การวิจัยเรื่อง "แนวคิดเชิงวิภากษ์ทางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคม-วัฒนธรรมของนิธิ เอียวศรีวงศ์ ในมติชนสุดสัปดาห์" นี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาวิเคราะห์แนวคิดเชิงวิพากษ์ของนิธิ เอียวศรีวงศ์ ที่มีต่อประเด็นปัญหาต่าง ๆ ทางด้านการเมืองเศรษฐกิจ และสังคม-วัฒนธรรม จากบทความประจำของเขาในมติชนสุดสัปดาห์ ตั้งแต่ฉบับที่ 679 วันที่ 27 สิงหาคม พ.ศ.2536 จนถึงฉบับที่ 1114 วันที่ 25 ธันวาคมพ.ศ.2544 จำนวน 413 บท การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพกึ่งวิธีวิจัยเชิงปริมาณ ใช้แนวคิดของ5 นักคิดชั้นนำของไทย ทฤษฎีเชิงบรรทัดฐานของสื่อมวลชน แนวคิดบทบาทหน้าที่ทางสังคมของสื่อมวลชน แนวคิดการสื่อสารเพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชน หลักจรรยาบรรณของนักสื่อสารมวลชนและข้อมูลที่ได้จากการสัมภาษณ์และการอภิปรายเป็นแนวทางในการศึกษาวิเคราะห์ ผลการวิจัยพบว่า บทความของนิธิที่แสดงแนวคิดเชิงวิพากษ์ทางด้านสังคม-วัฒนธรรมนั้น มีปริมาณมากที่สุดถึงร้อยละ 62.47 ของจำนวนบทความทั้งหมดที่นำมาใช้ในการวิจัยนี้โดยมีประเด็นการวิพากษ์ที่น่าสนใจเกี่ยวข้องกับระบบการศึกษา พุทธศาสนา ค่านิยมศิลปวัฒนธรรม ฯลฯ สำหรับบทความที่มีเนื้อหาทางด้านการเมืองนั้นนิธิเสนอมากเป็นอันดับที่สองคิดเป็นร้อยละ 26.63 โดยมีประเด็นการวิพากษที่น่าสนใจเกี่ยวข้องกับนักการเมือง ฝ่ายบริหารหรือรัฐบาล ระบบราชการไทย ระบบการเมืองการปกครองแบบประชาธิปไตยของไทย ส่วนบทความของนิธิที่มีจำนวนน้อยที่สุดคือ บทความที่แสดงแนวคิดเชิงวิพากษ์ทางด้านเศรษฐกิจ ซึ่งมีเพียงร้อยละ 10.90 โดยมีประเด็นการวิพากษ์ที่น่าสนใจเกี่ยวข้องกับระบบทุนนิยม โดยเฉพาะในส่วนที่เกี่ยวกับระบบเศรษฐกิจของไทยการท่องเที่ยวในประเทศไทย วิกฤติเศรษฐกิจในไทย ฯลฯ บทบาทที่โดดเด่นของนิธิในฐานะคอลัมนิสต์คือ การนำเสนอความคิดเห็นต่อเหตุการณ์หรือประเด็นปัญหาต่าง ๆ ได้อย่างเฉียบคมลึกซึ้ง อีกทั้งเนื้อหาในบทความของเขายังไม่ได้ให้ความรู้ด้านต่าง ๆ ที่เชื่อมโยงกันอย่างเป็นระบบแก่ผู้อ่าน ซึ่งถือว่ามีส่วนช่วยส่งเสริมการเรียนรู้นอกระบบการศึกษาแก่ผู้คนในสังคมไทย และที่สำคัญการนำเสนอบทความของนิธินั้น แสดงให้เห็นถึงสำนึกรับผิดชอบของเขาที่มีต่อสังคมได้เป็นอย่างดี