โดยเฉพาะเจาะจงของการศึกษาครั้งนี้ ว่าด้วยการจัดการศึกษาของโรงเรียนแม่แอบวิทยา ซึ่งเป็นหนึ่งในโรงเรียนประถมศึกษาสังกัดสำนักงานการประถมศึกษาจังหวัดเชียงราย และจังหวัด อื่นๆ ในภาคเหนือ ที่เป็นพื้นที่สูงมีนักเรียนหลายเผ่าเรียนรวมกัน การศึกษาดังกล่าวดำเนินไป ภายใต้บริบทของแนวคิด และทฤษฎีการจัดการศึกษาในโรงเรียนสำหรับชาวเขาโดยทั่วไป บนข้อสันนิษฐานเบื้องต้นว่าการจัดการศึกษาในโรงเรียนพื้นที่สูงที่มีนักเรียนหลายเผ่าเรียนรวมกัน นั้น จะต้องมีลักษณะพิเศษที่แตกต่างไปจากการจัดการศึกษาของโรงเรียนที่มีเด็กนักเรียนชาวเขา เผ่าหนึ่งเผ่าใด หรือส่วนใหญ่มีเด็กนักเรียนชาวเขาเผ่าหนึ่งเป็นหลักเรียนอยู่และโรงเรียน พื้นราบโดยทั่วไป นั่นก็คือมีเนื้อหาสาระ รูปแบบและวิธีการสอดคล้องกับวิถีชีวิต และไม่ทำลาย วัฒนธรรมของชนเผ่า แต่จากการศึกษากลับพบว่าการจัดการศึกษาในโรงเรียนพื้นที่สูงที่มี นักเรียนหลายเผ่าเรียนรวมกันครั้งนี้ก็ไม่ได้แตกต่างไปจากการจัดการศึกษาในโรงเรียนแบบอื่นๆ แต่อย่างใด แม้จะมีหน่วยงานบางหน่วยงาน เช่น กรมการศึกษานอกโรงเรียน กองกำกับการ ตำรวจตระเวนชายแดน หรือภาคเอกชน ฯลฯ ซึ่งดูเหมือนว่าจะมีการจัดในรูปแบบและวิธีการที่ หลากหลายออกไปบ้างก็ตาม แต่โดยเนื้อหาสาระแล้วก็ยังคล้ายคลึงมากกว่าต่างกันอยู่ดี จากการ ศึกษาเอกสารรวมไปถึงการสัมภาษณ์บุคคลที่เกี่ยวข้องในพื้นที่แหล่งต่างๆ ก็มีความเห็นร่วมกัน ว่าควรจะมีรูปแบบและวิธีการที่แตกต่างออกไป ตามลักษณะของชนเผ่า ที่สอดคล้องกับแนวทาง การปฏิรูปการศึกษาอันเป็น "ความฝันของแผ่นดิน" ข้อค้นพบในการศึกษาครั้งนี้บ่งชี้ "ความฝัน" ที่ว่ายังอยู่อีกยาวไกล จึงเป็นข้อท้าทายสำหรับทุกฝ่ายที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการจัดการศึกษา สำหรับชาวเขา โดยเฉพาะสำหรับโรงเรียนที่มีนักเรียนหลายเผ่าเรียนรวมกัน ที่จะนำแนวคิด หลักการและทฤษฎีทั้งหลายที่ผู้ศึกษาได้ประมวลมาไว้ในการศึกษาครั้งนี้ไปสู่การปฏิบัติให้ได้หรือให้ได้ มากขึ้นกว่าที่เป็นอยู่ แม้ว่าภารกิจจะยากและไม่สามารถจะทวนกระแสหลักของการจัดการศึกษา ระบบราชการได้ทั้งหมดก็ตาม แต่ก็จำต้องมีความพยายามอย่างจริงจังมากขึ้นในอันที่จะส่งเสริม สนับสนุนให้เกิดการคิดค้น และ/หรือแสวงหาแนวทางปฏิบัติที่น่าจะเป็นไปได้จากจุดเล็กๆ ที่ใดที่หนึ่ง จากนั้นจึงค่อยแผ่กระจายออกไปในวงกว้างมากขึ้นๆ ในที่สุด