วิทยานิพนธ์นี้มีวัตถุประสงค์หลัก 3 ประการ คือ เพื่อวิเคราะห์ลักษณะโครงสร้างตลาด และพฤติกรรมการแข่งขันโดยรวม เพื่อวิเคราะห์ลักษณะการกระจุกตัว และเพื่อวิเคราะห์ปฏิกิริยาโต้ตอบระหว่างผู้ผลิตในอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์ของประเทศไทย ในการวิเคราะห์ลักษณะโครงสร้างตลาด และพฤติกรรมการแข่งขันโดยรวม ผู้เขียนได้วิเคราะห์โดยใช้ทฤษฎีตลาดผู้ขายน้อยราย และในการวิเคราะห์ลักษณะการกระจุกตัวได้ใช้ดัชนีวัดการกระจุกตัว การวิเคราะห์ 2 ส่วนนี้ทำการวิเคราะห์ในช่วงปี พ.ศ.2537-2543 ส่วนการวิเคราะห์ปฏิกิริยาโต้ตอบระหว่างผู้ผลิตของอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์ได้วิเคราะห์โดยใช้แบบจำลองทางเศรษฐมิติ โดยใช้ข้อมูลในช่วงปี พ.ศ.2541-2543การวิเคราะห์ปฏิกิริยาโต้ตอบระหว่างผู้ผลิตในอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์นี้ได้ทำการวิเคราะห์ในรูปปูนเม็ด และได้แบ่งบริษัทปูนซีเมนต์ออกเป็น 2 กลุ่มตามปริมาณการจำหน่ายปูนเม็ดของแต่ละบริษัท ซึ่งสามารถแบ่งออกเป็นกลุ่มบริษัทขนาดใหญ่ และกลุ่มบริษัทขนาดเล็ก จากนั้นทำการวิเคราะห์โดยใช้ข้อมูลรวมทั้งที่เป็นอนุกรมเวลาและภาคตัดขวาง ผลการศึกษาสรุปได้ว่าอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์มีโครงสร้างตลาดแบบผู้ขายน้อยรายทั้งก่อนและหลังการเปลี่ยนแปลงระดับอัตราแลกเปลี่ยน แต่ทว่าภายหลังการเปลี่ยนแปลงระบบอัตราแลกเปลี่ยนการกระจุกตัวของอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์ลดลง ซึ่งแสดงให้เห็นว่าอุตสาหกรรมนี้มีแนวโน้มที่จะมีการแข่งขันกันมากขึ้น ส่วนการวิเคราะห์ปฏิกิริยาโต้ตอบระหว่างผู้ผลิตในอุตสาหกรรมปูนซีเมนต์ชี้ให้เห็นว่า อุตสาหกรรมปูนซีเมนต์เป็นอุตสาหกรรมที่มีปฏิกิริยาโต้ตอบต่อการเปลี่ยนแปลงปริมาณการจำหน่ายปูนเม็ดจากบริษัทคู่แข่งขัน ทั้งที่อยู่ในกลุ่มเดียวกันและคนละกลุ่ม โดยลักษณะของความขึ้นแก่กันมีทั้งแบบที่ไม่มีการโต้ตอบกันอย่างรุนแรง (เมื่อบริษัทขนาดเล็กทำการเพิ่มปริมาณการจำหน่ายปูนเม็ด กลุ่มบริษัทขนาดใหญ่จะยอมให้สัดส่วนปริมาณการจำหน่ายปูนเม็ดของตนลดลง) และแบบที่มีการโต้ตอบกันอย่างรุนแรง (เมื่อบริษัทขนาดใหญ่ทำการเพิ่มปริมาณการจำหน่ายปูนเม็ดของตนลดลง) นอกจากนี้ลักษณะของปฏิกิริยาโต้ตอบระหว่างผู้ผลิตที่เกิดขึ้นในอุตสาหรรมนี้ยังแสดงให้เห็นถึงอำนาจทางการตลาดที่มีสูงมากของผู้ผลิตรายใหญ่