การศึกษาแบ่งเป็น 2 ส่วน ส่วนที่ 1 ได้แก่ การสำรวจความชุกของระดับภูมิคุ้มกันต่อเชื้อโปรโตซัว ~iNeospora caninum~i(NC) ในฟาร์มโคนม อ.สวนป่านและสระกระเทียมจังหวัดนครปฐม และส่วนที่ 2 การตรวจวินิจฉัยการแท้งลูกในโคนมสาเหตุจากเชื้อ NCในฟาร์มโคนม 2 แห่งที่มีตรวจพบภูมิคุ้ม NC และมีประวัติการแท้งลูก การตรวจระดับภูมิคุ้มต่อเชื้อโปรโตซัว NC โดยใช้วิธี competitive enzyme-linkedimmunosorbant assay (c-ELISA) ใน 59 ฟาร์ม จำนวนแม่โค 549 ตัว พบว่า อัตราการพบภูมิคุ้มกัน NC ในฝูงโคนม 20 จาก 59 ฟาร์ม (33.9%) และอัตราการพบในประชากรที่สำรวจ 30 ตัว (5.46%) แม่โคที่มีประวัติการแท้งลูก 12 ตัว ตรวจพบมีภูมิคุ้มกันต่อ NCจำนวน 1 ตัว ขนาดของการเลี้ยงโคนมพบว่าฝูงขนาดใหญ่ (โคนมมากกว่า 21 ตัว) มีความสัมพันธ์กับจำนวนแม่โคที่ตรวจพบภูมิคุ้มกันต่อเชื้อโปรโตซัว NC สูงกว่าฝูงขนาดเล็ก (p=0.034) สุนัขที่เลี้ยงในฟาร์มที่สำรวจ จำนวน 82 ตัว ตรวจพบภูมิคุ้มกันต่อเชื้อโปรโตซัว NC 1 ตัว (1.2%) แต่สุนัขซึ่งเป็นพาหะของโรคตามธรรมชาติไม่มีความสัมพันธ์กับการตรวจพบภูมิคุ้มโรคในแม่โค การตรวจวินิจฉัยสาเหตุการแท้งลูกจากเชื้อ NC จากฟาร์มโคนม 2 แห่ง ที่พบการแท้งลูกในระยะอุ้มท้อง 3-8 เดือนในจังหวัดสระบุรีและชลบุรี จำนวน 12 ตัว พบภูมิคุ้มต่อโรค NC 5 ตัว (41.7%) ฟาร์ม 1 แห่งที่ประวัติตรวจพบภูมิคุ้มโรค NC ในแม่โคแท้ง 5/13 ตัว (38.5%) ได้ตัวอย่างลูกที่แท้ง จำนวน 10 ตัวเพื่อใช้ในการศึกษาทางจุลพยาธิวิทยาและย้อมสีพิเศษด้วยวิธีอิมมูโนฮีสโตเคมี พบว่าลูกโคแท้ง 1 ตัว อายุตั้งท้อง 4 เดือนพบเชื้อปาราสิตระยะ Tachyzoite ในเนื้อเยื่อรก การตรวจพบการติดเชื้อ NC โดยตรวจพบระดับภูมิคุ้มต่อโรคในโคนม 5.46% และตรวจวินิจฉัยพบเชื้อ NC ในลูกที่แท้งเป็นรายงานแรกที่พิสูจน์ว่าเชื้อโปรโตซัวนี้เป็นสาเหตุของการแท้งลูกในโคนมและควรมีการศึกษาป้องกันความสูญเสียจาก NC ในประเทศไทยต่อไป