การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพัฒนารูปแบบการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาลแบบ ชุมชนมีส่วนร่วม และเพื่อตรวจสอบความเป็นไปได้ในการใช้รูปแบบการจัดการทรัพยากร น้ำบาดาล แบบชุมชนมีส่วนร่วมในเขตเทศบาลนครเชียงใหม่ การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงสำรวจ กลุ่ม ตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษา ได้แก่ ผู้ประกอบกิจการน้ำบาดาล สมาชิกสภาเทศบาล ผู้นำชุมชน ข้าราชการ และพนักงานรัฐวิสาหกิจที่ปฏิบัติงานเกี่ยวข้องกับการจัดการน้ำเพื่อการอุปโภค บริโภคในพื้นที่เทศบาลนครเชียงใหม่ จำนวนทั้งสิ้น 169 คน เครื่องมือที่ใช้ในการศึกษาคือ แบบสอบถามควบคู่กับรูปแบบการจัดการทรัพยากร น้ำบาดาลแบบชุมชนมีส่วนร่วมที่ผู้วิจัยสร้าง ขึ้นจากการศึกษาเอกสาร การเก็บข้อมูลใช้วิธี ส่งแบบสอบถามทางไปรษณีย์ และส่งด้วยตนเอง การวิเคราะห์ข้อมูลด้วยโปรแกรมคอมพิวเตอร์สำเร็จรูป SPSS สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล สถานภาพบุคคลใช้การแจกแจงความถี่และค่าร้อยละ ส่วนสถิติที่ใช้วิเคราะห์ความคิดเห็นที่มี ต่อรูปแบบการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาลแบบชุมชนมีส่วนร่วมใช้การหาค่าเฉลี่ยประกอบกับการหาค่า เบี่ยงเบนมาตรฐาน จากผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างมีความคิดเห็นว่า รูปแบบการจัดการทรัพยากรแบบชุมชน มีส่วนร่วมด้วยการชักนำจากหน่วยงานของรัฐ มีความเหมาะสมและมีความเป็นไปได้ ในระดับมาก การนำรูปแบบดังกล่าวมาใช้จะส่งผลให้ชุมชนเข้าร่วมกิจกรรมอันประกอบด้วย การมีความคิดริเริ่ม ที่จะเข้ามามีส่วนร่วมในการจัดการและมีส่วนร่วมในการรักษาผลประโยชน์ของชุมชนในระดับมาก ส่วนการส่งผลให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการตัดสินใจมีส่วนร่วมในการปฏิบัติงาน ติดตามผลการดำเนิน กิจกรรมและประเมินผล อยู่ในระดับปานกลาง แนวทางในการชักนำชุมชนให้มีส่วนร่วมในการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาล ด้วยการเผยแพร่ ประชาสัมพันธ์ มีความเหมาะสมและเป็นไปได้ในระดับมาก เรื่องที่ควรจัดทำสื่อในลำดับแรกคือ เรื่องผลกระทบจากวิกฤตการณ์น้ำบาดาล ประเภทของสื่อที่ควรใช้ในการเผยแพร่ประชาสัมพันธ์ คือ การจัดประชุมชี้แจงโดยตรง วิทยุกระจายเสียงท้องถิ่น โทรทัศน์ และหนังสือพิมพ์ ตามลำดับ แนวทางให้การศึกษาเรื่องการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาล ทำให้ประชาชนเกิดความรู้ความเข้าใจ และ นำไปสู่กระบวนการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาลอย่างมีแบบแผน มีความเหมาะสมและเป็นไปได้ในระดับ มาก เรื่องที่ควรจะให้การศึกษาในลำดับแรกคือ การฝึกอบรมเรื่องการสร้างบ่อน้ำบาดาลตามหลัก วิชาการแก่ช่างเจาะน้ำบาดาลท้องถิ่น ส่วนการบรรจุเรื่องการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาลไว้ใน หลักสูตรการศึกษาทุกระดับอยู่ในลำดับท้ายสุด แนวทางการให้กรรมสิทธิ์ในการจัดการทรัพยากร น้ำบาดาลแก่ชุมชน เพื่อให้ชุมชนเกิดความรักและ หวงแหนทรัพยากรน้ำบาดาล เกิดการจัดการ ทรัพยากรน้ำบาดาลอย่างมีประสิทธิภาพ มีความเหมาะสมและมีความเป็นไปได้ในระดับมาก การแบ่ง รายได้ของรัฐจากค่าธรรมเนียมการ ขออนุญาตเจาะและใช้น้ำบาดาล รายได้จากค่าใช้น้ำบาดาลให้ แก่ชุมชน กลุ่มตัวอย่างมีความเห็นว่า ควรแบ่งให้ชุมชนมากกว่าร้อยละ 50 แนวทางการปฏิบัติ งานร่วมกันระหว่างเจ้าหน้าที่ของรัฐและผู้นำชุมชนท้องถิ่น ความคิดเห็นต่อการปฏิบัติงาน ร่วมกันระหว่างเจ้าหน้าที่ของรัฐและผู้นำชุมชนท้องถิ่น มีความเหมาะสมและมีความเป็นไปได้ มาก โดยมีขั้นตอนการปฏิบัติงานร่วมกัน 5 ขั้นตอน คือ 1.ร่วมกันสำรวจปัญหาและสาเหตุของ ปัญหาการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาลของชุมชน 2.ร่วมกันวางแผนดำเนินกิจกรรม 3.ร่วมกันปฏิบัติ งานตามแผน 4.ร่วมกันจัดการผลประโยชน์ 5.ร่วมกันติดตามและประเมินผล ข้อเสนอแนะที่ได้จากการวิจัยคือ 1. เสนอแนะให้การประปาเชียงใหม่ เร่งขยายกำลังผลิต เพื่อรองรับการเจริญเติบโตของเมืองให้มีน้ำใช้เพื่อการอุปโภคและบริโภคอย่างเพียงพอ ซึ่ง จะเป็นการลดการนำน้ำบาดาลขึ้นมาใช้ 2. น้ำบาดาลควรอนุรักษ์ไว้เป็นแหล่งน้ำสำรองของชุมชน ในยามที่เกิดวิกฤตการณ์ ภัยแล้ง 3. หน่วยงานผู้มีหน้าที่ดูแลควบคุมการใช้น้ำบาดาล ควรปรับ เปลี่ยนยุทธวิธีในการ ควบคุมกิจการน้ำบาดาลด้วยการนำศักยภาพของชุมชนมาใช้ประโยชน์ โดยแนว ทางเผยแพร่ประชาสัมพันธ์ด้วยสื่อต่าง ๆ อย่างต่อเนื่องให้การศึกษาในเรื่องการจัดการทรัพยากร น้ำบาดาลให้ประชาชนเกิดความรู้ความเข้าใจ ให้กรรมสิทธิ์ในการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาลแก่ ชุมชน ด้วยการแบ่งรายได้ที่รัฐเก็บได้จากน้ำบาดาลให้ชุมชนและให้เจ้าหน้าที่ชักนำผู้นำชุมชน ร่วมกันปฏิบัติงานควบคุมดูแลการใช้น้ำบาดาล ซึ่งจะส่งผลให้เกิดการจัดการทรัพยากรน้ำบาดาล ได้อย่างยั่งยืน