การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาสภาพ พื้นฐานทั่วไปของอาจารย์ผู้สอนวิชาเกษตร สถาบันราชภัฎ (2) ศึกษาสภาพการจัดการเรียนการสอนวิชาเกษตร สถาบัน ราชภัฎ (3) ศึกษาปัญหาเกี่ยวกับการจัดการเรียนการสอนวิชา เกษตร สถาบันราชภัฎ (4) เปรียบเทียบสภาพการจัดการเรียน การสอนของอาจารย์ที่มีวุฒิวิทยาศาสตร์เกษตรกับการศึกษา เกษตรและ (5) เปรียบเทียบสภาพการจัดการเรียนการสอน ของอาจารย์ที่มีประสบการณ์การสอนวิชาเกษตรต่างกัน ประชากรที่ใช้ในการวิจัย คือ อาจารย์ผู้สอนวิชาเกษตร ในสถาบันราชภัฎทั่วประเทศรวม 36 แห่ง จำนวน 323 คน กลุ่มตัวอย่างคือ อาจารย์ผู้สอนวิชาเกษตรจำนวน 167 คน จาก สถาบันราชภัฎที่สุ่มมา 18 แห่ง การเก็บรวบรวมข้อมูล ใช้แบบ สอบถามที่ผู้วิจัยได้จัดสร้างขึ้นเอง ข้อมูลที่ได้นำมาวิเคราะห์ โดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูป SPSS/PC(+) ค่าสถิติที่ใช้ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และ ค่าไค-สแควร์ ผลการวิจัยพบว่า อาจารย์ผู้สอนวิชาเกษตรส่วนใหญ่เป็น เพศชาย มีอายุเฉลี่ย 42.3 ปี ส่วนใหญ่สมรสแล้ว มีประสบการณ์ การสอนเฉลี่ย 15.6 ปี ส่วนใหญ่จบการศึกษาด้านวิทยาศาสตร์ เกษตร และสำเร็จการศึกษาสูงสุดระดับปริญญาโท มีเงินเดือน เฉลี่ย 11691.60 บาท มีตำแหน่งเป็นอาจารย์ ไม่มีหน้าที่ พิเศษที่นอกเหนือจากงานสอน และไม่มีรายได้นอกเหนือจาก เงินเดือนและเงินประจำตำแหน่ง อาจารย์ผู้สอนวิชาเกษตรในสถาบันราชภัฎ ส่วนใหญ่ได้ ปฏิบัติเกี่ยวกับการสอนเป็นประจำในเรื่อง วิเคราะห์จุดประสงค์ ทำแผนการสอนรายวิชา การนำเข้าสู่บทเรียนก่อนทำการสอน สอนตามวัตถุประสงค์ของบันทึกการสอน การสรุปเนื้อหาเมื่อสอน จบแต่ละบทเรียนหรือแต่ละหัวข้อ ใช้วิธีสอนโดยการบรรยาย การตอบคำถาม การสาธิต การให้ผู้เรียนปฏิบัติงาน การค้นคว้า สื่อการเรียนการสอนประเภท ภาพประกอบ เอกสารสิ่งพิมพ์ ของจริง ประเมินผลทุกระยะอย่างต่อเนื่อง ประเมินผลงานที่ทำ ประเมินขั้นตอนการปฏิบัติงาน ส่วนในด้านสิ่งอำนวยความสะดวก ในการเรียนการสอนนั้นอาจารย์ส่วนใหญ่เห็นว่าไม่เพียงพอ ยกเว้น พื้นที่ในการก่อสร้างอาคารเรียน/ห้องเรียน และ เครื่องมืองานเกษตรพื้นฐาน (เช่น จอบ เสียม) ปัญหาที่พบในการจัดการเรียนการสอนวิชาเกษตรในสถาบัน ราชภัฎ ในด้านการเตรียมการสอนและการสอน พบว่า มีปัญหาทุก รายการ ได้แก่ เวลาในการเตรียมการสอน ความสัมพันธ์ระหว่าง ทฤษฎีกับภาคปฏิบัติ ความสัมพันธ์ของเนื้อหากับระยะเวลา การ จัดทำบันทึกการสอนความรู้ความเข้าใจในการทำบันทึกการสอน ความรู้ความเข้าใจในการเขียนแผนการสอนรายวิชา ส่วนใน ด้านวิธีการสอนและกิจกรรม พบว่า มีปัญหาทุกรายการเช่นกัน ได้แก่ ความรู้พื้นฐานทางวิชาเกษตรของนักศึกษาต่างกัน จำนวน ชั่วโมงสอนมาก ผู้สอนต้องรับผิดชอบนักศึกษาจำนวนมากความรู้ ความเข้าใจในการเลือกวิธีการสอนให้เหมาะสม ความรู้ความ เข้าใจในการเลือกกิจกรรมประกอบการสอน ในด้านสื่อการเรียนการสอนมีปัญหาทุกรายการ และมี ปัญหาในระดับสูง ได้แก่ งบประมาณไม่เพียงพอสำหรับซื้อสื่อ/ อุปกรณ์ที่ทันสมัย การขอซื้อสื่อ/อุปกรณ์ใหม ่ๆ ทำได้ยาก สื่อการเรียนการสอนส่งมาล่าช้า สื่อ/อุปกรณ์การเรียนการสอน ที่มีอยู่ไม่ทันสมัย สื่ออุปกรณ์การเรียนการสอนอยู่ในสภาพไม่ พร้อมจะใช้งานและสื่อ/อุปกรณ์ในท้องถิ่นหายาก สำหรับปัญหา ในด้านการประเมินผล ปรากฎว่าที่มีปัญหาเช่นกัน ได้แก่ คะแนนรวมของนักศึกษาปลายภาคมีปัญหาเกิดความยุ่งยาก ในการประเมิน และความรู้ความเข้าใจในการสร้างแบบทดสอบ ส่วนปัญหาในด้านสิ่งอำนวยความสะดวก มีปัญหามากกว่าครึ่ง ถึง 24 รายการ จากทั้งหมด 32 รายการ จากการเปรียบเทียบสภาพการจัดการเรียนการสอนวิชา เกษตร ระหว่าง อาจารย์ที่มีวุฒิวิทยาศาสตร์เกษตร กับ วุฒิการ ศึกษาเกษตร พบว่า ส่วนใหญ่ ไม่มีความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ ทางสถิติที่ระดับ 0.05 ยกเว้น 4 เรื่อง คือ 1) วิธีการสอน แบบการสาธิต 2) การค้นคว้า 3) สื่อการเรียนการสอนโดย วิดีทัศน์ และ 4) การประเมินผลก่อนการปฏิบัติงาน ส่วนการเปรียบเทียบสภาพการจัดการเรียนการสอนวิชา เกษตรระหว่างอาจารย์ที่มีประสบการณ์การสอนวิชาเกษตร ต่ำกว่า 16 ปี กับมีประสบการณ์การสอนตั้งแต่ 16 ปีขึ้นไป พบว่า มีความ แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 เพียงเรื่องเดียว คือในด้านสิ่งอำนวยความสะดวกเรื่องพื้นที่ในการทดลอง/สาธิต