การปรับปรุงคุณภาพดินเพื่อเพิ่มกำลังรับแรงเฉือนและลดการทรุดตัวของดินโดยวิธีการเสาดินซีเมนต์เป็นวิธีการที่นิยมมากสำหรับดินประเภทดินเหนียวอ่อนอย่างไรก็ตามการปรับปรุงคุณภาพดินโดยเสาดินซีเมนต์มีการประยุกต์ใช้ไม่มากสำหรับดินเหนียวแข็งหรือทรายปนดินเหนียว งานวิจัยนี้ได้ทำการศึกษาผลการปรับปรุงคุณภาพดินสำหรับดินเหนียวอ่อน ดินเหนียวแข็ง ทรายปนดินเหนียว และทราย โดยการผสมกับปูนซีเมนต์ในห้องปฏิบัติการและในสนาม งานวิจัยนี้ได้แบ่งออกเป็นสองส่วนคือส่วนแรกเป็นการศึกษาผลการปรับปรุงคุณภาพสำหรับดินเหนียว CH และ CLทรายปนดินเหนียว SC และทราย SM และ SM-SP จากโครงการก่อสร้างคลองประปาฝั่งตะวันตกตอนบน (แม่กลอง-ท่าจีน) ซึ่งมีทั้งการปรับปรุงคุณภาพดินโดยการผสมในห้องปฏิบัติการและการผสมในสนามด้วยวิธีอัดฉีดแรงดันสูง (Jet Grouting)สำหรับส่วนที่สองเป็นการศึกษาผลการปรับปรุงคุณภาพของดินเหนียวแข็ง CLและทรายปนดินเหนียว SC ในบริเวณพื้นที่ จังหวัดเชียงใหม่ด้วยการผสมกับปูนซีเมนต์ในห้องปฏิบัติการ ผลการศึกษาในส่วนแรกพบว่าค่ากำลังรับแรงเฉือนในสภาวะไม่ระบายน้ำจากการทดสอบแรงอัดแกนเดียว (Unconfined Compression Test) ของดินเหนียว CH และ CLทรายปนดินเหนียว SC และทราย SM และ SM-SP ภายหลังการปรับปรุงคุณภาพด้วยปูนซีเมนต์ในสนามมีความแปรปรวนมากโดยที่ค่าสูงสุดกับค่าต่ำสุดอาจมีความแตกต่างกันถึง 3 เท่าค่ากำลังรับแรงเฉือนจากการปรับปรุงในห้องปฏิบัติการมีค่าสูงกว่าค่าต่ำสุดจากการปรับปรุงในสนามประมาณเป็น 2 ถึง 4 เท่า การปรับปรุงคุณภาพในทรายปนดินเหนียวSC และทราย SM และ SM-SP ให้ค่ากำลังรับแรงเฉือนสูงกว่าการปรับปรุงในดินเหนียวCH และ CL ประมาณเป็น 2 เท่า สำหรับการศึกษาในส่วนที่สองพบว่าค่ากำลังรับแรงเฉือนในสภาวะไม่ระบายน้ำและโมดูลัสความยืดหยุ่น (E(,50)) ภายหลังการผสมในห้องปฏิบัติการจากการทดสอบแรงอัดแกนเดียวสำหรับดินเหนียวแข็ง CL และทรายปนดินเหนียว SCในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่มีค่าเพิ่มขึ้นเมื่อปริมาณของปูนซีเมนต์เพิ่มขึ้นหรือสัดส่วนของน้ำต่อปูนซีเมนต์โดยน้ำหนักลดลง สำหรับดินเหนียวแข็ง CL ซึ่งมีค่ากำลังรับแรงเฉือนในสภาวะไม่ระบายน้ำก่อนการปรับปรุงเท่ากับ 10 ตันต่อตารางเมตรเมื่อผสมปูนซีเมนต์เท่ากับ 100 ถึง 300 กิโลกรัมต่อลูกบาศก์เมตรของดินที่ถูกปรับปรุงและสัดส่วนของน้ำต่อปูนซีเมนต์เท่ากับ 1.0 ถึง 1.7 โดยน้ำหนัก พบว่าค่ากำลังรับแรงเฉือนในสภาวะไม่ระบายน้ำและโมดูลัสความยืดหยุ่น (E(,50))ที่ 28 วันเท่ากับ 40 ถึง 125 และ 14,000 ถึง 41,000 ตันต่อตารางเมตรตามลำดับและจะมีค่าเพิ่มขึ้นอีกเมื่ออายุการบ่มเป็น 90 และ 180 วันค่า E(,50)/C(,u,col) เท่ากับ 200 ถึง 500 สำหรับทรายปนดินเหนียว SCเมื่อใช้ปริมาณของปูนซีเมนต์และน้ำในสัดส่วนเดียวกันพบว่าค่ากำลังรับแรงเฉือนในสภาวะไม่ระบายน้ำและโมดูลัสความยืดหยุ่น (E(,50)) ที่ 28 วันเท่ากับ 60 ถึง 180และ 26,000 ถึง 60,000 ตันต่อตารางเมตรตามลำดับและมีค่าเพิ่มขึ้นอีกเมื่ออายุการบ่มเป็น 90 และ 180 วัน ค่า E(,50)/C(,u,col) เท่ากับ 200 ถึง 600 ค่ากำลังรับแรงเฉือนของการปรับปรุงในทรายและทรายปนดินเหนียวมีแนวโน้มลดลงเมื่อปริมาณมวลละเอียดของดินเดิมก่อนการปรับปรุงเพิ่มขึ้นและค่ากำลังรับแรงเฉือนของการปรับปรุงในดินเหนียวมีแนวโน้มลดลงเมื่อค่าดรรชนีพลาสติกของดินเดิมเพิ่มขึ้น จากการเปรียบเทียบค่ากำลังรับแรงเฉือนของดินซีเมนต์ที่ทำการผสมในห้องปฏิบัติการและในสนามสำหรับโครงการคลองประปาฝั่งตะวันตกตอนบน(แม่กลอง-ท่าจีน) สามารถคาดคะเนได้ว่าค่ากำลังรับแรงเฉือนในสภาวะไม่ระบายน้ำที่28 วันจากการผสมในสนามสำหรับดินเหนียวแข็งปนทราย CL และทรายปนดินเหนียว SCในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่อาจมีค่าอยู่ในช่วง 20 ถึง 60 และ 35 ถึง 100 ตันต่อตารางเมตรตามลำดับเมื่อปริมาณของปูนซีเมนต์เท่ากับ 100 ถึง 300 กิโลกรัมต่อลูกบาศก์เมตรของดินที่ถูกปรับปรุงและสัดส่วนของน้ำต่อปูนซีเมนต์เท่ากับ 1.0ถึง 1.7 โดยน้ำหนัก