วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1.) ศึกษาพัฒนาการของย่านนางเลิ้งกรุงเทพมหานคร 2.) ศึกษาบทบาทของย่านนางเลิ้งในช่วงเวลาต่าง ๆ และความสัมพันธ์ระหว่างบทบาทของย่านกับการพัฒนาพื้นที่ 3.) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างคน กิจกรรม และพื้นที่ ตลอดจนปัญหา และแนวโน้มการพัฒนาพื้นที่ย่าน 4.) เสนอแนะบทบาท และรูปแบบการพัฒนาพื้นที่ย่านนางเลิ้งในอนาคต จากการศึกษาพบว่า กิจกรรมต่าง ๆ ของย่านจะมีความสัมพันธ์กับการใช้พื้นที่และเป็นสิ่งที่กำหนดบทบาทของย่านนางเลิ้งในช่วงเวลาต่าง ๆ จากเดิมที่ย่านมีลักษณะเป็นชุมชนขนาดเล็ก ที่มีการใช้พื้นที่ส่วนใหญ่เพื่อการพักอาศัยในสมัยรัชกาลที่ 1มาเป็นย่านที่มีการประกอบกิจกรรมทางการค้าในรูปแบบของตลาดน้ำในสมัยรัชกาลที่ 4และได้มีการปรับตัวพัฒนารูปแบบเป็นตลาดบกแห่งแรกของกรุงเทพฯ ในสมัยรัชกาลที่ 5จนปัจจุบันย่านได้มีการเปลี่ยนแปลงรูปแบบการค้ามาเป็นการประกอบกิจกรรมการค้าขายอาหารคาว หวาน ที่ควบคู่ไปกับการพักอาศัย ซึ่งเป็นลักษณะเฉพาะของพื้นที่ย่านนอกจากนี้ในย่านยังมีเอกลักษณ์สำคัญ ได้แก่ อาคารสถาปัตยกรรมที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์โดยเฉพาะอาคารบริเวณริมถนนนครสวรรค์ และบริเวณรอบตลาดนางเลิ้ง ที่ปัจจุบันอยู่ในสภาพทรุดโทรม เนื่องจาดขาดการดูแลรักษา และการจัดการที่ดี ส่งผลกระทบต่อกิจกรรมต่าง ๆ และความเสื่อมโทรมของพื้นที่ย่าน ผลการศึกษา นำมาสู่ข้อเสนอแนะถึงบทบาทของย่านนางเลิ้งในอนาคตให้ย่านยังคงมีบทบาทเพื่อการพักอาศัยที่ควบคู่ไปกับการประกอบกิจกรรมทางการค้า และพัฒนาให้ย่านนางเลิ้งกลายเป็นศูนย์กลางของการประกอบกิจกรรมการค้าขายอาหารคาว หวานสำเร็จรูปขนาดใหญ่ ตลอดจนเสนอแนะถึงรูปแบบการพัฒนาพื้นที่ของย่าน เพื่อช่วยแก้ปัญหาต่าง ๆที่เกิดขึ้น และเพื่อส่งเสริมให้ย่านยังคงอยู่ต่อไป