ขมิ้นชัน เป็นพืชสมุนไพรที่สำคัญชนิดหนึ่ง ซึ่งขณะนี้กำลังได้รับความสนใจในแง่การ สกัดสารเคอคิวมินเพื่อนำไปใช้ในประโยชน์ทางการแพทย์ การทดลองในครั้งนี้ ได้ศึกษาถึง อิทธิพลของไนโตรเจน และฟอสฟอรัส ตลอดจนอายุการเก็บเกี่ยวต่อผลผลิตและปริมาณสารเคอคิวมิน ในเหง้าขมิ้นชันซึ่งมี 2 การทดลอง การทดลองที่ 1 เป็นงานทดลองในกระถาง โดยศึกษาธาตุไนโตรเจน 5 ระดับ ได้แก่ 0, 5, 10, 15, และ 20 กก. N/ไร่ และธาตุฟอสฟอรัส 5 ระดับ ได้แก่ 0, 5, 10, 15 และ 20 กก. P(,2)O(,5)/ไร่ จัดสิ่งทดลองแบบ factorial ใช้แผนการทดลองแบบ RCBD มี 4 ซ้ำ ธาตุไนโตรเจน ทั้ง 5 ระดับ มีอิทธิพลต่อน้ำหนักแง่งหลักอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.01) ระดับไนโตรเจน 10 กก.N/ไร่ ทำให้น้ำหนักสด และน้ำหนักแห้งแง่งหลักสูงสุด คือ 19.71 และ 4.39 ก./ต้น ตามลำดับ ธาตุไนโตรเจน ทั้ง 5 ระดับไม่มีอิทธิพลต่อน้ำหนักสดแขนง แต่มีอิทธิพลต่อน้ำหนัก แห้งอย่างมีนัยสำคัญยิ่งทางสถิติ (p<0.01) น้ำหนักสดแขนงอยู่ในช่วง 141.16 ถึง 207.35 ก./ต้น และระดับไนโตรเจน 15 กก./ไร่ ทำให้นัำหนักแห้งแขนงสูงสุด คือ 32.01 ก./ต้น ธาตุฟอสฟอรัส ทั้ง 5 ระดับไม่มีอิทธิพลต่อน้ำหนักสดหรือนัำหนักแห้งของแง่งหลักและแขนง มีปฏิกิริยาร่วมอย่างมีนัยสำคัญยิ่งทางสถิติ (p<0.01) ระหว่างอิทธิพลของธาตุไนโตรเจน และฟอสฟอรัสต่อปริมาณสารเคอคิวมิน ในแต่ระดับของธาตุฟอสฟอรัสยกเว้นระดับ 0 กก. P(,2)O(,5)/ไร่ พบว่าระดับธาตุไนโตรเจนที่เพิ่มขึ้นทำให้สารเคอคิวมินเพิ่มขึ้น ขมิ้นชัน มีปริมาณสารเคอคิวมินสูงสุดในแง่งหลัก และแขนงเท่ากับ 160.49 และ 154.69 มก/ก.น้ำหนักแห้ง ตามลำดับ เมื่อให้ธาตุไนโตรเจนระดับ 15 กก.N/ไร่ ร่วมกับธาตุฟอสฟอรัสระดับ 10 กก. P(,2)O(,5)/ไร่ การทดลองที่ 2 เป็นงานทดลองในแปลง โดยศึกษาอายุเก็บเกี่ยว 5 ช่วงอายุ ได้แก่ อายุ 4, 6, 8, 10 และ 12 เดือน ใช้แผนการทดลองแบบ RCBD มี 5 ซ้ำ เมื่อขมิ้นชันมีอายุมากขึ้น จาก 4 เดือน เป็น 6 และ 8 เดือน น้ำหนักสดแง่งหลักลดลงเล็กน้อย แต่เมื่ออายุ 10 และ 12 เดือน น้ำหนักสดของแง่งหลักลดลงอย่างมาก น้ำหนักสดของแง่งหลักสูงสุดเท่ากับ 34.51 ก./ต้น เมื่อขมิ้นชันอายุ 4 เดือน ในขณะที่น้ำหนักแห้งของแง่งหลักเพิ่มขึ้นเมื่อขมิ้นชันมีอายุ มากขึ้นจากอายุ 4 เดือน เป็น 6 และ 8 เดือน ซึ่งให้น้ำหนักแห้งแง่งหลักสูงสุดเท่ากับ 7.44 ก./ต้น หลังจากนั้นน้ำหนักแห้งแง่งหลักจะลดลงเหลือ 3.85 ก./ต้น เมื่ออายุ 12 เดือน ขมิ้นชันที่อายุมากขึ้นจาก 4 เป็น 6 เดือนน้ำหนักสดของแขนงจะเพิ่มขึ้นสูงสุดเท่ากับ 240.50 ก./ต้น เมื่ออายุ 6 เดือน หลังจากเมื่ออายุมากขึ้นเป็น 8, 10 และ 12 เดือน น้ำหนัก สดแขนงลดลงอย่างมากจนเหลือ 122.82 ก./ต้น เมื่ออายุ 12 เดือน ส่วนน้ำหนักแห้งของแขนงจะ เพิ่มขึ้นตามอายุที่เพิ่มมากขึ้นจาก 4 เป็น 6 และ 8 เดือน และสูงสุดเท่ากับ 34.45 ก./ต้น เมื่ออายุ 8 เดือน หลังจากนั้นน้ำหนักแห้งลดลงจนเหลือ 22.24 ก./ต้น เมื่ออายุ 12 เดือน ขมิ้นชันอายุมากขึ้นมีผลทำให้ปริมาณสารเคอคิวมินในเหง้าเพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญยิ่ง ทางสถิติ (p<0.01) อายุที่มากขึ้นจาก 4 เดือนเป็น 6, 8, และ 10 เดือน ทำให้ปริมาณเคอคิวมิน เพิ่มขึ้นในแง่งหลัก และแขนงสูงสุดเท่ากับ 153.86 และ 147.43 มก./ก. น้ำหนักแห้งตามลำดับ เมื่อขมิ้นชันอายุ 10 เดือน และเมื่อขมิ้นชันอายุ 12 เดือน พบว่าปริมาณสารเคอคิวมิน ไม่เปลี่ยนแปลง