การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาถึงบทบาทของเสิร์ซเอนจินที่มีบริการสืบค้นด้วยภาษาไทยในการคัดเลือกเนื้อหาที่นำเสนอให้แก่ผู้ใช้บริการ โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ คือการศึกษาเอกสาร การสัมภาษณ์เชิงลึก และระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณ คือการทดลองสืบค้นข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า 1. เว็บไซต์เสิรซ์เอนจินที่ทำการศึกษาส่วนใหญ่เป็นการใช้บริการเว็บไซต์ในลักษณะของเว็บท่า ซึ่งเสิรซ์เอนจินเป็นบริการหลักอย่างหนึ่งในเว็บไซต์ 2. ข้อตกลงการให้บริการของเสิรซ์เอนจินระหว่างประเทศที่ทำการศึกษาส่วนใหญ่จะมีใจความหลักที่คล้ายคลึงกัน คือ การปฏิเสธความรับผิดชอบและการรับประกันต่อเนื้อหาที่ผู้ใช้ได้รับผ่านบริการของเว็บไซต์เสิรซ์เอนจินของไทยยังไม่มีการกำหนดข้อตกลงการให้บริการที่ชัดเจน 3. เสิรซ์เอนจินที่มีกระบวนการทำงานในลักษณะที่เป็นเสิรซ์เอนจินแบบสมบูรณ์จะใช้วิธีการคัดเลือก และรวบรวมข้อมูลผ่านกระบวนการหลัก 4 ประเภท คือ 1) การเก็บรวบรวมข้อมูลอัตโนมัติโดยเว็บครอเลอร์ 2) การลงทะเบียนเพิ่มชื่อไว้ในฐานข้อมูลของเสิรซ์เอนจินโดยเว็บไซต์ต่างๆ 3) การจ่ายเงินเพื่อให้เว็บไซต์ถูกจัดเก็บไว้ในฐานข้อมูล และ 4) การใช้ฐานข้อมูลของเว็บไดเร็กทอรี่ 4. การจัดอันดับของผลลัพธ์การสืบค้นของเสิรซ์เอนจินจะใช้หลักเกณฑ์ในการจัดอันดับที่คล้ายคลึงกัน คือ จำนวลิงค์ Anchor Text โครงสร้างของเว็บเพจ ความทันสมัยของเว็บเพจ คุณภาพและปริมาณของเนื้อหาในเว็บเพจ การจ่ายเงิน และความนิยมของเว็บเพจ 5. เสิรซ์เอนจินที่ให้บริการระหว่างประเทศจะไม่มีการกลั่นกรองเนื้อหาก่อนทำการจัดเก็บไว้ในฐานข้อมูล แต่มีการจัดกลไกไว้สำหรับให้ผู้ใช้ตั้งค่าการกลั่นกรองเนื้อหาได้เอง ซึ่งสามารถกลั่นกรองเนื้อหาได้เฉพาะเนื้อหาที่มีการแสดงออกทางเพศอย่างโจ่งแจ้งเท่านั้น ส่วนเสิรซ์เอนจินของไทยจะมีการกลั่นกรองเนื้อหาในส่วนการจัดเก็บและคัดเลือกเนื้อหาไว้ในฐานข้อมูลโดยมีเจ้าหน้าที่เป็นผู้จัดการดูแลเนื้อหา 6. ปัจจัยที่มีความเกี่ยวข้องกับการคัดเลือกและคัดกรองเนื้อหาของเสิรซ์เอนจิน คือ ลักษณะของสื่ออินเทอร์เน็ต ลักษณะการทำงานของเสิรซ์เอนจิน การใช้คำสำคัญของเว็บไซต์ และวัฒนธรรมของแต่ละประเทศ 7. ประสบการณ์เกี่ยวกับการใช้งานเสิรซ์เอนจินของผู้ใช้บริการ สามารถสรุปผลการวิจัยจากข้อมูลการสัมภาษณ์เชิงลึกของผู้ให้สัมภาษณ์ส่วนใหญ่ได้ดังนี้ จุดประสงค์ของการสืบค้นข้อมูลจะใช้เพื่อสนับสนุนความต้องการตามลักษณะทางประชากรศาสตร์เป็นหลัก การเลือกใช้เสิรซ์เอนจินจะใช้ www.google.comตัวเดียวเป็นหลัก ผู้ใช้ต้องการให้เสิรซ์เอนจินสืบค้นข้อมูลได้หลายภาษา การใช้บริการสืบค้นข้อมูลผ่านเสิรซ์เอนจินได้ผลลัพธ์ตรงตามความต้องการ อันดับของผลลัพธ์มีความสัมพันธ์กับความตรงตามเนื้อหาที่ต้องการ และการพิจารณาความน่าเชื่อถือของเนื้อหาที่ได้รับผ่านเสิรซ์เอนจินจะพิจารณาจากเว็บไซต์แหล่งที่มาของผลลัพธ์ 8. ผู้ให้สัมภาษณ์ส่วนใหญ่โดยเฉพาะในกลุ่มนักเรียน และนักศึกษาไม่ให้ความสนใจและไม่เข้าใจกระบวนการทำงานพื้นฐานของเสิรซ์เอนจิน รวมถึงไม่สามารถรับรู้ สังเกต และแยกผลลัพธ์ทั่วไปและผลลัพธ์ที่มาจากการจ่ายเงินได้ 9. ผู้ให้สัมภาษณ์ส่วนใหญ่มีความคิดเห็นว่าการให้บริการสืบค้นข้อมูลของเสิรซ์เอนจินยังขาดความเป็นกลางแต่อย่างไรก็ดีผู้ใช้จะยังคงใช้เสิรซ์เอนจินเดิมต่อไปหากรับร้ว่าเสิรซ์เอนจินที่ตนใช้อยู่ขาดความเป็นกลาง