การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยส่วนบุคคล ภาวะผู้นำของหัวหน้าหอผู้ป่วย และปัจจัยด้านองค์การ กับการปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการ โรงพยาบาลของรัฐ กรุงเทพมหานคร และศึกษาปัจจัยที่เป็นตัวพยากรณ์การปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการกลุ่มตัวอย่าง คือ พยาบาลประจำการที่ปฏิบัติงานในโรงพยาบาลของรัฐ เขตกรุงเทพมหานครจำนวน 363 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถามที่ผู้วิจัยพัฒนาขึ้นประกอบด้วย แบบสอบถามภาวะผู้นำของหัวหน้าหอผู้ป่วยตามการรับรู้ของพยาบาลประจำการ แบบสอบถามเกี่ยวกับปัจจัยด้านองค์การ และแบบสอบถามการปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการ ตรวจสอบความตรงตามเนื้อหาแล้ว และมีค่าความเที่ยง 0.9536, 0.9291 และ 0.9642 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้การหาสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบเพิ่มตัวแปรเป็นขั้นตอน ผลการวิจัย พบว่า 1. การปฏิบัติการพยาบาลอิสระของพยาบาลประจำการ ในโรงพยาบาลของรัฐกรุงเทพมหานคร โดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง 2. แผนกที่ปฏิบัติงานมีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการ ส่วนอายุ ระดับการศึกษา และประสบการณ์การทำงานไม่มีความสัมพันธ์กับการปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการ 3. ภาวะผู้นำของหัวหน้าหอผู้ป่วย ทั้งภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงและภาวะผู้นำการแลกเปลี่ยนมีความสัมพันธ์ทางบวกในระดับต่ำกับการปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (r = 0.2055 และ0.2691 ตามลำดับ) 4. ปัจจัยด้านองค์การ คือ การรับรู้นโยบายขององค์การมีความสัมพันธ์ทางบวกในระดับต่ำกับการปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (r = 0.2787) ส่วนการรับรู้เป้าหมายขององค์การมีความสัมพันธ์ทางบวกในระดับปานกลางกับการปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (r = 0.3869) 5. กลุ่มตัวแปร ที่สามารถร่วมกันพยากรณ์การปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการได้ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 มี 2 ตัวแปร คือการรับรู้เป้าหมายขององค์การ และการกระตุ้นให้เกิดการใช้ปัญญา สามารถร่วมกันพยากรณ์การปฏิบัติการพยาบาลอย่างอิสระของพยาบาลประจำการได้ร้อยละ 17.51(R('2) = .1751) ได้สมการพยากรณ์ดังต่อไปนี้ Z = .3083 เป้าหมายขององค์การ + .1776 การกระตุ้นให้เกิดการใช้ปัญญา