การออกกำลังกายเป็นพฤติกรรมสุขภาพซึ่งผู้สูงอายุโรคเบาหวานส่วนใหญ่ละเลย ซึ่งถ้า ขาดการออกกำลังกายจะทำให้อาการของโรครุนแรงและทำให้อัตราตายเพิ่มขึ้น การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการรับรู้ประโยชน์และอิทธิพลด้านสถานการณ์ต่อพฤติกรรมการออก กำลังกายในผู้สูงอายุโรคเบาหวาน ผู้วิจัยนำกรอบแนวคิดของเพนเดอร์มาเป็นแนวทางในการศึกษา โดยใช้การวิจัยเชิงบรรยายและเลือกกลุ่มตัวอย่างจากผู้สูงอายุโรคเบาหวาน ที่เป็นสมาชิกชมรม ผู้สูงอายุโรงพยาบาลศูนย์ราชบุรี วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ราชบุรี โรงพยาบาลดำเนินสะดวก ตำบลหินกอง ตำบลดอนไผ่ ตำบลบัวงาม ตำบลบางตะโหนด ตำบลบ้านสิงห์ ตำบลดอนทราย จำนวน 140 ราย เก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสัมภาษณ์ที่ผู้วิจัยสร้างขึ้นประกอบด้วยข้อมูลคุณลักษณะทาง บุคคล พฤติกรรมการออกกำลังกาย การรับรู้ประโยชน์และอิทธิพลด้านสถานการณ์ วิเคราะห์ข้อมูล โดยหาการแจกแจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานและหาอำนาจการทำนายโดย การวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน ผลการวิจัยพบว่า คะแนนพฤติกรรมการออกกำลังกายโดยรวมอยู่ในระดับดี ((X)=3.62, SD=0.70) คะแนนการรับรู้ประโยชน์โดยรวมอยู่ในระดับดี ((X)=2.81, SD=0.36) คะแนนอิทธิพล ด้านสถานการณ์โดยรวมอยู่ในระดับดี ((X)=2.69, SD=0.45) การรับรู้ประโยชน์ อิทธิพลด้าน สถานการณ์ และระดับการศึกษา สามารถทำนายพฤติกรรมการออกกำลังกายได้ 98% ที่ระดับความมี นัยสำคัญ 0.001 จากผลการศึกษาครั้งนี้ผู้วิจัยมีข้อเสนอแนะว่า พยาบาลและเจ้าหน้าที่ด้านสาธารณสุขอื่นๆ ควรเน้นให้ผู้สูงอายุโรคเบาหวานมีพฤติกรรมการออกกำลังกายตามหลักการออกกำลังกายที่ถูกต้อง และส่งเสริมให้ผู้สูงอายุมีส่วนร่วมในกิจกรรมการออกกำลังกายของชุมชน รวมทั้งให้ข้อมูลเกี่ยวกับ ประโยชน์ในการออกกำลังกายแก่ผู้สูงอายุ