การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวโน้มของนวัตกรรมทางด้านเทคโนโลยีที่ใช้ใน การเรียนการสอนทางไกลสำหรับปีสหัสวรรษ (พ.ศ.2545-2550) กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการ วิจัยประกอบด้วย ผู้เชี่ยวชาญจำนวน 17 คน เป็นผู้เชี่ยวชาญสาขาเทคโนโลยีทางการศึกษา โสตทัศนศึกษา เทคโนโลยีและสื่อสารการศึกษา และการเรียนการสอนทางไกล โดยใช้วิธี การเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง ในการศึกษาวิจัยนี้ใช้เทคนิคเดลฟาย เครื่องมือที่ใช้การรวบรวมข้อมูลประกอบด้วย แบบสอบถามปลายเปิด และแบบสอบถามแบบประเมินค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ ข้อมูลประกอบด้วย ค่ามัธยฐาน ค่าฐานนิยม ค่าพิสัยระหว่างควอไทล์ และค่าความแตกต่าง ระหว่างมัธยฐานกับฐานนิยม ผลการวิจัยสามารถสรุปได้ดังนี้ คือ 1. ด้านวิทยุกระจายเสียงจะใช้คลื่นความถี่ VHF ระบบ FM และ AM สำหรับให้การศึกษา และข่าวสาร รูปแบบการเรียนการสอนจะใช้การสนทนา การอภิปราย บรรยาย สารคดี การ สัมภาษณ์ สารละคร การปฏิสัมพันธ์ (เชิงโต้ตอบ) หรือขึ้นอยู่กับจุดมุ่งหมายเนื้อหาวิชาที่ สอน และวัยของผู้เรียน 2. ด้านวิทยุโทรทัศน์จะใช้บริการประเภทสาธารณะรับได้โดยตรง คลื่นความถี่ UHF สำหรับให้การศึกษา แต่ถ้าเป็นแบบบอกรับเป็นสมาชิกจะใช้การออกอากาศผ่านดาวเทียม ไทยคมด้วยระบบ DTH แบบ KU-BAND ระบบ PAL วัตถุประสงค์เพื่อให้การศึกษาและ ข่าวสาร ส่วนรูปแบบการเรียนการสอนจะใช้การสาธิต การเรียนรู้ด้วยตนเอง การสร้าง สถานการณ์จำลอง การบรรยาย การสัมภาษณ์ และกรณีศึกษาในรูปแบบสารคดี 3. ด้านคอมพิวเตอร์จะใช้เครือข่ายระยะใกล้ และเครือข่ายบริการสื่อสารร่วมระบบ ดิจิตอล เครือข่ายองค์กร เช่น เครือข่ายวิทยาเขตสารสนเทศ เครือข่ายสารสนเทศเพื่อพัฒนา การศึกษาระหว่างมหาวิทยาลัย และเครือข่ายการติดต่อสื่อสารภายในองค์กรหรือภายนอก องค์กร ส่วนรูปแบบการเรียนการสอนจะใช้ห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์ สื่อประสม สื่อหลายมิติ ทั้งนี้โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อการศึกษา การค้นคว้าหาข่าวสาร และการฝึกอบรม องค์ประกอบ ที่สำคัญของบทเรียนได้แก่ เนื้อหา แนวคิด ข้อเสนอแนะในการเรียน หัวเรื่อง จุดประสงค์ เชิงพฤติกรรม แหล่งข้อมูลรายหน่วย การปฏิสัมพันธ์ สรุป แหล่งเรียนรู้เสริม การทดสอบ การจัดกิจกรรมและงานที่ได้รับมอบหมาย การอ้างอิง และการให้คำปรึกษา 4. ด้านการประชุมทางวีดิทัศน์จะใช้การสื่อสารแบบจุดต่อหลายจุด จำนวนห้องเรียน แม่ข่าย 2 ห้อง และจำนวนห้องเรียนลูกข่ายมากกว่า 4 ห้อง จะส่งสัญญาณโดยระบบส่ง สัญญาณผ่านดาวเทียมและคลื่นไมโครเวฟ ระบบใยแก้วนำแสงและเครือข่ายบริการสื่อสาร ร่วมระบบดิจิตอล การใช้ระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์ระยะใกล้ เครือข่ายระยะไกล และ เครือข่ายสื่อสารที่เชื่อมโยงระหว่างประเทศ วัตถุประสงค์เพื่อให้การศึกษา การประชุม และการฝึกอบรม ส่วนการคัดเลือกอาจารย์สอนต้องผ่านการฝึกอบรมก่อนการสอนจริง มีความเข้าใจในสื่อการสอนเป็นอย่างดีและมีประสบการณ์ตรงจากการสอนทางไกล คณะ หรือกลุ่มผู้สอน 1 กระบวนวิชาประมาณ 2-4 คน รูปแบบเป็นการเรียนการสอนเป็นการ บรรยาย การอภิปราย และการสาธิต 5. ด้านสื่อเสริม ประกอบด้วย สิ่งพิมพ์เพื่อการศึกษา ศูนย์การเรียนรู้ ชุดการสอน บทเรียนโมดูล ศูนย์บริการการศึกษา ศูนย์สื่อเสริมการเรียนการสอน โดยวิทยุโทรทัศน์ ใช้สื่อเสริมวีดิทัศน์ตามประสงค์ คอมพิวเตอร์ช่วยสอนและห้องสมุดดิจิตอล ด้านคอมพิวเตอร์ ใช้คอมพิวเตอร์ช่วยสอน การเรียนการสอนผ่านอินเตอร์เน็ต จดหมายอิเล็กทรอนิกส์ และ ห้องสมุดดิจิตอล และด้านการประชุมทางวีดิทัศน์ ใช้คอมพิวเตอร์ช่วยสอน ห้องสมุดดิจิตอล วีดิทัศน์เชิงโต้ตอบ การเรียนการสอนผ่านอินเตอร์เน็ต ห้องเรียนอิเล็กทรอนิกส์ และจดหมาย อิเล็กทรอนิกส์ 6. กลุ่มอายุของผู้เรียนจะเป็นแบบตลอดชีวิต โดยด้านวิทยุกระจายเสียง ด้านคอมพิวเตอร์ และด้านการประชุมทางวีดิทัศน์จะเริ่มตั้งแต่อายุ 18 ปี ส่วนด้านวิทยุโทรทัศน์จะเริ่มตั้งแต่ อายุ 21 ปีขึ้นไป 7. การวัดและประเมินผลใช้การสอบข้อเขียน การสัมภาษณ์ และการทำรายงาน การ ประเมินความก้าวหน้า แฟ้มสะสมงาน การทำแบบฝึกหัดเพื่อเพิ่มประสบการณ์ การฝึก ปฏิบัติงาน การย้อนกลับภาพในโปรแกรมของบทเรียน ตัวอย่างสถานการณ์จำลอง การมี ปฏิสัมพันธ์ การประเมินสภาพจริง ข้อสอบแบบปรนัยและข้อสอบแบบอัตนัย