| ชื่อเรื่อง | : | การคัดเลือกประชากรลูกผสมของถั่วเหลืองเพื่อให้ผลผลิตสูง และต้านทานการล้ม |
| นักวิจัย | : | พัชรินทร์ ไฝเพชร |
| คำค้น | : | - |
| หน่วยงาน | : | ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย |
| ผู้ร่วมงาน | : | - |
| ปีพิมพ์ | : | 2537 |
| อ้างอิง | : | http://www.thaithesis.org/detail.php?id=3921 |
| ที่มา | : | - |
| ความเชี่ยวชาญ | : | - |
| ความสัมพันธ์ | : | - |
| ขอบเขตของเนื้อหา | : | - |
| บทคัดย่อ/คำอธิบาย | : | วัตถุประสงค์ของการทดลองก็เพื่อพัฒนาสายพันธุ์ถั่วเหลือง ให้มีความต้านทานต่อการล้มและมีผลผลิตสูง ด้วยการคัดเลือก ต้นที่ไม่เอนหรือไม่ล้มภายหลังเกิดพายุฝนในระยะเก็บเกี่ยว ประชากรของถั่วเหลืองที่ใช้ในการคัดเลือกครั้งนี้เกิดจาก คู่ผสมที่ต่างกัน 3 คู่ผสม คือ CM001-1xIN6 CM001-1xIN18 และ CM001-1xOCB ซึ่งทั้ง 3 ประชากร ได้มีการขยายชั่วผสม (generation) จากชั่วที่ 1-ชั่วที่ 5 โดยวิธีการ single seed descent หลังจากนั้นในฤดูแล้วปี พ.ศ.2535 (ม.ค.-พ.ค.) ได้ทำการคัดเลือกต้นที่ต้านทานต่อการล้ม โดยใช้การเอนหรือการ ล้มของลำต้นถั่วเหลืองเป็นเกณฑ์ในการคัดเลือกและให้คะแนน จาก 1 ถึง 5 คะแนน เพื่อบ่งบอกถึงองศาของการเอนของลำต้น ถั่วเหลืองจากน้อยไปหามาก ต้นที่มีคะแนนการล้มของลำต้น จาก 1-3 คะแนนของทั้ง 3 ประชากร ได้ถูกคัดเลือกแยกไว้ 109 ต้น หลังจากนั้นได้นำไปปลูกเป็นต้นต่อแปลง หรือเป็นสายพันธุ์ใน ช่วงฤดูฝนปี พ.ศ.2535 (ส.ค.-พ.ย.) อีกครั้งหนึ่ง และได้ มีการคัดเลือกระหว่าง 109 สายพันธุ์นี้ โดยคัดเอาแปลงที่มี สายพันธุ์ที่ให้ผลผลิตสูงและมีความสม่ำเสมอของลักษณะทาง พืชไร่ (agronomic characters) เช่น ความสูง อายุ การเก็บเกี่ยว เป็นต้น จนกระทั่งเหลือ 24 สายพันธุ์ คือ จากคู่ผสม CM001-1xIN6 จำนวน 17 สายพันธุ์ คู่ผสม CM001-1xIN18 จำนวน 1 สายพันธุ์ และคู่ผสม CM001-1xOCB จำนวน 6 สายพันธุ์ ต่อมาในฤดูแล้ง ปี พ.ศ.2536 (ม.ค.-พ.ค.) ได้ทำการเปรียบเทียบผลผลิตเบื้องต้นของสายพันธุ์ที่คัดไว้ ร่วมกับ พันธุ์พ่อ-แม่ (CM001-1, IN6, IN18, OCB) และ พันธุ์มาตรฐาน (CM60, SJ5) โดยวางแผนการทดลองแบบ split-plot design จำนวน 3 ซ้ำ โดยใช้สายพันธุ์เป็น main plot และความหนาแน่นประชากรที่ 3 ต้น และ 5 ต้นต่อหลุม เป็น sub plot จากผลการทดสอบพบว่า สายพันธุ์ถั่วเหลืองทั้ง 24 สายพันธุ์ มีความสามารถในการให้ผลผลิตต่างกัน และผลผลิตไม่แตกต่างกัน เมื่อเพิ่มความหนาแน่นของประชากรจาก 3 ต้นต่อหลุม (38,400 ต้น/ไร่) เป็น 5 ต้นต่อหลุม (64,000 ต้น/ไร่) เมื่อปลูกที่ ประชากรหนาแน่น 5 ต้นต่อหลุม ได้พบว่าทุกสายพันธุ์จะเพิ่ม ความสูงของลำต้นและคะแนนการล้มของต้นมากขึ้นอย่างมีนัย สำคัญทางสถิติ ขณะเดียวกันความหนาแน่นของประชากรดังกล่าว จะลดจำนวนข้อต่อต้น จำนวนฝักต่อต้นและขนาดเมล็ดลง สายพันธุ์ คัดที่เกิดจากประชากร CM001-1xIN6 ให้ผลผลิตสูงเฉลี่ย 261.52-525.18 กก./ไร่ มีคะแนนความต้านทานการล้มต่ำ เฉลี่ย 1.00-3.67 คะแนน มีอายุการเก็บเกี่ยว 97-115 วัน ส่วนสายพันธุ์ที่เกิดจากประชากร CM001-1xIN18 มีเพียง สายพันธุ์เดียว ได้แก่ IN18#51 เป็นสายพันธุ์ที่ให้ผลผลิต เฉลี่ยสูงสุดได้ 573.92 กก./ไร่ มีคะแนนความต้านทานการ ต่ำเฉลี่ย 3.67 คะแนน และอายุการเก็บเกี่ยว 115 วัน สายพันธุ์ที่เกิดจากประชากร CM001-1xOCB ให้ผลผลิตเฉลี่ย ค่อนข้างต่ำ 420.87-470.59 กก./ไร่ มีคะแนนความต้านทาน การล้มต่ำเฉลี่ย 1.00-3.33 คะแนน อายุการเก็บเกี่ยวสั้น 90-98 วัน ผลการศึกษาสรุปได้ดังนี้ 1) สายพันธุ์ถั่วเหลืองทั้งหมด ที่คัดเข้าทดสอบผลผลิตเบื้องต้นมีความต้านทานต่อการล้มอยู่ ในระดับที่ดี ถึงแม้ว่าจะได้ปลูกทดสอบที่ระดับประชากรค่อน ข้างหนาแน่นสูงถึง 64,000 ต้นต่อไร่ ก็ไม่ทำให้ผลผลิตลดลง จากผลการศึกษาครั้งนี้ อาจกล่าวได้ว่าการคัดเลือกต้นถั่วเหลือง ให้มีผลผลิตสูงและต้านทานต่อการล้มโดยปลูกในฤดูที่มีฝนตกชุก และมีพายุลมแรงจะเป็นวิธีการที่สามารถนำไปใช้ได้อย่างมี ประสิทธิภาพของการคัดเลือก สายพันธุ์ถั่วเหลืองให้มีคุณลักษณะ ดังกล่าว 2) สายพันธุ์ถั่วเหลืองที่มีความต้านทานต่อการล้ม ทั้งหมดมีความสามารถให้ผลผลิตที่แตกต่างกัน สายพันธุ์ที่ เกิดจากคู่ผสม CM001-1xIN6 ให้ผลผลิตเฉลี่ย 261.52- 525.18 กก./ไร่ สายพันธุ์ที่เกิดจากคู่ผสม CM001-1xIN18 ให้ผลผลิตเฉลี่ย 573.92 กก./ไร่ และสายพันธุ์ที่เกิดจาก คู่ผสม CM001-1xOCB ให้ผลผลิตเฉลี่ย 420.87-470.59 กก./ไร่ 3) มีลักษณะทางพืชไร่บางลักษณะ เช่น จำนวนข้อต่อต้น ความสูง ของลำต้น ฯลฯ มีความสัมพันธ์กับลักษณะการล้มของลำต้น แต่ ความสัมพันธ์ดังกล่าวมีในระดับค่อนข้างต่ำ ซึ่งสายพันธุ์ที่ ต้านทานต่อการล้มพบว่ามีจำนวนข้อต่อต้น เฉลี่ย 9.25-13.56 ข้อ และมีความสูงเฉลี่ย 63.45-119.66 ซม. 4) เมื่อสายพันธุ์ ถั่วเหลืองมีลำต้นสูงขึ้นจะทำให้ต้นถั่วเหลืองล้มมากขึ้น แต่ พบว่าความสูงของลำต้นของสายพันธุ์คัดไม่มีความสัมพันธ์กับ ผลผลิตแต่อย่างใด แต่ผลผลิตจะมีความสัมพันธ์อย่างสูงกับ จำนวนฝักต่อต้น ดังนั้นผลจากการศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็น ว่าลักษณะฝักดกของต้น จึงน่าจะเป็นลักษณะหนึ่งที่ใช้เป็น เกณฑ์สำหรับการคัดเลือกสายพันธุ์ถั่วเหลืองที่ให้ผลผลิตสูง |
| บรรณานุกรม | : |
พัชรินทร์ ไฝเพชร . (2537). การคัดเลือกประชากรลูกผสมของถั่วเหลืองเพื่อให้ผลผลิตสูง และต้านทานการล้ม.
กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย. พัชรินทร์ ไฝเพชร . 2537. "การคัดเลือกประชากรลูกผสมของถั่วเหลืองเพื่อให้ผลผลิตสูง และต้านทานการล้ม".
กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย. พัชรินทร์ ไฝเพชร . "การคัดเลือกประชากรลูกผสมของถั่วเหลืองเพื่อให้ผลผลิตสูง และต้านทานการล้ม."
กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2537. Print. พัชรินทร์ ไฝเพชร . การคัดเลือกประชากรลูกผสมของถั่วเหลืองเพื่อให้ผลผลิตสูง และต้านทานการล้ม. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2537.
|
