การศึกษาเรื่องนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อระบุถึงปัจจัยที่มีผลต่อการตัดสินใจขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ของเกษตรกรลูกค้า ธ.ก.ส. สาขาแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ 2) เพื่อแยกแยะถึงระดับความพึงพอใจของเกษตรกรลูกค้าที่ขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ และ 3) เพื่อศึกษาถึงปัญหาและอุปสรรค ตลอดจนข้อเสนอแนะเพื่อใช้ในการวางแผนฟื้นฟูอาชีพเกษตรกรลูกค้าให้มีประสิทธิภาพต่อไป ประชากรที่ใช้ในการศึกษาครั้งนี้ คือ เกษตรกรลูกค้าผู้ขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ ธ.ก.ส.สาขาแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ จำนวนรวม 336 คน เครื่องมือที่ใช้ในการรวบรวมข้อมูล คือแบบสอบถาม แล้วนำข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์โดยใช้โปรแกรมสำเร็จรูป SPSS for Windows สถิติที่ใช้ คือ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยถ่วงน้ำหนัก และค่าสถิติการทดสอบไคสแควร์ เพื่อทดสอบความสัมพันธ์ของตัวแปรและสมมติฐานการวิจัย ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ 1. ปัจจัยที่มีผลต่อการตัดสินใจขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ของเกษตรกรลูกค้า ได้แก่ (1.1) ปัจจัยด้านเศรษฐกิจ รายได้การเกษตร รายได้รวมทั้งหมด รายจ่ายการเกษตร รายจ่ายรวมทั้งหมด ภาระหนี้สินและเงินออมมีความสัมพันธ์ต่อการตัดสินใจขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ (1.2) ปัจจัยด้านการผลิต เงินทุน และปัญหาภัยธรรมชาติมีความสัมพันธ์ต่อการตัดสินใจขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ (1.3) ปัจจัยด้านการตลาด คุณภาพผลผลิต ความยุติธรรมในการกำหนดราคาขาย วิธีการขายผลผลิต และอำนาจต่อรอง ไม่มีความสัมพันธ์ต่อการตัดสินใจขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ 2. ระดับความพึงพอใจของเกษตรกรลูกค้าขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ ได้แก่ (2.1) ความพึงพอใจต่อนโยบายพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ พบว่า เกษตรกรลูกค้าผู้ขอพักชำระหนี้มีความพึงพอใจมากกว่าเกษตรกรลูกค้าผู้ขอลดภาระหนี้ (2.2) ความพึงพอใจต่อคุณภาพการบริการของ ธ.ก.ส. ได้แก่ ความเอาใจใส่และการปฏิบัติต่อลูกค้า ความสะดวกรวดเร็ว ความถูกต้องของการบริการ และความพร้อมด้านสถานที่ พบว่าเกษตรกรลูกค้าที่ขอพักชำระหนี้และลดภาระหนี้มีความพึงพอใจแตกต่างกันโดยเกษตรกรลูกค้าผู้ขอพักชำระหนี้มีความพึงพอใจอยู่ในระดับมากที่สุด ในขณะที่เกษตรกรลูกค้าผู้ขอลดภาระหนี้มีความพึงพอใจระดับมาก 3. ปัญหา อุปสรรคและข้อเสนอแนะ ได้แก่ (3.1) ปัญหา อุปสรรคในการประกอบอาชีพการเกษตร พบว่า เกษตรกรลูกค้าผู้ขอพักชำระหนี้ประสบปัญหาด้านที่ดินการเกษตรมากที่สุด รองลงมา คือ เงินทุนไม่เพียงพอเนื่องจากการขอรับบริการสินเชื่อจาก ธ.ก.ส. ส่วนใหญ่ใช้บุคคลค้ำประกันในวงเงินไม่เกิน 100,000 บาท ในขณะที่เกษตรกรลูกค้าผู้ขอลดภาระหนี้ประสบปัญหาด้านการตลาดมากที่สุด คือ ไม่มีอำนาจต่อรองและราคาผลผลิตตกต่ำ รองลงมาคือ ปัญหาราคาปัจจัยการผลิตสูงขึ้นทุกปี เช่น ปุ๋ย ยาปราบศัตรูพืชวัสดุ อุปกรณ์การเกษตรทำให้มีต้นทุนการผลิตเพิ่มขึ้น เป็นต้น (3.2) ข้อเสนอแนะ พบว่า เกษตรกรลูกค้าส่วนใหญ่เห็นด้วยกับนโยบายพักชำระหนี้และลดภาระหนี้ของรัฐบาล ต้องการให้ ธ.ก.ส. ขยายระยะเวลาการชำระหนี้เป็นเวลา 5-20 ปี และขอเพิ่มวงเงินกู้ให้สูงขึ้น โดยจัดหาเงินทุนดอกเบี้ยต่ำ ทั้งนี้เกษตรกรลูกค้าต้องการให้รัฐบาลจัดสรรที่ดินการเกษตรเพิ่มขึ้นมากที่สุด รองลงมาต้องการให้หน่วยงานของรัฐบาลช่วยเหลือจัดการอบรมความรู้ทางวิชาการด้านการเกษตร รวมทั้งจัดหาตลาดรับซื้อผลผลิตและการประกันราคาพืชผลทางการเกษตร