การศึกษามีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาถึงอุดมคติเกี่ยวกับผู้นำในวรรณกรรมอีสานประเภทวรรณกรรมคำสอน จำนวน 14 เรื่องคือ ขุนบรม ชนะสันทะยอยคำสอน ฮีตสิบสอบคลองสิบสี่คำกลอนเรื่องปู่สอนหลาน กาพย์ปู่สอนหลาน กาพย์หลานสอนปู่ ธรรมดาสอนโลก กาพย์วิฑูรย์บัณฑิตกาพย์โอนซาสอน คำกลอนสอนโลก เสียวสวาสดิ์ พญาคำกองสอนไพร่ สิริจันโทวาทยอดคำสอนตำนานเรื่องพยาอินทร์โปรดโลก โดยศึกษาถึงคุณสมบัติของผู้นำ และลักษณะของสังคมที่ปรากฎในวรรณกรรมอีสานประเภทวรรณกรรมคำสอน ผลการวิจัย คุณสมบัติของผู้นำตามอุดมคตินั้น จะต้องเป็นผู้ที่ปกครองบ้านเมืองด้วยหลักคุณธรรมนำเอาธรรมะนำใช้ในการปกครองประชาชน ลักษณะการปกครองดังกล่าวมีพื้นฐานมาจากความเชื่อในหลักธรรมของพุทธศาสนา ซึ่งเชื่อกันว่า ผู้นำที่ดี ปกครองอาณาประชาราษฎร์ได้ร่มเย็นเป็นสุขบ้านเมืองอุดมสมบูรณ์ และเจริญรุ่งเรืองจะต้องเป็นผู้ทรงไว้ซึ่ง "ทศพิธราชธรรม" นอกจากนี้ยังมีหลักธรรมะอื่นๆ เป็นแนวทางในการปกครองเช่นจักรวรรดิวัตธรรม และราชสังคหวัตถุ เป็นต้น นอกจากหลักธรรมะดังกล่าวแล้ว ผู้นำยังจะต้องประพฤติปฏิบัติตามแบบแผนของสังคมที่ได้กำหนดเอาไว้ใน "ฮีตคลอง" อันเป็นแนวทางในการประพฤติปฏิบัติที่สืบทอดกันมาตั้งแต่สมัยโบราณ ผู้นำยังมีหน้าที่ในการบำบัดทุกข์บำรุงสุขให้แก่อาณาประชาราษฎร์ให้ความรัก และช่วยเหลือเกื้อกูลต่อผู้ที่ได้รับความยากลำบาก วางนโยบายการปกครองให้เหมาะสม ตลอดจนให้การอบรมสั่งสอนแก่ข้าราชการ ขุนนาง และประชาชนทั่วไปให้ปฏิบัติตนให้ถูกต้องตามแนวทางของสังคมเพื่อให้สังคมเกิดความสงบสุข การทำนุบำรุงพุทธศาสนา และพระสงฆ์ถือเป็นหน้าที่โดยตรงของผู้นำ เพราะศาสนาจะมีความเจริญรุ่งเรือง บ้านเมืองมีความสงบสุขได้นั้นขึ้นอยู่กับศรัทธาความเชื่อของประชาชนที่มีต่อศาสนาผู้นำในฐานที่เป็นองค์อุปถัมภ์ศาสนา จะต้องปฏิบัติให้เป็นแบบอย่างแก่อาณาประชาราษฎร์ เพื่อเป็นการสืบทอดพระศาสนา และยังผลให้เกิดความสงบสุขในสังคม วรรณกรรมอีสานประเภทวรรณกรรมคำสอนยังสะท้อนให้เห็นถึงลักษณะของสังคมที่พึงประสงค์ว่า เป็นสังคมที่มีความอุดมสมบูรณ์ มีความเสมอภาค และไม่เบียดเบียนกัน ทุกคนอยู่กันอย่างสงบสุข เกื้อกูล และแบ่งปันให้ทานซึ่งกันและกัน