ปัญหาทางการเรียนการสอนในกลุ่มวิชาสังคมในการสื่อสารเชิงพื้นที่มีความจำเป็น ในการนำเทคโนโลยีหรือแนวคิดใหม่ ๆ เข้ามาใช้ เพราะการเรียนการ สอนแบบเดิมนั้น ใช้เพียงแผนที่ขนาดใหญ่ในการบอกอาณาเขต พื้นที่ประเภทต่าง ๆ ปะรกอบคำบรรยายของ ผู้สอน ดังนั้นเพื่อให้การเรียนการสอนเกิดสัมฤทธิผลและสร้างความน่าสนใจให้กับบทเรียน การใช้กราฟฟิกที่เหมาะสมมาจัดประสบการณ์ในการเรียนรู้เชิงพื้นที่ให้กับผู้เรียนโดย ผ่านสื่อการสอนที่ทันสมัยอยู่ในปัจจุบัน ย่อมจะช่วยส่งเสริมการเรียนรู้ดังกล่าวให้ ประสบผลยิ่งขึ้นตามวัตถุประสงค์การเรียนรู้ซึ่งมักเน้นในเรื่องความรู้ ความจำ ซึ่ง เป็นผลสัมฤทธิ์ทางด้านพุทธิพิสัย การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างบทเรียน คอมพิวเตอร์ช่วยสอนและบทเรียนในการเรียนการสอนปกติ เรื่อง ภูมิภาคเอเชียใต้ ศึกษา และทำการทดสอบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนด้านพุทธิพิสัยของบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอนและ บทเรียนในการเรียนการสอนปกติ เพื่อทำการเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนด้าน พุทธิพิสัยในบทเรียนทั้ง 2 บทเรียนที่เกี่ยวข้องกับสาระเชิงพื้นที่และการท่องจำ ในการสร้างบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอนนี้ ผู้วิจัยได้นำกรอบทฤษฎีต่าง ๆ 6 ทฤษฎี ดังนี้คือ ทฤษฎีที่หนึ่ง การจัดกลุ่มวัตถุประสงค์ทางการศึกษาในด้านพุทธิพิสัย ซึ่ง ประกอบไปด้วย ความรู้ ความเข้าใจ การนำความรู้ไปประยุกต์ การวิเคราะห์ การสังเคราะห์ การประเมินผล ทฤษฎีที่สอง การเรียนรู้ทางทัศนะ เป็นการถ่ายทอดความรู้ในสิ่งที่มองเห็น ในการรับรู้ที่แตกต่างกันออกไป โดยสอนให้ผู้เรียนมีทักษะในการแปลความหมายและสร้าง เรื่องราวเพื่อถ่ายทอดความคิดของตนในการเรียนรู้ทางทัศนะนั้น ภาพที่ใช้ประกอบ การสอนนั้นย่อมต้องมีการพิจารณาถึงความเหมาะสมและถูกต้องตามวัตถุประสงค์การเรียน ทฤษฎีที่สาม การเรียนรู้แบบวางเงื่อนไขโดยการออกแบบโปรแกรมจะเริ่มต้นจากการให้สิ่ง เร้าแก่ผู้เรียน ประเมินการตอบสนองของผู้เรียน ให้ข้อมูลป้อนกลับเพื่อการเสริมแรง และให้ผู้เรียนเลือกสิ่งเร้าลำดับต่อไป ทฤษฎีที่สี่ การสอนรายบุคคลที่เน้นถึงความ แตกต่างของผู้เรียน โดยเฉพาะในเรื่องของทักษะ ความสามารถ ความเข้าใจ วินัยในตนเอง จุดมุ่งหมาย ความสามารถในการแก้ปัญหา และการคาดการณ์ของผู้เรียน ทฤษฎีที่ห้า หลักการออกแบบกราฟฟิก ซึ่งเป็นหลักการในการดำเนินการออกแบบภาพ ตัวหนังสือให้มี ประสิทธิภาพในการสื่อความหมาย และทฤษฎีสุดท้ายคือ การสอนใช้คอมพิวเตอร์ช่วยที่แบ่ง ออกเป็นรูปแบบต่าง ๆ เช่น การสอน การฝึกหัด การค้นพบ โดยผู้วิจัยใช้รูปแบบการสอน ในการนำเสนอเนื้อหาของบทเรียน โดยสามารถพิสูจน์ปัญหาของการวิจัยด้วยวิธีการสร้าง บทเรียนการสอนขึ้น โดยแบ่งออกเป็น 2 บทเรียนคือ บทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอน และ บทเรียนการสอนแบบปกติ โดยจัดสร้างบทเรียนตามวัตถุประสงค์การเรียนรู้ด้านพุทธิพิสัย จากนั้นใช้แบบทดสอบวัดความรู้ก่อนเรียน และแบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์หลังการเรียนกับ กลุ่มตัวอย่างในการวิจัยครั้งนี้ ซึ่งเป็นนัเรียนระดับมัธยมศึกษาปีที่ 2 ที่กำลัง ศึกษาอยู่ในภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2544 โรงเรียนพระโขนงพิทยาลัย จำนวน 200 คน นำผลคะแนนมาเปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ด้านพุทธิพิสัยในบทเรียนทั้ง 2 บทเรียน ที่เกี่ยวข้องกับสาระเชิงพื้นที่ โดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและอนุมาน ผลการวิจัยพบว่า บทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ด้าน พุทธิพิสัยสูงกว่าการเรียนการสอนแบบปกติ โดยเปรียบเทียบจากคะแนนหลังการเรียนมีความ แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ และผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนรู้ในเชิงพื้นที่นั้น แตกต่างกันเล็กน้อยอย่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ ทำให้สามารถสรุปไปสู่ข้อเสนอแนะใน การวิจัย คือ ในด้านความสะดวกในการใช้บทเรียน ที่ผู้เรียนสามารถเรียนบทเรียนนี้ ได้ทุกเวลา ทุกสถานที่ ตามความพร้อมและความต้องการของผู้เรียนเอง ไม่มีข้อจำกัด เรื่องเวลาในการเรียน และในด้านปัจจัยอื่น ๆ ที่อาจมีผลต่อการเรียนรู้ของผู้เรียน เช่น ความชอบ หรือทัศนคติ แรงจูงใจที่มีผลต่อการเรียนรู้โดยบทเรียนคอมพิวเตอร์ช่วยสอน เพื่อนำมาปรับปรุงและนำมาใช้ให้สอดคล้องกับความต้องการของผู้เรียนมากยิ่งขึ้น