนำโครงการป้องกันการกลับเสพติดซ้ำไปประยุกต์ใช้ในทางปฏิบัติ ในการ ให้การช่วยเหลือนักเรียนวัยรุ่นในชั้นมัธยมศึกษาที่ 1-6 ต่อไป สำหรับการศึกษาวิจัยครั้ง ต่อไป ควรทดสอบหาระยะเวลาที่เหมาะสมในการติดตามส่งเสริมพฤติกรรมการเลิกเสพยาในกลุ่ม วัยรุ่นที่มีระดับความรุนแรงของการติดยาต่างกัน