การวิจัยครั้งนี้มีจุดประสงค์เพื่อ สำรวจแหล่งภูมิปัญญาท้องถิ่น ในจังหวัดฉะเชิงเทราศึกษาลักษณะการนำภูมิปัญญาท้องถิ่น มาใช้ในการจัดการเรียนการสอนการศึกษานอกระบบโรงเรียนในจังหวัดฉะเชิงเทราและศึกษาปัญหา และข้อเสนอแนะในการนำภูมิปัญญาท้องถิ่นมาใช้ในการจัดการเรียนการสอนการศึกษานอกระบบโรงเรียน ประชากรและกลุ่มตัวอย่างเป็นผู้บริหารสถานศึกษา ผู้ปฏิบัติงาน ภูมิปัญญาท้องถิ่นในจังหวัดฉะเชิงเทรา จำนวน 76 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถามแบบมาตราส่วนประมาณค่า (Rating Scale) กำหนดค่าคะแนน 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลค่าความถี่ ค่าร้อยละ และค่าเฉลี่ย ผลการวิจัยพบว่า 1. แหล่งภูมิปัญญาท้องถิ่น ในจังหวัดฉะเชิงเทรา มีทั้งหมดแบ่งเป็น 9 ประเภทได้แก่ด้านเกษตรกรรม ด้านอุตสาหกรรมและหัตถกรรม ด้านการแพทย์แผนไทย ด้านการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ด้านกองทุนและธุรกิจชุมชน ด้านศิลปกรรม ด้านภาษาและวรรณกรรมด้านปรัชญา ศาสนา และประเพณี และด้านโภชนาการ 2. ลักษณะการนำภูมิปัญญาท้องถิ่นมาใช้ในการจัดการเรียนการสอนการศึกษานอกโรงเรียนในจังหวัดฉะเชิงเทรา ส่วนใหญ่นำมาใช้ในด้านการเป็นวิทยากร โดยนำมาใช้มากในกิจกรรมการศึกษาเพื่อพัฒนาอาชีพ 3. ปัญหาการนำภูมิปัญญาท้องถิ่น มาใช้ในการจัดการเรียนการสอนการศึกษานอกระบบโรงเรียนในจังหวัดฉะเชิงเทรา ด้านการพัฒนาหลักสูตรและจัดกิจกรรม ได้แก่ผู้ปฏิบัติงานในหน่วยงานขาดความรู้ความเข้าใจในเรื่องของภูมิปัญญาท้องถิ่น และภูมิปัญญาท้องถิ่นที่เป็นบุคคลไม่มีความรู้พอที่จะมามีส่วนร่วมในการพัฒนาหลักสูตรและการจัดกิจกรรม ด้านการนำมาเป็นวิทยากรได้แก่ไม่มีทักษะในการถ่ายทอดความรู้ ทำให้การเรียนการสอนไม่บรรลุวัตถุประสงค์ และด้านการนำมาเป็นสื่อเพื่อการศึกษาได้แก่ ผู้ปฏิบัติงานขาดความรู้ ความเข้าใจ ในวิธีการนำภูมิปัญญาท้องถิ่นมาใช้เป็นสื่อการศึกษา 4.ข้อเสนอแนะการนำภูมิปัญญาท้องถิ่นมาใช้ในการจัดการเรียนการสอนการศึกษานอกระบบโรงเรียน ได้แก่ สถานศึกษาควรรวบรวมแหล่งภูมิปัญญาท้องถิ่น จัดทำทำเนียบภูมิปัญญาและจัดอบรมให้ความรู้กับภูมิปัญญาท้องถิ่น ที่จะนำมาใช้ในการจัดการเรียนการสอนให้มีทักษะการถ่ายทอดความรู้