การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อการศึกษาและเปรียบเทียบระดับความรู้ทั่วไป เกี่ยวกับเครืองมือกล ความรู้เกี่ยวกับทฤษฎีการบำรุงรักษาและความต้องการที่จะฝึก อบรม ของนักศึกษาประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) แผนกเทคนิคการผลิต กองวิทยาลัย เทคนิค กรมอาชีวศึกษา โดยศึกษาจากกลุ่มตัวอย่าง 300 คน ในจำนวนประชากร 1,230 คน วิธีการเลือกกลุ่มตัวอย่างใช้แบบแบ่งชั้นภูมิ (Stratified Sampling) เครืองมือ ที่ใช้เป็นแบบสอบถามและการประมวลผลใช้โปรแกรมสำเร็จรูป SPSS/FW เพื่อหาค่าสถิติ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว (One Way ANOVA) ในการวิเคราะห์ข้อมูล ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ นักศึกษาแผนกเทคนิคการผลิตระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) สาขา วิชาช่างเครื่องมือกล แม่พิมพ์โลหะและแม่พิมพ์พลาสติก มีระดับความรู้ทั่วไปเกี่ยว กับเครื่องมือกลความรู้เกี่ยวกับทฤษฎีการบำรุงรักษาโดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง นักศึกษามีความรู้ในระดับต่ำสุดในด้านความรู้เกี่ยวกับการปรับแต่งชิ้นส่วนต่างๆ ของเครื่องมือกล ในหัวข้อของความรู้เกี่ยวกับเครื่องมือกล และมีความรู้ในระดับ ต่ำสุดในด้านความรู้เกี่ยวกับการบำรุงรักษาระบบควบคุมอัตโนมัติ ในหัวข้อของความ รู้เกี่ยวกับทฤษฎีการบำรุงรักษา สำหรับระดับความต้องการที่จะฝึกอบรมอยู่ในระดับ มากทุกด้าน หัวข้อที่ต้องสอนเสริมเป็นลำดับแรก คือ การปรับแต่งชิ้นส่วน ส่วนต่างๆของ เครื่องมือกล และการบำรุงรักษาระบบควบคุมอัตโนมัติ การเปรียบเทียบความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับเครื่องมือกล, ความรู้เกี่ยวกับทฤษฎี การบำรุงรักษา และความต้องการที่จะฝึกอบรมของนักศึกษาแผนกเทคนิคการผลิต สาขา เครื่องมือกล สาขาแม่พิมพ์โลหะ และสาขาแม่พิมพ์พลาสติก แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทาง สถิติระดับ .05 ในด้านความรู้เกี่ยวกับทฤษฎีการบำรุงรักษา การเปรียบเทียบความรู้ ทั่วไปเกี่ยวกับเครื่องมือกลความรู้เกี่ยวกับทฤษฎีการบำรุงรักษาและความต้องการ ที่จะฝึกอบรมของนักศึกษาแผนกเทคนิคการผลิตแยกตามภาคที่ตั้งของสถานศึกษา แตกต่าง กันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 ในด้านความรู้เกี่ยวกับทฤษฎีการบำรุงรักษา