วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ดุลยภาพของราคาเปรียบเทียบในตลาดที่ไม่ได้มีการซื้อขายในระหว่างประเทศและดุลยภาพของอัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริงแบบจำลอง NATREX( Natural Real Exchange Rate ซึ่งเป็นแบบจำลองในกลุ่มMacroeconomic balance จึงได้ถูกนำมาใช้วิเคราะห์กับเศรษฐกิจประเทศไทยในช่วงเวลา 2523.01 - 2540.04 การวิเคราะห์ความสัมพันธ์ระยะยาวในสองแบบจำลองจะวิเคราะห์ด้วยวิธีของ Johansen ผลจากการศึกษาเพื่อหาความสัมพันธ์ระยะยาว ( Co-integration ) พบว่าประสิทธิภาพในการผลิต (productivity ) มีความสัมพันธ์กับราคาเปรียบเทียบในตลาดที่ไม่ได้มีการซื้อขายในระหว่างประเทศในทางบวกด้วยค่าสัมประสิทธิ์ที่ได้ไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนี้ระดับการออมของประเทศ ( thrift ) อัตราราคาทางการค้า (term of trade) อัตราดอกเบี้ยระยะยาวของต่างประเทศ (foreign real long term interest rate) มีความสัมพันธ์กับราคาเปรียบเทียบในตลาดที่ไม่ได้มีการซื้อขายในระหว่างประเทศในทางลบ ด้วยค่าสัมประสิทธิ์ที่ได้มีนัยสำคัญทางสถิติ สำหรับอัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริง ผลจากการศึกษาเพื่อหาความสัมพันธ์ระยะยาวพบว่าประสิทธิภาพในการผลิตมีความสัมพันธ์กับอัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริง ในทางบวกเช่นกัน ด้วยค่าสัมประสิทธิ์ที่ได้มีนัยสำคัญทางสถิติ นอกจากนี้ ระดับการออมของประเทศ อัตราราคาทางการค้า อัตราดอกเบี้ยระยะยาวของต่างประเทศ มีความสัมพันธ์กับอัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริงในทางลบ และพบว่าค่าสัมประสิทธิ์ที่ได้มีนัยสำคัญทางสถิติ ซึ่งทั้งสองแบบจำลองที่ได้พบว่า มีค่าสัมประสิทธิ์การปรับตัวครึ่งวงจร(the haft life of adjustment) เท่ากับ 1.2 ไตรมาส สำหรับราคาเปรียบเทียบในตลาดที่ไม่ได้มีการซื้อขายในระหว่างประเทศและ1 ไตรมาสสำหรับอัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริง จากผลจากการศึกษายังได้แสดงให้เห็นว่าราคาเปรียบเทียบในตลาดที่ไม่ได้มีการซื้อขายในระหว่างประเทศ กับ อัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริงได้สูงกว่าค่าดุลยภาพมากที่สุดในไตรมาสที่สอง 2540ก่อนประกาศลอยตัวค่าเงินบาทอยู่ถึง 56.8 % ของราคาเปรียบเทียบในตลาด ที่ไม่ได้มีการซื้อขายในระหว่างประเทศ และ 23.5 % ของอัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริง นอกจากนี้ ค่าที่ได้จากการพยากรณ์ ในช่วง2541.01 - 2542.03 พบว่า ค่าเงินของอัตราแลกเปลี่ยนที่แท้จริงยังอ่อนกว่าที่ควรจะเป็นโดยเฉลี่ยอยู่20 เปอร์เซ็นต์