วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษาชีวประวัติและผลงานด้านนาฎยศิลป์ของประทิน พวงสำลี ตลอดจนค้นหารูปแบบและกลวิธีในการสร้างสรรค์ผลงานด้านนาฎยประดิษฐ์ อันสะท้อนให้เห็นถึงเอกลักษณ์เฉพาะตามแบบของอาจารย์ประทิน จากการศึกษาวิจัยพบว่า อาจารย์ประทิน พวงสำลี ได้สร้างสรรค์ผลงานด้านนาฎยประดิษฐ์ไว้มากมาย ซึ่งปรากฎผลงานตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2498-จนถึงปัจจุบัน นับเป็นเวลานานกว่า 40 ปี ซึ่งสามารถรวบรวมได้ทั้งหมด 95 ชุด แบ่งเป็นประเภทได้ 7 ประเภทดังนี้ 1. ประเภทรำถวายพระพรและรำอวยพร 2.ประเภทเลียนแบบธรรมชาติของสัตว์ 3. ประเภทพันทาง 4. ประเภทเบ็ดเตล็ด5. ประเภทศาสนาและความเชื่อ 6. ประเภทไม่มีบทร้อง 7. ประเภทที่มีเนื้อหาสอดแทรกข้อคิดและคติเตือนใจ ซึ่งผู้วิจัยได้เลือกศึกษาผลงานที่อาจารย์ประทินภาคภูมิใจมากที่สุดและเป็นผลงานที่ได้รับความนิยมเป็นกรณีศึกษา 3 ชุด ได้แก่ 1.ระบำยุดาหวัน 2. ระบำคำคมสมคะเน 3. ระบำทุยกระเอี้ยง จากการศึกษาวิจัยพบว่าอาจารย์ประทินมีกระบวนการสร้างสรรค์ผลงานด้านนาฎยประดิษฐ์ โดยมีเอกลักษณ์เฉพาะดังนี้ 1. สร้างสรรค์ผลงานโดยใช้ความรู้ทางด้านนาฎยศิลป์ที่ได้ร่ำเรียนมาประยุกต์ใช้ในการออกแบบท่ารำ 2. สร้างสรรค์ ผลงานโดยใช้ประสบการณ์ในชีวิตซึ่งเกี่ยวข้องกับนาฎยศิลป์จากแหล่งต่างๆทั้งของไทยและต่างประเทศ 3. สร้างสรรค์ผลงานโดยปรับให้เหมาะสมตามความสามารถของผู้แสดงแต่ละวัย 4. สร้างสรรค์ผลงานโดยใช้ความสามารถด้านการประพันธ์และเลือกสรรค์เนื้อหาระบำสอดแทรกข้อคิดและคติเตือนใจ 5. สร้างสรรค์โดยปรับปรุงแต่งตามยุคสมัย ดังนั้นจึงสรุปได้ว่าอาจารย์ประทิน พวงสำลีเป็นครูนาฎยศิลป์และนักนาฎยประดิษฐ์ที่มีบทบาทสำคัญอีกท่านหนึ่งต่อวงการนาฎยศิลป์ไทยผลงานทั้งหมดล้วนเป็นแบบอย่างและเป็นแนวทางในการสร้างสรรค์ผลงานด้านนาฎยศิลป์สืบไป