การวิจัยครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อศึกษากระบวนการพัฒนาโครงการเสนอวิทยานิพนธ์ และวิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งเสริมและเป็นอุปสรรคในการพัฒนาโครงการเสนอวิทยานิพนธ์ ด้วยใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยผู้วิจัยมีส่วนร่วมสังเกต สัมภาษณ์แบบเจาะลึก กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาเป็นนิสิตบัณฑิตวิทยาลัยในปีการศึกษา 2536 ซึ่งต้องได้รับการอนุมัติโครงร่างวิทยานิพนธ์ภายใน 2 ปีการศึกษา จำนวน 47 คน และอาจารย์ผู้ประสานงานบัณฑิตจำนวน 6 คน การวิเคราะห์ข้อมูลในการวิเคราะห์แบบอุปนัย และนำเสนอข้อมูลในรูปการบรรยาย ผลการวิจัยพบว่า กระบวนการพัฒนาโครงสร้างเสนอวิทยานิพนธ์ มีลักษณะเป็นลำดับขั้นตอนต่อเนื่อง 4 ขั้นตอน ได้แก่ ขั้นตอนที่ 1 การเริ่มต้นของกระบวนการพัฒนาโครงการเสนอวิทยานิพนธ์ ขั้นตอนที่ 2 การได้อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ ขั้นตอนที่ 3 การเขียนโครงการเสนอวิทยานิพนธ์ขั้นตอนที่ 4 การเสนอโครงการเสนอวิทยานิพนธ์เพื่อให้ภาควิชาพิจารณาในด้านปัจจัยที่ส่งเสริมต่อนิสิตได้แก่ นโยบายของภาควิชา ทางภาควิชาหรืออาจารย์ที่ปรึกษามีเรื่องเตรียมไว้ให้นิสิต อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์มีบารมีหรืออำนาจการต่อรองเอาใจใส่ต่อนิสิตเป็นพิเศษ นิสิตได้ทำเรื่องที่ตนเองสนใจมีความตั้งใจจริง มีความรู้ด้านระเบียบวิธีวิจัยในเรื่องทำเป็นอย่างดี มีเทคนิคในการพัฒนาโครงการเสนอวิทยานิพนธ์ และมีแหล่งค้นคว้าที่เพียงพอในด้านอุปสรรคในการพัฒนาโครงการเสนอวิทยานิพนธ์ ได้แก่ หัวข้อที่นิสิตสนใจมาก่อนไม่ตรงกับขอบเขตและกรอบของสาขาวิชา ขาดการวางแผนการออกแบบวิจัยที่ดีและเหมาะสม ขาดความรู้ด้านระเบียบวิธีวิจัย การวิเคราะห์ข้อมูล ขาดการติดต่อกับอาจารย์ที่ปรึกษา และไม่มีเวลาในการพัฒนาโครงการเสนอวิทยานิพนธ์ในช่วงที่กำลังเรียนรายวิชา