การศึกษานี้เป็นการศึกษาลักษณะปัญหาความไม่เสมอภาคในสิทธิด้านสุขภาพในแง่การได้รับ หลักประกันสุขภาพและบริการสุขภาพ ด้วยแนวคิดบทบาทและอุดมการณ์ของรัฐ ชนชั้นทางสังคม ชาติพันธุ์ และความไม่เท่าเทียมทางสังคม โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยทั้งเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ กลุ่มตัวอย่างในการสำรวจประกอบด้วยสมาชิกครัวเรือน 2,276 คน จาก 400 ครัวเรือน ครอบคลุมทุกตำบลในอำเภอแห่งหนึ่ง กลุ่มตัวอย่างในการสัมภาษณ์ระดับลึกประกอบด้วยเจ้าหน้าที่ สาธารณสุข ผู้นำชุมชนและชาวบ้านกลุ่มต่างๆ จาก 2 หมู่บ้าน พบว่ามีความไม่เสมอภาคในสิทธิ ด้านสุขภาพในด้านสิทธิประโยชน์ เงื่อนไขการได้รับบริการสุขภาพของหลักประกันสุขภาพและ ปัญหาการกระจายหลักประกันสุขภาพที่ไม่เป็นธรรม บทบาทและอุดมการณ์ของรัฐมีลักษณะธำรง รักษาระบบทุนนิยม โดยมองประชาชนในฐานะผู้บริโภคที่จะรับผิดชอบค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพและ สิทธิด้านสุขภาพของตนเอง แม้แต่กลุ่มประชาชนผู้มีรายได้น้อย ทำให้สิทธิด้านสุขภาพของคนจน ผู้ที่มีบัตรสงเคราะห์และบัตรสุขภาพถูกริดรอน บทบาทและอุดมการณ์ของสถานบริการมีลักษณะ มุ่งเพื่อผลประโยชน์ของรัฐโดยมีการแสวงหารายได้ทั้งจากงบประมาณและจากประชาชนผู้มีบัตร รักษาฟรีโดยการกำหนดเงื่อนไขจำกัดการเข้าถึงบริการและสิทธิประโยชน์ในการรับบริการสุขภาพ จนกระทบต่อคุณภาพบริการ มีการชลอการส่งมอบบัตรสงเคราะห์เพื่อหวังผลการตลาดของการขาย บัตรประกันสุขภาพ มีการเลือกขายกลุ่มคนที่ให้ผลตอบแทนจากยอดการบริการที่สูง ทำให้กลุ่มหญิง มีครรภ์และคนในเขตเมืองได้รับหลักประกันสุขภาพมากกว่าคนชนบทห่างไกล เงื่อนไขทะเบียนบ้าน เป็นเงื่อนไขที่จำเป็นสำหรับการมีบัตรสงเคราะห์และการรับบริการตามสิทธิ ทำให้คนที่อยู่ใน ชุมชนแต่ไม่มีชื่อในทะเบียนบ้านและกรรมกรรับจ้างที่เข้าไปทำงานในเมืองไม่ได้รับสิทธิ ในขณะ ที่ชนชั้นนายทุนน้อยรัฐส่วนใหญ่ได้รับรัฐสวัสดิการและบริการอย่างกว้างขวาง แต่ชนชั้นกรรมกร ร้อยละ 60 ไม่มีหลักประกันและได้รับบริการคุณภาพต่ำ คนชาติพันธุ์กลุ่มน้อยที่มักจะได้รับการ ดูถูกจากเจ้าหน้าที่รัฐ ไม่ได้รับหลักประกันและได้รับบริการสุขภาพที่เท่าเทียมกับคนไทยส่วนใหญ่ เด็กร้อยละ 32.3 ผู้สูงอายุที่ถูกละเลยจากคนในครอบครัวร้อยละ 25.0 ไม่ได้รับบัตรสงเคราะห์ เพราะการมีสถานภาพทางสังคมต่ำที่สอดรับกับผลประโยชน์ของรัฐ ควรมีการทบทวนบทบาทและอุดม การณ์ของรัฐในแง่ที่เป็นอุปสรรคเพื่อการปรับปรุงให้เกิดความเสมอภาคในสิทธิด้านสุขภาพ