การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพ ทั่วไปของการจัดการเรียนการสอนกลุ่มการงานและพื้นฐานอาชีพ ด้านงานเกษตร ระดับประถมศึกษาปีที่ 5 และ 6 สถานศึกษา สังกัดสำนักงานการประถมศึกษาจังหวัดปราจีนบุรี 2) ศึกษา ความต้องการความรู้ ทักษะและการใช้เครื่องมือ ความสามารถ ในการจัดการเรียนการสอน ของครูผู้สอนงานเกษตรในระดับ ประถมศึกษาปีที่ 5 และ 6 สถานศึกษาสังกัดสำนักงานการ ประถมศึกษาจังหวัดปราจีนบุรี 3) เพื่อเปรียบเทียบความ ต้องการความรู้ ทักษะและการใช้เครื่องมือ ความสามารถ ในการจัดการเรียนการสอนของครูผู้สอนงานเกษตรในระดับ ประถมศึกษาปีที่ 5 และ 6 สถานศึกษาจังหวัดปราจีนบุรี จำแนกตาม เพศ ประสบการณ์ด้านการสอน และวุฒิการศึกษา กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยคือ ครูผู้สอนงานเกษตร ในระดับประถมศึกษาปีที่ 5 และ 6 สถานศึกษาสังกัดสำนักงาน การประถมศึกษาจังหวัดปราจีนบุรี จำนวน 201 คน จากประชากร ที่ใช้จำนวน 290 แห่ง (โดยสุ่มตัวอย่างจำนวนร้อยละ 69.00 ตามสัดส่วนจำนวนโรงเรียนในแต่ละอำเภอ) ในโรงเรียนที่เป็น กลุ่มตัวอย่างมีครูผู้สอนงานเกษตร เป็นผู้ตอบแบบสอบถามทั้งหมด การเก็บรวบรวมข้อมูล ใช้แบบสอบถามที่ผู้วิจัยสร้างขึ้น การ วิเคราะห์ข้อมูลใช้โปรแกรมสำเร็จรูป SPSS/PC(+) สถิติ ที่ใช้ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบน มาตรฐาน และค่า T-Test ผลการวิจัยพบว่า ครู-อาจารย์ผู้สอนงานเกษตรที่ตอบ แบบสอบถามส่วนใหญ่เป็นเพศชาย มีอายุมากกว่า 36 ปี มีอายุ ราชการมากกว่า 10 ปี มีประสบการณ์ด้านการสอนมากกว่า 10 ปี และอยู่ในตำแหน่งอาจารย์ 2 มีการศึกษาระดับปริญญาตรี และ ไม่มีวุฒิทางการเกษตร แต่มีผู้ที่มีวุฒิครุศาสตรบัณฑิต (ค.บ.) เกษตรกรรม (ร้อยละ 26.90) มีงานนอกเหนือจากการสอน ส่วนใหญ่ระบุว่าเป็นครูประจำชั้น ทำการสอนมากกว่า 3 วิชา ไม่เคยได้รับการฝึกอบรมด้านเทคนิคการสอนมาก่อน มีความ สนใจงานเกษตรในสาขาการสอนวิชาเกษตร มีความพึงพอใจ ที่จะสอนและพัฒนาการสอน สถานศึกษาส่วนใหญ่มีครู-อาจารย์ผู้สอนงานเกษตรจำนวน 1 คน ครูผู้สอนงานเกษตรได้ประเมินความรู้ความสามารถในการ สอนงานเกษตรของตนเองอยู่ในระดับปานกลาง รองลงมาประเมิน ตนเองว่ามีความรู้น้อยและน้อยมาก การสอนเน้นทั้งทฤษฎีและ ปฏิบัติ รองลงมา สอนผสมผสานทุกด้าน ส่วนใหญ่ได้จัดพื้นที่ และกิจกรรมเพื่อให้นักเรียนปลูกพืชผักสวนครัว รองลงมา การปลูกไม้ดอกไม้ประดับ การปลูกไม้ผลและไม้ยืนต้น ด้าน สิ่งอำนวยความสะดวกในการสอนวิชาเกษตรนั้น สถานศึกษา ส่วนใหญ่มีแต่ไม่เพียงพอ ได้แก่ พื้นที่และบริเวณให้นักเรียน ปฏิบัติ แหล่งน้ำที่ใช้เพื่อการเกษตร โรงเรียนฝึกงานด้าน พืชกรรม เครื่องมืองานเกษตรพื้นฐาน พันธุ์พืช เคมีภัณฑ์ เกษตร อุปกรณ์การสอน หนังสือ ตำรา เอกสารวิชาเกษตร ครู-อาจารย์ผู้สอนวิชาเกษตรส่วนใหญ่เห็นว่ามีเพียงพอ ได้แก่ โรงเรียนด้านสัตว์บาล/สัตว์ทั่วไป พันธุ์สัตว์ คนงาน ดูแลงานเกษตรของโรงเรียน สิ่งที่ส่วนใหญ่เห็นว่าไม่มี ได้แก่ จำนวนห้องเรียน ความร่วมมือจากคณะครู-อาจารย์ผู้บริหาร ความร่วมมือจาก ชุมชน จากการศึกษาพบว่า ความต้องการความรู้ของครูผู้สอน งานเกษตรในระดับประถมศึกษาปีที่ 5 และ 6 มีความต้องการ ด้านความรู้วิชาเกษตร (งานบังคับเลือก) ในระดับ มาก ถึง 11 รายการ คือ การขยายพันธุ์พืชโดยการทาบกิ่ง การ ขยายพันธุ์พืชโดยการติดตา การขยายพันธุ์พืช ปุ๋ยอินทรีย์ การเพาะเห็ดฟาง การปลูกพืชไม่ใช้ดิน การปลูกพืชนอก ฤดูกาล การใช้ส่วนที่เหลือจากไร่ นา สวน การขยายพันธุ์พืช โดยการตอนกิ่ง ปุ๋ยอนินทรีย์ การปลูกพืชบำรุงดิน ความต้องการความรู้วิชาเกษตร (งานเกษตรที่เตรียม ไปสู่อาชีพ) ในระดับ มาก มี 4 รายการ คือ การทำสวนผัก การปลูกไม้ดอกไม้ประดับ การขยายพันธุ์พืชเพื่อจำหน่าย การทำ สวนผลไม้ ความต้องการด้านทักษะและการใช้เครื่องมือ (งานเกษตร บังคับเลือก) ในระดับ มาก จำนวน 12 รายการ คือ การ ขยายพันธุ์โดยการทาบกิ่ง การขยายพันธุ์พืช การขยายพันธุ์พืช โดยการติดตา การปลูกพืชไม่ใช้ดิน การขยายพันธุ์โดยการตอนกิ่ง การปลูกพืชนอกฤดูกาล การเพาะเห็ดฟาง การใช้ส่วนที่เหลือจาก ไร่ นา สวน ปุ๋ยอินทรีย์ การปลูกพืชบำรุงดิน ปุ๋ยอนินทรีย์ การซ่อมแซมเครื่องมือ ความต้องการด้านทักษะและการใช้เครื่องมือเกษตร (งานเกษตรที่เตรียมไปสู่อาชีพ) ในระดับ มาก จำนวน 5 รายการ คือ การทำสวนผัก การปลูกไม้ดอกไม้ประดับ การขยายพันธุ์พืชเพื่อจำหน่าย การทำสวนผลไม้ การทำไร่นา สวนผสม ความต้องการด้านความสามารถในการจัดการเรียนการสอน ในระดับ มาก จำนวน 22 รายการ การนำเนื้อหาวิชาเกษตร ไปปรับใช้ให้สอดคล้องกับผู้เรียนและท้องถิ่น การส่งเสริมให้ ผู้เรียนบรรลุจุดประสงค์การเรียนรู้วิชาเกษตร วิธีการสอน วิชาเกษตรแบบสาธิต การเลือกกิจกรรมให้สอดคล้องกับจุด ประสงค์และเนื้อหาวิชาเกษตร การใช้สื่อให้เหมาะสมกับวัตถุ ประสงค์เนื้อหาวิชาเกษตร การเตรียมการสอนวิชาเกษตร เอกสารตำราทางการเกษตรที่จะค้นคว้าเพิ่มเติมความสอดคล้อง ของเนื้อหาวิชาเกษตรกับประสบการณ์เดิมของผู้เรียน การจัด ลำดับเนื้อหาวิชาเกษตร การสร้างเครื่องมือทดสอบ การประเมิน ความรู้พื้นฐานของนักเรียนก่อนการเรียนการสอน การวางแผน ร่วมกันระหว่างครูเกษตร การนิเทศการเรียนการสอน การ วิเคราะห์จุดประสงค์การเรียนรู้ การวิเคราะห์ข้อสอบ การ สร้างแบบวัดพฤติกรรมทางสังคมของผู้เรียน วิธีการสอนวิชา เกษตร แบบใช้ใบงาน การเปรียบเทียบความต้องการด้านความรู้ ด้านทักษะ และการใช้เครื่องมือ ด้านความสามารถในการจัดการเรียนการสอน ของครูผู้สอนงานเกษตรในระดับประถมศึกษาปีที่ 5 และ 6 สถานศึกษาสังกัดสำนักงานการประถมศึกษาจังหวัดปราจีนบุรี จำแนกตามเพศ ประสบการณ์ด้านการสอน และวุฒิการศึกษา ปรากฎว่า ไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ