การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาระดับของความวิตกกังวล พฤติกรรมการปรับตัว ในผู้ดูแลบุคคลติดเชื้อเอชไอวีที่มีอาการ และความสัมพันธ์ระหว่างความวิตกกังวลกับพฤติกรรม การปรับตัวในผู้ดูแลบุคคลติดเชื้อเอชไอวีที่มีอาการ กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ดูแลบุคคลติดเลื้อ เอชไอวีที่มีอาการที่เป็นสมาชิกในกลุ่มผู้ติดเชื้อของโรงพยาบาลดอกคำใต้ จังหวัดพะเยา จำนวน 60 ราย ระหว่างเดือนมีนาคม ถึงเดือนมิถุนายน 2540 โดยเลือกตามคุณสมบัติที่กำหนดไว้ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบประเมินประกอบด้วย แบบสัมภาษณ์ข้อมูลทั่วไป แบบประเมิน ความวิตกกังวลและแบบประเมินพฤติกรรมการปรับตัวในผู้ดูแลบุคคลติดเชื้อเอชไอวีที่มีอาการ ซึ่งนำไปหาความเที่ยงตรงด้านเนื้อหาโดยให้ผู้ทรงคุณวุฒิตรวจสอบ ได้ค่าความตรงกันของผู้ทรง คุณวุฒิ =0.77 และค่าดัชนีความตรงตามเนื้อหา =0.73 จากนั้นนำแบบประเมินความวิตกกังวลและ แบบประเมินพฤติกรรมการปรับตัวในผู้ดูแลบุคคลติดเชื้อเอชไอวีที่มีอาการไปทดสอบความเชื่อมั่น โดยใช้สูตรสัมประสิทธิ์แอลฟา ของครอนบาค ได้ค่าความเชื่อมั่นของแบบประเมินความวิตกกังวล ต่อสถานการ์เท่ากับ .76 แบบประเมินความวิตกกังวลประจำตัวเท่ากับ .75 และแบบประเมินพฤติกรรม การปรับตัวในผู้ดูแลบุคคลติดเชื้อ เอชไอวีที่มีอาการเท่ากับ .88 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ความ ถี่ ค่าพิสัย ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานและหาค่าความสัมพันธ์โดยใช้ค่าสัมประสิทธิ์ สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน ผลการวิเคราะห์ข้อมูลพบว่า 1. ผู้ดูแลบุคคลติดเชื้อเอชไอวีที่มีอาการ มีความวิตกกับวลในระดับปานกลาง 2. ผู้ดูแลบุคคลติดเชื้อเอชไอวีที่มีอาการ มีพฤติกรรมการปรับตัวด้านสรีรวิทยา ด้านอัตม โนทัศน์ ด้านบทบาทหน้าที่ ด้านการพึ่งพาซึ่งกันและกันและโดยรวมในระดับปานกลาง 3. ความวิตกกังวลมีความสัมพันธ์ทางลบกับพฤติกรรมการปรับตัวด้านสรีรวิทยา (r=.52) ด้านอัตมโนทัศน์(r=.73)ด้านบทบาทหน้าที่ (r=-.64)และโดยรวม(r=-.71) อย่างมีนัยสำคัญทาง สถิติที่ระดับ .001 ส่วนด้านการพึ่งพาซึ่งกันและกันนั้นมีความสัมพันธ์กันอย่างไม่มีนัยสำคัญ ทางสถิติ (r=-.28) จากผลการวิจัยครั้งนี้สามารถนำไปเป็นแนวทางในการวางแผนเพื่อช่วยเหลือให้ผู้ดูแลลดความ วิตกกังวลและเกิดพฤติกรรมการปรับตัวที่เหมาะสม