การศึกษาผลกระทบองปัจจัยด้านพันธุ์ข้าวต่อการปลดปล่อยก๊าซมีเทนในจังหวัด ราชบุรี โดยการประยุกต์ใช้ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาถึงความ หลากหลายของพันธุ์ข้าวที่มีอยู่ในจังหวัดราชบุรี เพื่อศึกษาการปลดปล่อยก๊าซมีเทนจาก พันธุ์ข้าวที่ปลูกในจังหวัดราชบุรี และ เพื่อประเมินการปลดปล่อยก๊าซมีเทนจากพันธุ์ข้าว ในจังหวัดราชบุรี ซึ่งการศึกษาความหลากหลายของพันธุ์ข้าวในจังหวัดราชบุรี โดยการใช้แบบ สอบถาม ผลการศึกษาพบว่า จังหวัดราชบุรีแบ่งเขตการปกครองเป็น 9 อำเภอ มีพื้นที่ทั้งหมด 3,247,789 ไร่ เป็นพื้นที่การเกษตร จำนวน 1,471,140 ไร่ และพื้นที่นา 396,608 ไร่ ชุดดินในจังหวัดราชบุรี มี 48 หน่วยแผนที่ดิน และเนื้อดินส่วนใหญ่ที่ใช้ในการเกษตรใน จังหวัดราชบุรี เป็นดินเหนียว รองลงมาเป็นดินร่วนปนทราย และดินร่วนปนเหนียวปนทราย และมีความอุดมสมบูรณ์ของดินต่ำ สำหรับการกระจายของพันธุ์ข้าวในอดีต มีจำนวน 43 พันธุ์ เป็นข้าวพันธุ์พื้นเมืองจำนวน 16 พันธุ์ และพันธุ์ดีที่ราชการส่งเสริม จำนวน 17 พันธุ์ และการกระจายของพันธุ์ข้าวในปัจจุบัน มีพันธุ์ข้าวที่ใช้ปลูกฤดูนาปีในจังหวัดราชบุรี เพียง 20 พันธุ์ และพันธุ์ข้าวปลูกฤดูนาปรัง จำนวน 5 พันธุ์ สำหรับการศึกษาปลดปล่อย ก๊าซมีเทนจากพันธุ์ข้าว 5 พันธุ์ ในจังหวัดราชบุรี โดยการใช้ Static box เก็บก๊าซ มีเทน 6 เวลา คือ 8.00, 10.00, 12.00, 14.00 16.00 และ 18.00 น. แต่ละช่วง เวลาเก็บ 5 ครั้ง (0, 10, 20, 30, 40 นาที) วิเคราะห์ก๊าซมีเทนโดยใช้ Gas Chromatography ผลการศึกษา พบว่า อัตราการปลดปล่อยก๊าซมีเทนของข้าวทั้ง 5 พันธุ์ มีความแตกต่างทางสถิติอย่างมีนัยสำคัญยิ่ง โดยอัตราการปลดปล่อยก๊าซมีเทนของข้าว พันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 สูงกว่าทุกพันธุ์ รองลงมาคือข้าวพันธุ์สุพรรณบุรี 60 กข 23 ชัยนาท 1 และหอมสุพรรณ ตามลำดับ นอกจากนี้ยังพบว่า ข้าวทุกพันธุ์ ยกเว้นข้าว พันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 มีแนวโน้มอัตราการปลดปล่อยก๊าซมีเทนในทำนองเดียวกัน คือมีอัตราการ ปลดปล่อยก๊าซมีเทนสูงในเวลา 8.00-10.00 น. ต่อจากนั้นอัตราการปลดปล่อยจะลดลง และจะ เพิ่มขึ้นอีกครั้งในเวลา 16.00-18.00 น. นอกจากนี้ยังพบว่า อัตราการปลดปล่อยก๊าซมีเทน มีความสัมพันธ์กับอุณหภูมิภายในกล่องครอบในข้าว 2 พันธุ์ คือ พันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 และ พันธุ์สุพรรณบุรี 60 ส่วนการศึกษาการประเมินการปลดปล่อยก๊าซมีเทนจากพันธุ์ข้าวที่มีปลูก ในจังหวัดราชบุรี โดยการใช้เทคนิคการวิเคราะห์แบบหลายปัจจัย จากปัจจัยหลัก 4 ปัจจัย คือ ดิน พันธุ์ข้าว การเขตกรรม และอุณหภูมิ ผลการศึกษาพบว่า ข้าวพันธุ์ขาวดอกมะลิ 105 พันธุ์สุพรรณบุรี 60 และสุพรรณบุรี 90 มีความเหมาะสมต่อการปลดปล่อยก๊าซมีเทนสูง ส่วน พันธุ์ข้าวที่มีความเหมาะสมต่อการปลดปล่อยก๊าซมีเทนปานกลาง ได้แก่ พันธุ์ชัยนาท 1 พันธุ์หอมสุพรรณ พันธุ์ กข23 พันธุ์เหลืองประทิว 123 พันธุ์สุพรรณ 1 พันธุ์ กข 6, 15, 21, 11 พันธุ์ขาวตาแห้ง พันธุ์คลองหลวง และพันธุ์ปิ่นแก้ว สำหรับพันธุ์ข้าวที่มีความ เหมาะสมต่อการปลดปล่อยก๊าซมีเทนน้อย ได้แก่ พันธุ์เหลืองอีด้วนและพันธุ์เหลืองทุเรียน และพันธุ์ข้าวที่ไม่มีการปลดปล่อยก๊าซมีเทน ได้แก่ พันธุ์ขาวกระเหรี่ยง พันธุ์อีหว่อง และพันธุ์รีซอ นอกจากนี้ยังพบว่า พื้นที่ที่มีความเหมาะสมต่อการปลดปล่อยก๊าซมีเทนสูง เป็นพื้นที่ที่อยู่ทางด้านขวาของจังหวัดราชบุรี ได้แก่ พื้นที่ในเขตอำเภอบ้านโป่ง อำเภอบางแพ อำเภอดำเนินสะดวก อำเภอวัดเพลง และอำเภอโพธาราม สำหรับพื้นที่ที่มีความ เหมาะสมต่อการปลดปล่อยก๊าซมีเทนในระดับปานกลาง เป็นพื้นที่ที่อยู่ทางด้านซ้ายของ จังหวัดราชบุรี ได้แก่ พื้นที่ในเขตอำเภอจอมบึง อำเภอปากท่อ อำเภอเมือง และอำเภอ สวนผึ้ง