การศึกษาครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์ (1) เพื่อศึกษาพฤติกรรมการป้องกันอันตรายต่อสุขภาพ ที่มีสาเหตุมาจากมลภาวะทางอากาศของโรงไฟฟ้าแม่เมาะ ในประชาชนที่ได้รับผลกระทบ โดยประเมิน ค่าจากความรู้เกี่ยวกับองค์ประกอบ แหล่งกำเนิด อันตรายของมลภาวะทางอากาศ ที่มีผลต่อสุขภาพ และวิธีการป้องกันอันตรายจากมลภาวะทางอากาศ วัดเจตคติที่มีต่ออันตรายและวิธีการป้องกัน อันตรายจากมลภาวะทางอากาศและสอบถามการปฏิบัติจริงในการป้องกันอันตรายต่อสุขภาพจากมลภาวะ ทางอากาศ และ (2) ศึกษาว่าตัวแปรด้านเพศ อายุ ระดับการศึกษา อาชีพ และรายได้ต่อเดือน มีผล ต่อพฤติกรรมการป้องกันอันตรายต่อสุขภาพหรือไม่ อย่างไร ประชากรที่ศึกษาคือประชาชนที่อาศัย อยู่ในหมู่ที่ 1 หมู่ที่ 2 หมู่ที่ 3 และ หมู่ที่ 4 ของตำบลสบป้าด อำเภอแม่เมาะ จังหวัด ลำปาง มีอายุระหว่าง 20-69 ปี กลุ่มตัวอย่างได้มาโดยการ คัดเลือกแบบเจาะจง (Purposive sampling) จากผู้ที่มีประวัติการเจ็บป่วยจากสาเหตุของ มลภาวะทางอากาศในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษาเป็นแบบสอบถาม แบ่งเป็น 4 ส่วน คือ ส่วนที่ 1 ข้อมูลส่วนบุคคล ส่วนที่ 2 แบบสอบถามความรู้ ส่วนที่ 3 เป็นแบบสอบถามเจตคติ และส่วนที่ 4 เป็นแบบสอบถาม การปฏิบัติจริง ลักษณะคำถามในส่วนที่เกี่ยวกับความรู้ เจตคติและการปฏิบัติ เป็นแบบมาตรา ส่วนประเมินค่า 3 ระดับ มีส่วนละ 15 ข้อ การวิเคราะห์ข้อมูลใช้โปรแกรม SPSS และสถิติที่ ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ในการเปรียบ เทียบค่าเฉลี่ยจำแนกตามตัวแปรโดยใช้ t-test และ F-test และในการเปรียบเทียบค่าเฉลี่ยเป็น รายคู่ใช้วิธีของ Scheffe ผลการศึกษาสรุปได้ดังนี้ 1. ประชาชนโดยเฉลี่ยมีความรู้และเจตคติในการป้องกันอันตรายต่อสุขภาพที่มีสาเหตุจาก มลภาวะทางอากาศในระดับดีและมีการปฏิบัติในการป้องกันอันตรายต่อสุขภาพที่มีสาเหตุจากมลภาวะ ทางอากาศในระดับพอใช้ 2. ประชาชนที่มีอายุ อาชีพและรายได้ต่อเดือนแตกต่างกัน มีพฤติกรรมในการป้องกัน อันตรายต่อสุขภาพที่มีสาเหตุจากมลภาวะทางอากาศ แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ ระดับ .05