การวิจัยครั้งนี้ มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาสาเหตุการฝ่าฝืนการใช้หมวกนิรภัยในการขับขี่รถจักรยานยนต์ของเยาวชน ในเขตจังหวัดมหาสารคาม และเพื่อศึกษาผลกระทบที่เกิดจากการฝ่าฝืนใช้หมวกนิรภัยในการขับขี่รถจักรยานยนต์ของเยาวชน ในเขตจังหวัดมหาสารคามกลุ่มตัวอย่างเป็นเยาวชนที่มีอายุตั้งแต่ 15-18 ปี ในเขตจังหวัดมหาสารคาม ที่ขับขี่รถจักรยานยนต์เป็นพาหนะ เฉพาะในช่วงเดือนเมษายน ถึงเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2540 ซึ่งจำแนกเป็น 4 กลุ่ม คือ 1) ไม่สวมหมวกนิรภัย ถูกจับ แต่ไม่ประสบอุบัติเหตุ 2) ไม่สวมหมวกนิรภัย ไม่ถูกจับ แต่ประสบอุบัติเหตุ จำนวน 172 คน และผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง เช่นผู้ปกครองของเยาวชน ตำรวจจราจรที่ปฏิบัติหน้าที่เกี่ยวข้องกับเยาวชนที่ฝ่าฝืนการใช้หมวกนิรภัย ครู อาจารย์ และพยาบาลในโรงพยาบาลจังหวัดมหาสารคาม จำนวน 118 คน ผลการวิจัยพบว่า สาเหตุการฝ่าฝืนการใช้หมวกนิรภัยในการขับขี่รถจักรยานยนต์ของเยาวชนในเขตจังหวัดมหาสารคาม จำแนกเป็น 3 ประเด็น คือ 1) ปัจจัยเกี่ยวกับผู้ขับขี่ทั้ง 4 กลุ่มมีเพียงส่วนน้อยที่มีสภาพร่างกายไม่ปกติเพราะอยู่ในอาการมึนเมา ผู้ขับขี่ส่วนใหญ่ไม่สนที่จะมีใบอนุญาตขับขี่และผู้ขับขี่ที่ไม่สวมหมวกนิรภัยไม่สนใจที่จะมีใบอนุญาตขับขี่ในอัตราที่สูงกว่าผู้ขับขี่ที่สวมหมวกนิรภัย 2) ปัจจัยด้านเศรษฐกิจและด้านสภาพแวดล้อมในสังคม โดยภาพรวมแล้วผู้ขับขี่ที่ไม่สวมหมวกนิรภัย ทั้ง 3 กลุ่ม แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับปัจจัยด้านเศรษฐกิจจำแนกเป็น 2 ประเด็น คือ มีแต่ไม่สวมหมวกนิรภัย และไม่มีจึงไม่สวมหมวกนิรภัย 3) ปัจจัยด้านทัศนคติที่มีต่อหมวกนิรภัย ผู้ขับขี่รถจักรยานยนต์ที่ไม่เคยสวมหมวกนิรภัยทั้ง 3 กลุ่ม มีความคิดเห็นเกี่ยวกับหมวกนิรภัยสามารถจำแนกได้2 ประเด็น คือ ดีและไม่ดี ส่วนผู้ขับขี่ที่สวมหมวกนิรภัย แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับหมวกนิรภัยว่า ดี มีความรู้สึกว่าสวมหมวกนิรภัยแล้วจะมีความปลอดภัย มีความคิดเห็นเกี่ยวกับกฎหมายการใช้หมวกนิรภัยว่ามีความเหมาะสมแล้ว ผู้ขับขี่รถจักรยานยนต์ทุกคนควรสวมหมวกนิรภัยป้องกันการได้รับอุบัติเหตุที่จะเกิดขึ้นกับศีรษะ ผลกระทบที่เกิดจากการฝ่าฝืนการใช้หมวกนิรภัยในการขับขี่รถจักรยานยนต์ของเยาวชนในเขตจังหวัดมหาสารคามมีดังนี้ 1) ผลกระทบทางเศรษฐกิจ ทำให้เสียค่าใช้จ่ายในการซ่อมแซมรถ ค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาล ค่าปรับ และค่าใช้จ่ายสำหรับคู่กรณีเมื่อตนเองเป็นฝ่ายผิด 2) ผลกระทบทางสุขภาพชีวิตและทรัพย์สิน ถ้าไม่สวมหมวกนิรภัยในขณะขับขี่รถจักรยานยนต์ เมื่อได้รับอุบัติเหตุก็จะทำให้ได้รับบาดเจ็บ บางครั้งถึงกับเสียชีวิต ไม่เพียงแต่ตนเองเท่านั้น ยังทำให้คู่กรณีเสียชีวิตหรือได้รับบาดเจ็บด้วยทำให้เสียค่าใช้จ่ายและเสียเวลาในการประสานงานกับคู่กรณีหรือเจ้าพนักงานเจ้าของคดีอีกด้วย แต่ทั้งนี้ก็ขึ้นอยู่กับความประมาทของผู้ขับขี่แต่ละบุคคล