การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อเปรียบเทียบผลการสอนวิทยาศาสตร์ โดยการสอนปฏิบัติการแบบกำหนดและหมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิกในด้านทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ เจตคติเชิงวิทยาศาสตร์ และความสนใจทางวิทยาศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนสารคามพิทยาคม จังหวัดมหาสารคาม ที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิทยาศาสตร์แตกต่างกัน กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการทดลองครั้งนี้ เป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 จำนวน 96 คนแบ่งเป็น 2 กลุ่ม ซึ่งได้มาโดยวิธีการสุ่มอย่างง่ายจากกลุ่มที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิทยาศาสตร์สูง 1 ห้องเรียน และจากกลุ่มที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิทยาศาสตร์ต่ำ 1 ห้องเรียน ทั้งสองกลุ่มเรียนปฏิบัติการโดยวิธีการกำหนดและหมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิกโดยใช้เวลาเรียน 9 สัปดาห์รวม 18 ครั้ง และสอนโดยครูวิทยาศาสตร์คนเดียว ซึ่งได้รับการฝึกการใช้บัตรงาน และบัตรสังเกตพฤติกรรมการทดลองมาก่อนแล้ว เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลก่อนและหลังการทดลองคือ แบบทดสอบวัดทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ แบบสอบถามวัดเจตคติเชิงวิทยาศาสตร์ และแบบสอบถามวัดความสนใจทางวิทยาศาสตร์ การวิเคราะห์ข้อมูลใช้วิธีการทางสถิติวิเคราะห์ความแปรปรวนร่วมแบบทางเดียว (One-Way Analysis of Convariance) และ t-test ผลการวิจัยพบว่า 1. หลังจากเรียนปฏิบัติการแบบกำหนดและหมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิกแล้ว นักเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิทยาศาสตร์สูง มีคะแนนเฉลี่ยด้านทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์เจตคติเชิงวิทยาศาสตร์ และความสนใจทางวิทยาศาสตร์สูงกว่านักเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิทยาศาสตร์ต่ำอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 2. หลังจากเรียนปฏิบัติการแบบกำหนดและหมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิกแล้ว นักเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิทยาศาสตร์สูง มีคะแนนเฉลี่ยด้านทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์เพิ่มขึ้นจากเดิมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 แต่มีคะแนนเฉลี่ยด้านเจตคติเชิงวิทยาศาสตร์ลดลงจากเดิม อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 และคะแนนเฉลี่ยด้านความสนใจทางวิทยาศาสตร์เพิ่มขึ้นจากเดิมอย่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 3. หลังจากเรียนปฏิบัติการแบบกำหนดและหมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิกแล้ว นักเรียนที่มีผลการเรียนทางวิทยาศาสตร์ต่ำ มีคะแนนเฉลี่ยด้านทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์เพิ่มขึ้นจากเดิมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 แต่มีคะแนนด้านเจตคติเชิงวิทยาศาสตร์ และด้านความสนใจทางวิทยาศาสตร์ลดลงจากเดิมอย่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 สำหรับข้อเสนอแนะในการวิจัยต่อไปคือ 1. ควรศึกษาเรื่องนี้อีกครั้ง โดยเริ่มต้นศึกษาในภาคเรียนแรกเป็นระยะเวลา 1 ภาคเรียนหรือหนึ่งปีการศึกษา เพื่อศึกษาว่าอิทธิพลของช่วงเวลา การควบคุมของครูตลอดจนการตำหนิ-ชมและการอบรมสั่งสอนของครูจะมีบทบาทต่อการพัฒนาด้านเจตคติเชิงวิทยาศาสตร์ และความสนใจทางวิทยาศาสตร์ของนักเรียนหรือไม่ 2. ควรศึกษาเปรียบเทียบผลการสอนปฏิบัติการแบบ สสวท. กับแบบการกำหนดและหมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิกในด้านทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ เจตคติเชิงวิทยาศาสตร์และความสนใจทางวิทยาศาสตร์ ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาที่มีผลสัมฤทธิ์ในการเรียนวิทยาศาสตร์สูงด้วยกันและหรือนักเรียนที่มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิทยาศาสตร์ต่ำด้วยกัน 3. ควรศึกษาตัวแปรด้านอื่นๆ เช่น ความใฝ่ใจทางวิทยาศาสตร์ ความรับผิดชอบเจตคติต่อวิชาวิทยาศาสตร์ เจตคติต่อวิธีการแบบเรียนปฏิบัติแบบการกำหนดและหมุนเวียนหน้าที่ของสมาชิก เป็นต้น