การเลือกสถานพยาบาลคู่สัญญาหลักของผู้ประกัน ตนเป็นสิ่งที่สำคัญ เนื่องจากจะเป็นสถานที่ที่ผู้ประกันตน จะต้องไปรับบริการรักษาพยาบาลตามสิทธิประโยชน์ทดแทน ในกองทุนประกันสังคมเป็นเวลานานถึง 1 ปี แล้ว สถาน พยาบาลเหล่านั้นก็จะได้รับเงินจัดสรรจำนวน 700 บาท ต่อผู้ประกันตนหนึ่งคนต่อปี ซึ่งงบจัดสรรดังกล่าวสถาน พยาบาลสามารถนำมาปรับปรุงพัฒนาระบบบริการได้อย่างอิสระ การศึกษาปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับเจตนาที่จะ เลือกสถานพยาบาลและพฤติกรรมการเลือกสถานพยาบาลของ ผู้ประกันตนจึงเป็นวัตถุประสงค์ที่สำคัญในการวิจัยนี้ กลุ่มตัวอย่างที่ศึกษาได้แก่ผู้ประกันตน จำนวน 357 คน ที่ได้มาจากการสุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอนจาก 6 หมู่บ้าน 3 ตำบล ในอำเภอบางปะกง ทำการเก็บข้อมูลโดยการ สัมภาษณ์ผู้ประกันตนก่อนการเลือกสถานพยาบาลประมาณ 1 - 2 เดือน และเมื่อผู้ประกันตนเลือกสถานพยาบาลแล้ว ทำการเก็บข้อมูลอีกครั้ง โดยการส่งแบบสอบถามทางไปรษณีย์ รวมทั้งการรวบรวมข้อมูลโดยผ่านทางอาสาสมัครในหมู่บ้าน สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลประกอบด้วย การทดสอบค่า ไคสแควร์ (X(2)) การทดสอบค่าที (t-test) การวิเคราะห์ ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์เพียร์สันโพรดักโมเมนต์ การวิเคราะห์ ตัวแปรพหุ (M.C.A.) การวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณ และ การวิเคราะห์จำแนกกลุ่ม ผลการวิจัยพบว่า ก่อนการเลือกสถานพบาบาล 2 เดือน ผู้ประกันตน ร้อยละ 59 มีเจตนาที่จะเลือกสถานพยาบาลของเอกชน รองลงมาร้อยละ 31 มีเจตนาที่จะเลือกสถานพยาบาลของ รัฐบาล และร้อยละ 10 ไม่สามารถระบุเจตนาที่จะเลือก สถานพยาบาลใดได้ หลังจากนั้นได้สำรวจการเลือกสถาน พยาบาลที่เป็นจริงอีกครั้ง พบว่า ผู้ประกันตนร้อยละ 64 เลือกสถานพยาบาลของเอกชน และร้อยละ 36 เลือก สถานพยาบาลของรัฐบาล จากการวิเคราะห์ทางสถิติ พบว่า เจตคติต่อการเลือก สถานพยาบาลที่วัดทางตรงมีความสัมพันธ์แบบปฏิภาคทางตรง กับเจตคติต่อการเลือกสถานพยาบาลที่วัดทางอ้อม (r = 0.4510) และการคล้อยตามกลุ่มอ้างอิงที่วัดทางตรง มีความสัมพันธ์แบบปฏิภาคทางตรงกับการคล้อยตามกลุ่ม อ้างอิงที่วัดทางอ้อม (r = 0.7288) อย่างมีนัยสำคัญ ทางสถิติ เจตคติต่อการเลือกสถานพยาบาล ประสบการณ์การ เลือกสถานพยาบาลและการคล้อยตามกลุ่มอ้างอิง สามารถ ทำนายเจตนาที่จะเลือกสถานพยาบาลคู่สัญญาหลักได้ ร้อยละ 53 (R(2) = 0.5326) และความเชื่อเกี่ยวกับ ผลการเลือกสถานพยาบาล การประเมินค่าผลการเลือกสถาน พยาบาล ประสบการณ์การเลือกสถานพยาบาล ความเชื่อว่า เพื่อน ๆ ที่ทำงาน สามีหรือภรรยาหรือคู่รัก หัวหน้างาน และมารดาคิดว่าควรเลือกสถานพยาบาลที่ใด และแรงจูงใจ ที่จะเลือกตาม สามารถทำนายเจตนาที่จะเลือกสถานพยาบาล คู่สัญญาหลักได้ร้อยละ 32 (R(2) = 0.3216) เจตนาที่จะเลือกสถานพยาบาล การได้รับการ ประชาสัมพันธ์จากสถานพยาบาล สามารถทำนายพฤติกรรม การเลือกสถานพยาบาลคู่สัญญาหลักได้ถูกต้อง ร้อยละ 76 ขณะที่เจตคติต่อการเลือกสถานพยาบาล การคล้อยตามกลุ่ม อ้างอิง ความเอื้ออำนวยต่อการไปใช้บริการ ประสบการณ์ การเลือกสถานพยาบาล การได้รับการประชาสัมพันธ์จาก สถานพยาบาล สามารถทำนายพฤติกรรมการเลือกสถาน พยาบาลได้ถูกต้องร้อยละ 86 ส่วนความเชื่อเกี่ยวกับผล การเลือกสถานพยาบาล การประเมินค่าผลการเลือกสถาน พยาบาล ความเชื่อว่าเพื่อน ๆ ที่ทำงาน สามีหรือภรรยา หรือคู่รัก หัวหน้างานและมารดา คิดว่าควรเลือกสถาน พยาบาลที่ใด และแรงจูงใจที่จะเลือกตาม ประสบการณ์ การเลือกสถานพยาบาล และความเอื้ออำนวยต่อการไปใช้ บริการ สามารถทำนายพฤติกรรมการเลือกสถานพยาบาลได้ ถูกต้อง ร้อยละ 86 เช่นกัน ผลการวิจัยจะเป็นประโยชน์ในการทำนายพฤติกรรม การเลือกสถานพยาบาล เพื่อใช้วางแผนพัฒนาระบบบริการแก่ ผู้ประกันตน ตลอดจนใช้ในการบริหารจัดการของสถานพยาบาล ในการปรับปรุงระบบการบริการ เพื่อตอบสนองความเชื่อและ ความต้องการในการเลือกสถานพยาบาลคู่สัญญา และปรับปรุง ระบบการประชาสัมพันธ์ ตลอดจนกลุ่มเป้าหมายในการ ประชาสัมพันธ์ ที่ไม่ใช่แต่เฉพาะผู้ประกันตนเท่านั้น ยังรวมถึงสามีหรือภรรยาหรือคู่รัก หัวหน้างาน และมารดาของ ผู้ประกันตนด้วย