การจับ เป็นการกระทำที่มีผลกระทบต่อสิทธิเสรีภาพของประชาชนเป็นอย่างมากไม่เพียงแต่กระทบต่อชื่อเสียง หน้าที่การงาน เสรีภาพในความเป็นอยู่เท่านั้น การใช้อำนาจดังกล่าวเป็นการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล ซึ่งรัฐจะต้องกระทำไปภายใต้หลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนดไว้และเท่าที่จำเป็นเท่านั้น เพื่อให้การดำเนินคดีอาญาเป็นไปโดยเรียบร้อย มีหลักประกันว่าในการพิจารณาคดีตลอดจนการลงโทษจะต้องมีตัวผู้ต้องหา หรือจำเลยอยู่ด้วยเสมอ รัฐจึงมีความจำเป็นต้องจับและควบคุมตัวผู้ต้องสงสัยว่ากระทำความผิดไว้ โดยรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพ.ศ. 2540 และประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา กำหนดให้ศาลเป็นองค์กรเดียวในการออกหมายจับ และกำหนดเหตุในการออกหมายจับไว้อย่างรัดกุม ตลอดจนกำหนดกระบวนการภายหลังการจับ วิทยานิพนธ์ฉบับนี้จะทำการศึกษาถึงวิวัฒนาการ แนวคิด ทฤษฎี และหลักเกณฑ์การคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของบุคคล รวมถึงหลักเกณฑ์วิธีการของศาลในการวินิจฉัยพยานหลักฐานในการออกหมายจับ ผลของการออกหมายจับที่ไม่ชอบ ศึกษาถึงปัญหาและอุปสรรคในการออกหมายจับเพื่อให้เกิดพัฒนาการในการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานในองค์กร กระบวนการยุติธรรมที่เกี่ยวข้องกับการออกหมายจับ โดยยึดหลักการคุ้มครองสิทธิ และเสรีภาพของบุคคล ทั้งนี้เพื่อให้สอดคล้องกับเจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2540 จากการศึกษาดังกล่าวพบว่า การออกหมายจับประเทศไทยในปัจจุบัน ได้มีการบัญญัติเหตุในลักษณะเดียวกับ เหตุอันควรเชื่อได้ของสหรัฐอเมริกาไว้ดังที่ปรากฎในรัฐธรรมนูญ มาตรา 237และประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 66 คือ มีหลักฐานตามสมควรว่า ผู้นั้นน่าจะได้กระทำความผิด ซึ่งน่าจะหมายถึง มีหลักฐานเพียงพอที่ทำให้น่าเชื่อว่า มีเหตุที่จะออกหมายมากกว่าไม่มีเหตุที่จะออกหมาย ดังนั้นพยานหลักฐานประกอบการใช้ดุลพินิจของศาลในการพิจารณาเหตุออกหมายจับ เช่น การพิจารณาข้อเท็จจริงอันเป็นข้อมูลที่นำมาสนับสนุนเหตุอันควรเชื่อได้ จะต้องคำนึงความน่าเชื่อถือ และน้ำหนักของข้อมูล เช่น เป็นข้อมูลโดยตรง คือตัวเจ้าพนักงานได้รู้เห็นมาเองโดยตรงหรือเป็นข้อมูลบอกเล่า เป็นการพิสูจน์ความเป็นไปได้ว่าสมควรเชื่อหรือไม่ในการที่ศาลพิจารณาออกหมายแต่ไม่ใช่การพิสูจน์ความผิด