วิทยานิพนธ์นี้ เป็นการศึกษาสภาพแวดล้อมทางกายภาพ ภายในหอผู้ป่วยเด็ก ที่มีผลต่อผู้ป่วยเด็กในโรงพยาบาลใน กรุงเทพมหานคร มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาทัศนคติ และความรู้สึก ที่มีต่อสภาพแวดล้อมทางกายภาพภายในหอผู้ป่วยเด็ก ของผู้ป่วย เด็กและของบุคคลผู้เกี่ยวข้องกับผู้ป่วยเด็ก เช่น แพทย์ พยาบาล บิดามารดา เป็นต้น แล้วนำผลที่ได้ไปสรุปเป็นแนวทางในการ จัดวางผังที่เหมาะสมภายในหอผู้ป่วยเด็ก การศึกษาครั้งนี้ เป็นการศึกษาจากข้อมูลทางทฤษฎี และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ร่วมกับข้อมูลที่ได้จากงานสำรวจ ภาคสนาม 3 แห่ง ได้แก่ หอผู้ป่วยเด็ก 8 โรงพยาบาลเด็ก หอผู้ป่วยเด็กโต 2 โรงพยาบาลรามาธิบดี และหอผู้ป่วยเด็ก หลุยส์ 2 ใหญ่ โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ ซึ่งมีลักษณะเงื่อนไข เดียวกัน คือ เป็นหอผู้ป่วยเด็กรวมที่มีส่วนนันทนาการสำหรับ ผู้ป่วยเด็กและเป็นหอผู้ป่วยเด็กภายในโรงพยาบาลของรัฐที่ ตั้งอยู่ในเขตใกล้เคียงกัน วิธีการเก็บข้อมูล กระทำโดยการ สังเกตสภาพแวดล้อมโดยรวม และการจัดวางผังของแต่ละแห่ง ประกอบการใช้แบบสอบถามเกี่ยวกับความรู้สึกและทัศนคติที่มี ต่อสภาพแวดล้อมภายในหอผู้ป่วยเด็ก จำนวน 2 ชุด สำหรับ ผู้ป่วยเด็ก 1 ชุด และบุคคลผู้ที่เกี่ยวข้อง 1 ชุด กลุ่ม ตัวอย่างได้มาโดยวิธีการสุ่มแบบเจาะจง ซึ่งประกอบด้วย กลุ่มผู้ป่วยโรคเรื้อรัง อายุ 7-12 ปี จำนวนแห่งละ 30 คน รวม 90 คน และกลุ่มบุคคลผู้เกี่ยวข้อง แห่งละ 30 คน รวม 90 คน เช่นกัน ผลที่ได้นำมาวิเคราะห์ทั้งในเชิงเนื้อหาและ กระบวนการทางสถิติโดยใช้โปรแกรม SPSS คำนวณหาค่า ร้อยละ X และ S.D. และเปรียบเทียบความแตกต่างของ ความรู้สึกและทัศนคติของกลุ่มตัวอย่าง โดยใช้ค่าไค-สแควร์ (...)(2) ผลการศึกษาพบว่าความรู้สึกและทัศนคติของผู้ป่วยเด็ก และบุคคลผู้เกี่ยวข้องแตกต่างกันตามสภาพแวดล้อมทางกายภาพ ภายในหอผู้ป่วยเด็กแต่ละแห่ง โดยพบว่า ลักษณะสภาพแวดล้อม ทางกายภาพภายในที่สำคัญที่สุดสำหรับหอผู้ป่วยเด็กคือการมี สภาพแวดล้อมคล้ายบ้าน ตำแหน่งที่ตั้งที่เหมาะสมสำหรับหอ ผู้ป่วยเด็ก ควรอยู่ชั้นล่างสุด และมีขนาด 30 เตียงอันเป็น ขนาดที่ทำให้การทำงานมีประสิทธิภาพและเกิดประโยชน์สูงสุด สีที่เหมาะสมกับหอผู้ป่วยเด็กควรเป็นอบอุ่น อ่อนนุ่ม เบา เช่น สีเหลืองอ่อน สีชมพูปะการัง สีลูกพีช แต่ถ้าเป็นหอผู้ป่วยเด็ก โรคเรื้อรังควรใช้สีเย็นเช่นสีเขียวอ่อน ภายในหอผู้ป่วยเด็ก ควรได้รับแสงธรรมชาติจากดวงอาทิตย์ในเวลากลางวัน และ ควรมีห้องเล่นสำหรับผู้ป่วยเด็กอยู่ภายในหอผู้ป่วยเด็กด้วย สรุปแนวทางเสนอแนะในการจัดวางผัง นำเสนอเป็น รูปแบบการจัดวางเตียงที่เหมาะสมโดยเตียง 1 หน่วยใช้พื้นที่ 5.04 ตารางเมตร ประกอบเข้าเป็นชุด 4 เตียง แล้วนำ เสนอรวมเป็นรูปแบบมาตรฐานของการจัดวางผังหอผู้ป่วยเด็ก 3 แบบ คือแบบเดินเดียว แบบทางเดินคู่และแบบทางเดินรอบ เพื่อนำไปประยุกต์ใช้กับสถานการณ์จริงในแต่ละแห่งต่อไป