การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสถานภาพ ในปัจจุบันของการตรวจสอบภายใน และการพัฒนากระบวน การตรวจสอบภายในของสถาบันอุดมศึกษาของรัฐ โดยอาศัย ข้อมูลพื้นฐานเกี่ยวกับปัญหา อุปสรรค โครงสร้าง แนวคิด ทฤษฎี นำมาสร้างรูปแบบจำลองในการพัฒนากระบวนการ ตรวจสอบภายในของสถาบันอุดมศึกษาของรัฐ เพื่อสอบถามความ คิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญทางด้านการตรวจสอบภายในของสถาบัน อุดมศึกษาของรัฐ จำนวน 21 คน โดยใช้เทคนิคเดลฟาย (Delphi technique) แล้วนำข้อมูลความคิดเห็นของผู้ เชี่ยวชาญมาพัฒนา โดยกระบวนการตรวจสอบที่กล่าวถึงนี้ มีสาระสำคัญ 5 ประการ คือ นโยบายการตรวจสอบภายใน วัตถุประสงค์การตรวจสอบภายใน การวางแผนการตรวจสอบ ภายใน การตรวจสอบภายใน การรายงานและการติดตามผล การตาวจสอบภายใน จากผบการวิจัย พบว่า กระบวนการตรวจสอบภายในของ สถาบันอุดมศึกษาของรัฐควรมีการพัฒนาในด้านต่าง ๆ ดังนี้ 1. นโยบายการตรวจสอบภายใน ต้องเป็นการส่งเสริม สนับสนุน ให้มีการบริหารงานอย่างมีประสิทธิภาพ สร้างความ เข้าใจอันดีระหว่างผู้ตรวจกับผู้รับตรวจ และผู้ที่เกี่ยว ข้องกับการบริหารงาน ซึ่งก่อให้เกิดความเชื่อถือในด้าน การเงิน การคลัง ขององค์การ 2. วัตถุประสงค์ของการตรวจสอบภายใต ต้องกำหนด เพื่อให้สามารถทราบถึงข้อเท็จจริงในการบริหารงานว่า เกิด ปัญหา ข้อบกพร่องและมีอุปสรรคอย่างไรบ้าง เพื่อจะได้แก้ไข ข้อขัดข้องต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นได้ทันต่อเหตุการณ์ 3. การวางแผนการตรวจสอบภายใน ต้องจัดทำเพื่อ ประโยชน์ในการใช้อ้างอิง และใช้เป็นเครื่องมือในการกำกับ ควบคุม การปฏิบัติงานตรวจสอบภายในให้มีประสิทธิภาพ 4. การตรวจสอบภายใน ควรประกอบด้วย4.1 การตรวจสอบการบริหาร เป็นการตรวจสอบ เพื่อประเมินผลการปฏิบัติงานในทุก ๆ ระดับ อย่างมีอิสระ โดยวัดประสิทธิภาพ ประสิทธิผล ของการบริหาร เพื่อปรับปรุง งานและพัฒนาองค์การ4.2 การตรวจสอบการเงิน เป็นการตรวจสอบที่ อาศัยข้อมูลทางบัญชี โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อตรวจสอบความ ถูกต้อง ความเชื่อถือได้ของการบันทึกบัญชีและรายงานการเงิน ตลอดจนการปฏิบัติการทางการเงินว่าสอดคล้องกับกฎหมาย ระเบียบข้อบังคับที่เกี่ยวข้องหรือไม่ 5. การรายงานและการติดตามผลการตรวจสอบภายใน ลักษณะของรายงานไม่ว่าจะเป็นรายงานอย่างเป็นทางการ หรือรายงานอย่างไม่เป็นทางการ สรุปสาระสำคัญของผลการ ตรวจสอบต่ผู้บริหารระดับสูง ส่วนการติดตามผลการตรวจสอบ ภายในนั้น จะต้องมีการติดตามถึงการแก้ไขข้อบกพร่องต่าง ๆ ว่าได้ดำเนินการตามข้อเสนอแนะหรือไม่