การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการรับรู้ต่อสวัสดิการที่ คุรุสภา สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาเอกชน (สช.) และโรงเรียน จัดให้แก่ครูโรงเรียนอาชีวศึกษาเอกชนประเภทวิชาช่างอุตสาหกรรม ในเขตกรุงเทพมหานคร เพื่อศึกษารูปแบบของสวัสดิการที่โรงเรียนจัด ให้แก่ครู และความพึงพอใจของครู ตลอดจนเปรียบเทียบความพึงพอใจ ของครูที่มีต่อสวัสดิการต่าง ๆ ที่โรงเรียนจัดให้ ตามตัวแปร ได้แก่ เพศ เงินเดือน ระยะเวลาการทำงานและขนาดของโรงเรียน เพื่อ จะเป็นประโยชน์ในการปรับปรุงการบริหารงานบุคลากรของโรงเรียน ในด้านการจัดสวัสดิการให้สอดคล้องกับความต้องการของครูต่อไป กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยเป็นครูโรงเรียนอาชีวศึกษาเอกชน ประเภทวิชาช่างอุตสาหกรรม ในเขตกรุงเทพมหานครที่ทำการสอนอยู่ ในโรงเรียนขนาดเล็ก จำนวน 74 คน โรงเรียนขนาดกลาง จำนวน 74 คน และโรงเรียนขนาดใหญ่ จำนวน 241 คน รวมทั้งสิ้น 389 คน ผู้วิจัยได้ส่งแบบสอบถามไปยังครูและเก็บแบบสอบถามคืนด้วยตนเอง เป็น แบบสอบถามที่สมบูรณ์ จำนวน 333 ฉบับ คิดเป็นร้อยละ 85.61 ผลการ วิจัยปรากฏว่า 1. สวัสดิการที่คุรุสภาจัดให้ที่ครูทราบมากที่สุดเป็นสวัสดิการเพื่อ การดำรงชีวิต มาตรฐานรองลงมา ได้แก่ สวัสดิการสงเคราะห์ สวัสดิการเพื่อการดำรงชีวิตพื้นฐาน และสวัสดิการด้านวิชาการ ตามลำดับ และพบว่า ครูมีความพึงพอใจมากต่อสวัสดิการสงเคราะห์ รองลงมา ได้แก่ สวัสดิการเพื่อการดำรงชีวิตพื้นฐาน และสวัสดิการด้านวิชาการ ตามลำดับ ส่วนสวัสดิการเพื่อการดำรงชีวิตมาตรฐาน ครูมีความพึงพอใจปานกลาง 2. สวัสดิการที่สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาเอกชน (สช.) จัดให้ที่ครูทราบมากที่สุดได้แก่ ค่ารักษาพยาบาล รองลงมา ได้แก่ เงินทุน เลี้ยงชีพประเภท 1 (เงินสะสม) ค่าเล่าเรียนบุตร เงินช่วยเหลือบุตร ซึ่งครูมีความพึงพอใจมากต่อสวัสดิการดังกล่าว ยกเว้น ค่าเบี้ยเลี้ยง ค่าพาหนะ และค่าที่พักแก่ผู้บริหารโรงเรียนและครูที่เดินทางไปประชุม ตามที่ สช.จัดขึ้น ซึ่งเป็นสวัสดิการที่ครูทราบน้อยที่สุดนั้น ครูมีความพึงพอใจปานกลาง 3. สวัสดิการที่โรงเรียนจัดให้และความพึงพอใจที่มีต่อสวัสดิการ ด้านต่าง ๆ ปรากฏดังนี้ 3.1 สวัสดิการด้านเศรษฐกิจ ได้แก่ การให้เบิกเงินเดือนล่วงหน้า หรือให้กู้ยืมโดยไม่คิดดอกเบี้ย หรือคิดเอาเบี้ยต่ำ รองลงมาได้แก่ การให้ เงินช่วยเหลือเกี่ยวกับเรื่องส่วนตัว เช่นงานบวช งานแต่งงาน คลอดบุตร ฯลฯ และการให้ค่าตอบแทนแก่ครูที่ไม่เคยลาป่วย ลากิจ ขาด มาสายหรือ ไม่เคยกระทำผิด ตามลำดับ และพบว่าเป็นสวัสดิการที่ครูพึงพอใจมาก 3.2 สวัสดิการด้านพัฒนาวิชาการ ได้แก่ การส่งเสริมให้ครูมีโอกาส เข้ารับการอบรมและสัมมนาวิชาการที่หน่วยงานภายนอกจัดขึ้น รองลงมา ได้แก่ การส่งเสริมให้ครูได้ศึกษาต่อ การจัดหาหนังสือและเอกสารต่าง ๆ เพื่อการศึกษาค้นคว้าและการจัดอบรมและสัมมนาภายในโรงเรียน เพื่อให้ ครูได้เพิ่มพูนความรู้และประสบการณ์ตามลำดับ ซึ่งครูมีความพึงพอใจมากที่สุด ต่อการจัดอบรมและสัมมนาภายในโรงเรียนเพื่อให้ครูได้เพิ่มพูนความรู้และ ประสบการณ์ 3.3 สวัสดิการด้านสุขภาพ ได้แก่ การจัดห้องน้ำ ห้องส้วมสำหรับครู รองลงมาได้แก่ การจัดห้องพักครูที่เหมาะสม และการจัดบริเวณและสภาพ แวดล้อมให้สะอาด สวยงามและร่มรื่น ตามลำดับ และพบว่าครูมีความพึงพอใจ ต่อสวัสดิการด้านสุขภาพปานกาง 3.4 สวัสดิการด้านบริการธุรการ ได้แก่ การบริการความสะดวก ในการจัดซื้อวัสดุฝึกและอุปกรณ์การสอน รองลงมา ได้แก่ การบริการความ สะดวกรวดเร็วในการเบิกเงินจากโรงเรียน และพบว่า ครูมีความพึงพอใจ ต่อสวัสดิการด้านบริการธุรการปานกลาง 3.5 สวัสดิการด้านนันทนาการ ได้แก่ การจัดงานสังสรรค์ และ สนุกสนานร่วมกัน รองลงมา ได้แก่ การจัดหนังสือและเอกสารบันเทิงต่าง ๆ และการจัดทัศนศึกษาตามลำดับ เมื่อพิจารณาความพึงพอใจของครู พบว่า ครูมีความพึงพอใจมากต่อการจัดทัศนศึกษาเพียงอย่างเดียว ส่วนสวัสดิการ ด้านอื่น ๆ ครูมีความพึงพอใจปานกลาง 4. ผลการเปรียบเทียบความพึงพอใจของครูที่มีต่อสวัสดิการด้านต่าง ๆ ที่โรงเรียนจัดให้ จำแนกตามเพศ เงินเดือน ระยะเวลาการทำงานและ ขนาดของโรงเรียนปรากฏว่า 4.1 ครูชายและครูหญิงมีความพึงพอใจต่อสวัสดิการด้านเศรษฐกิจ ในเรื่องการให้รางวัลพิเศษแก่ครูที่ไม่เคยลาป่วย ลากิจ ขาด มาสายหรือ ไม่เคยกระทำผิด แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ นอกนั้นไม่แตกต่างกัน 4.2 ครูที่มีเงินเดือนต่างกันมีความพึงพอใจต่อสวัสดิการด้านต่าง ๆ แตกต่างกัน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ 4 ด้าน ดังนี้ 4.2.1 สวัสดิการด้านเศรษฐกิจ ในเรื่อง การแจกสิ่งของเครื่องใช้ เช่น เครื่องเแบบ เครื่องเขียน ฯลฯ 4.2.2 สวัสดิการด้านพัฒนาวิชาการ ในเรื่อง การจัดหาหนังสือ และ เอกสารต่าง ๆ เพื่อศึกษาค้นคว้า และการจัดหาอุปกรณ์และเทคโนโลยีที่ ทันสมัยเพื่อพัฒนาความรู้และค้นคว้าทดลองทางวิชาการ 4.2.3 สวัสดิการด้านสุขภาพ ในเรื่อง การจัดห้องพักครูที่เหมาะสม การจัดน้ำดื่มสำหรับครู การควบคุมคุณภาพอาหารสำหรับครู และการจัดช่วง เวลาพักของครู ในแต่ละวันอย่างเหมาะสม 4.2.4 สวัสดิการด้านบริการธุรการ ในเรื่องการบริการความสะดวก ในการจัดพิมพ์และอัดสำเนาเอกสาร และการบริการความสะดวกในการ ดำเนินเรื่องธุรการต่าง ๆ ภายในโรงเรียน 4.3 ครูที่มีระยะเวลาการทำงานต่างกันมีความพึงพอใจต่อสวัสดิการ ด้านต่าง ๆ แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ 4 ด้าน ดังนี้ 4.3.1 สวัสดิการด้านเศรษฐกิจ ในเรื่องการจัดจำหน่ายเครื่อง อุปโภคบริโภค ในราคาประหยัดหรือให้ผ่อนชำระ และการแจกสิ่งของเครื่องใช้ เช่น เครื่องแบบ เครื่องเขียน ฯลฯ 4.3.2 สวัสดิการด้านพัฒนาวิชาการ ในเรื่อง การศึกษาดูงานและ ฝึกงานนอกสถานที่ และการจัดหาอุปกรณ์ และเทคโนโลยีที่ทันสมัยเพื่อพัฒนา ความรู้และค้นคว้าทดลองทางวิชาการ 4.3.3 สวัสดิการด้านสุขภาพ ในเรื่องการจัดบริเวณและสภาพแวดล้อม ให้สะอาดสวยงามและร่มรื่น การให้คำปรึกษาในด้านปัญหาส่วนตัว การให้ ความรู้ด้านสุขภาพอนามัยและการจัดอุปกรณ์เพื่อให้ครูได้ออกกำลังกาย 4.3.4 สวัสดิการด้านบริการธุรการ ในเรื่อง การบริการความ สะดวกในการใช้อุปกรณ์การสอน การบริการความสะดวกรวดเร็วในการ เบิกเงินจากโรงเรียน การบริการความสะดวกในการดำเนินเรื่องธุรการ ต่าง ๆ ภายในโรงเรียน การบริการความสะดวกในการจัดพิมพ์และอัดสำเนา เอกสาร การบริการความสะดวกในการไปติดต่อกับบุคคล หรือหน่วยงานภาย นอก การบริการความสะดวกสำหรับครูในการติดต่อประสานงาน และการ บริการความสะดวกในการคิดคำนวณและยื่นแบบแสดงรายการเสียภาษี 4.4 ครูที่ทำการสอนในโรงเรียนที่มีขนาดต่างกันมีความพึงพอใจต่อ สวัสดิการด้านต่าง ๆ แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ดังนี้ 4.4.1 สวัสดิการด้านเศรษฐกิจ ในเรื่องการให้เงินช่วยเหลือเกี่ยวกับ เรื่องส่วนตัว เช่น งานบวช งานแต่งงาน คลอดบุตร ฯลฯ การให้เบิก เงินเดือนล่วงหน้าหรือให้กู้ยืมโดยไม่คิดดอกเบี้ยหรือคิดดอกเบี้ยต่ำ และการจัดบริการอาหารกลางวันโดยไม่คิดเงินหรือจัดจำหน่ายในราคาถูก 4.4.2 สวัสดิการด้านพัฒนาวิชาการ ในเรื่องการบริการแหล่งสนเทศ และการจัดหาอุปกรณ์และเทคโนโลยีที่ทันสมัยเพื่อพัฒนาความรู้ และค้นคว้า ทดลองทางวิชาการ 4.4.3 สวัสดิกการด้านสุขภาพ ในเรื่องการให้ความรู้ด้านสุขภาพ อนามัย การจัดน้ำดื่มสำหรับครู การควบคุมคุณภาพอาหารสำหรับครู การจัด ห้องพักครูที่เหมาะสม การจัดกิจกรรมเพื่อส่งเสริมสุขภาพจิตของครู เช่น ฝึกสมาธิ อบรมธรรมะ ฯลฯ การจัดบริเวณและสภาพแวดล้อมให้สะอาด สวยงามและร่มรื่น และการจัดช่วงเวลาพักของครูในแต่ละวันอย่าง เหมาะสม 4.4.4 สวัสดิการด้านบริการธุรการ ในเรื่อง การบริการความสะดวก ในการไปติดต่อกับบุคคลหรือหน่วยงานภายนอก การบริการความสะดวกสำหรับ ครูในการติดต่อประสานงาน การบริการความสะดวกในการจัดซื้อวัสดุฝึกและ อุปกรณ์การสอน การบริการความสะดวกรวดเร็วในการเบิกเงินจากโรงเรียน การบริการความสะดวกในการดำเนินเรื่องธุรการต่าง ๆ ภายในโรงเรียน การ บริการความสะดวกในการคิดคำนวณยื่นแบบแสดงรายการเสียภาษี การบริการ ความสะดวกในการใช้อาคารสถานที่ การบริการความสะดวกในการใช้อุปกรณ์ การสอนและบริการความสะดวกในการจัดพิมพ์และอัดสำเนาเอกสาร 4.4.5 สวัสดิการด้านนันทนาการ ในเรื่องการจัดหาหนังสือและเอกสาร บันเทิงต่าง ๆ