การวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพและปัญหาการดำเนินโครงการพัฒนารูปแบบการจัดการศึกษาสำหรับเด็กที่มีความต้องการพิเศษในโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ ด้านการดำเนินงานตามโครงการและด้านปัญหาการดำเนินงานโครงการ ตัวอย่างประชากรได้แก่ ศึกษานิเทศก์ 40 คน ผู้บริหารโรงเรียน176 คน ครูผู้รับผิดชอบโครงการ 176 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์ และแบบสังเกตการดำเนินงาน วิเคราะห์ข้อมูลโดยหาค่าร้อยละ ผลการวิจัยพบว่า ศึกษานิเทศก์และผู้บริหารส่วนใหญ่ปฏิบัติตามนโยบาย แจ้งนโยบายโดยการประชุมชี้แจงและกำหนดวัตถุประสงค์ในการดำเนินงาน ในด้านการวางแผน ศึกษานิเทศก์ส่วนใหญ่ศึกษาข้อมูลพื้นฐานการดำเนินงาน ผู้บริหารโรงเรียนส่วนใหญ่ประชุมแต่งตั้งกรรมการครูส่วนใหญ่เสนอแนะข้อมูลการจัดการศึกษาพิเศษ มีการประสานงานตามสายงานและหน่วยงานอื่นๆ เช่น โรงพยาบาล สาธารณสุข ศึกษานิเทศก์ส่วนใหญ่คัดเลือกโรงเรียนที่มีความพร้อมหลายๆ ด้าน ในด้านการดำเนินงานโครงการ เด็กที่มีความต้องการพิเศษได้รับการจัดสรรงบประมาณจากหน่วยงานต้นสังกัดตามจำนวนของเด็กเช่นเดียวกับเด็กปกติ และได้รับเพิ่มเติมเฉพาะอุปกรณ์ที่จำเป็น ในด้านบุคลากร ศึกษานิเทศก์ ผู้บริหาร และครูผู้รับผิดชอบโครงการส่วนใหญ่ได้รับการอบรมเกี่ยวกับการศึกษาพิเศษ โรงเรียนต่างๆ ส่วนใหญ่มีการเตรียมความพร้อมบุคลากรที่เกี่ยวข้อง โดยการทำความเข้าใจให้มีทัศนคติที่ดีต่อการจัดการศึกษาพิเศษโรงเรียนส่วนมากมีการปรับอาคารและห้องเรียนให้เหมาะสม หลักสูตรที่ใช้สอนเด็กที่มีความต้องการพิเศษเป็นหลักสูตรปกติที่ครูปรับให้เหมาะสมกับเด็ก ครูส่วนใหญ่จัดการสอนในรูปแบบเรียนร่วมในชั้นปกติเต็มเวลา ครูส่วนใหญ่คัดแยกเด็กเบื้องต้นโดยการสังเกตพฤติกรรมการสอนเด็กที่มีความต้องการพิเศษส่วนใหญ่ให้เด็กเป็นศูนย์กลาง ให้มีส่วนร่วมกิจกรรมแสดงความสามารถ ทำงานกลุ่มตามศักยภาพ ไม่เน้นผลทางวิชาการ ครูทุกคนจัดกิจกรรมเสริมซึ่งส่วนใหญ่เป็นกิจกรรมนันทนาการ ศึกษานิเทศก์ส่วนใหญ่ให้ความรู้ในการผลิต ใช้เก็บรักษาสื่ออุปกรณ์ และส่วนใหญ่จัดสรรเครื่องมือคัดแยกเด็ก ผู้บริหารส่วนใหญ่แนะนำครูผลิตสื่อ ครูส่วนใหญ่เลือกใช้สื่ออุปกรณ์ให้เหมาะสมกับเนื้อหา มีการพัฒนารูปแบบการจัดการศึกษาพิเศษโดยการทำแผนการศึกษาเฉพาะบุคคล ผลิตสื่อ ให้บริการเสริม และวิจัยในชั้นเรียนศึกษานิเทศก์ส่วนใหญ่นิเทศโดยการให้คำแนะนำปรึกษาในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนและเยี่ยมชั้นเรียน ผู้บริหารส่วนใหญ่นิเทศโดยการเยี่ยมชั้นเรียน ครูส่วนใหญ่วัดและประเมินผลเด็กโดยการสังเกต สัมภาษณ์ และประเมินผลตามความรู้ความสามารถโดยการลดเกณฑ์ลงศึกษานิเทศก์ ผู้บริหารและครูประชาสัมพันธ์เผยแพร่ข้อมูลโดยการแจ้งในที่ประชุม ปัญหาที่พบมากที่สุด คือ ขาดแคลนงบประมาณ ครูมีงานมาก บุคลากรขาดความรู้ความเข้าใจในการดำเนินงาน ขาดผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทาง ในด้านปัญหาการสอนเด็กที่มีความต้องการพิเศษพบว่าเด็กเรียนรู้ช้า เสียเวลามาก ครูส่วนใหญ่ขาดความรู้ความเข้าใจในการวัดและประเมินผลเด็กที่มีความต้องการพิเศษและศึกษานิเทศก์นิเทศไม่สม่ำเสมอ