การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความแตกต่างของคุณภาพชีวิตสมรสของบิดามารดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรก และศึกษาปัจจัยคัดสรร ได้แก่ ความคล้ายคลึงกันของคู่สมรส การร่วมบทบาทการเลี้ยงดูบุตร ความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ ความพึงพอใจของภรรยาต่อการทำงาน และความเห็นพ้องของสามีต่อการทำงานของภรรยาที่มีผลต่อคุณภาพชีวิตสมรสของบิดามารดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรก กลุ่มตัวอย่างคือ บิดามารดาที่ทำงานทั้งคู่ และมีบุตรคนแรกอายุ 2 - 6 เดือน จำนวน 100 คู่ ในจังหวัดราชบุรี ซึ่งได้ทำการเก็บข้อมูลในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ถึงเดือนมิถุนายน 2547 เลือกกลุ่มตัวอย่างด้วยวิธีโดยการสุ่มตัวอย่างแบบมีระบบ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถาม วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้การทดสอบที (Independent t-test) และการวิเคราะห์ถดถอยแบบพหุคูณ (Multiple Regression) ผลการวิจัยพบว่า 1. บิดา และมารดามีคุณภาพชีวิตสมรสไม่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .05) 2. ปัจจัยต่าง ๆ ได้แก่ ความคล้ายคลึงกันของอายุ ความคล้ายคลึงกันของระดับการศึกษาการร่วม บทบาทการเลี้ยงดูบุตร ความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ และความพึงพอใจของภรรยาต่อการทำงาน สามารถ ร่วมกันทำนายคุณภาพชีวิตสมรสของมารดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรกได้ร้อยละ 48 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ p < .05 เมื่อพิจารณาตัวแปรทำนายแต่ละตัวพบว่า ตัวแปรที่มีอิทธิพลต่อคุณภาพชีวิตสมรสของมารดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรก ได้แก่ ความคล้ายคลึงกันของระดับการศึกษา (Beta = .20, p < .05) และความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ (Beta = .61, p < .05) โดยความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ เป็นปัจจัยที่สำคัญที่สุดที่มีอิทธิพลต่อคุณภาพชีวิตสมรสของมารดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรก 3. ปัจจัยต่าง ๆ ได้แก่ ความคล้ายคลึงกันของอายุ ความคล้ายคลึงกันของระดับการศึกษา การร่วมบทบาทการเลี้ยงดูบุตร ความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ และความเห็นพ้องของสามีต่อการทำงานของภรรยา สามารถร่วมกันทำนายคุณภาพชีวิตสมรสของบิดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรกได้ร้อยละ 35 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ p < .05 เมื่อพิจารณาตัวแปรทำนายแต่ละตัวพบว่าตัวแปรที่มีอิทธิพลต่อคุณภาพชีวิตสมรสของบิดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรก ได้แก่ การร่วมบทบาทการเลี้ยงดูบุตร (Beta = .23, p < .05) และความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ (Beta = .42, p < .05) โดยความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ เป็นปัจจัยที่สำคัญที่สุดที่มีอิทธิพลต่อคุณภาพชีวิตสมรสของบิดาที่ทำงานที่มีบุตรคนแรก ข้อค้นพบจากการศึกษาในครั้งนี้ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการส่งเสริมความพึงพอใจด้านเพศสัมพันธ์ในระยะหลังคลอดเพื่อให้มีคุณภาพชีวิตสมรสที่ดี