วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2553

การศึกษากระบวนการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทยของโรงเรียนประถมศึกษา มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาและเปรียบเทียบกระบวนการในการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทยของโรงเรียนที่มีขนาดใหญ่และขนาดเล็ก 2) เพื่อศึกษาและเปรียบเทียบปัจจัยที่สนับสนุนและปัจจัยที่เป็นอุปสรรคในกระบวนการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทยของโรงเรียนที่มีขนาดใหญ่และขนาดเล็ก ด้วยวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพโดยการศึกษาแบบพหุกรณี เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการศึกษาเอกสาร การสังเกตแบบมีส่วนร่วมและไม่มีส่วนร่วม และการสัมภาษณ์ วิเคราะห์ข้อมูลโดยการวิเคราะห์เนื้อหา. ผลการวิจัยพบว่า 1. กระบวนการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทยของโรงเรียนขนาดใหญ่และขนาดเล็ก มีลักษณะที่คล้ายคลึงกันในด้านการบริหารจัดการ คือ ใช้หลักการบริหารแบบโรงเรียนเป็นฐาน (school based management) ใช้วงจรคุณภาพ PDCA ในการดำเนินงานทุกโครงการ มีการบริหารโดยยึดหลักธรรมาภิบาล โดยเน้นการบริหารแบบมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วน สื่อและแหล่งการเรียนรู้มีทั้งสื่อสำเร็จรูปและสื่อที่ครูผลิตขึ้นเองการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ ใช้การประเมินตามสภาพจริง ใช้การสังเกต การประเมินชิ้นงาน แฟ้มสะสมผลงาน และใช้แบบทดสอบ ส่วนการจัดการเรียนรู้นั้น ครูจะใช้เทคนิคการสอนที่ไม่เหมือนกัน 2. ปัจจัยสนับสนุนที่ทำให้เกิดกระบวนการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ได้แก่ 1) วิสัยทัศน์ของผู้บริหารที่เห็นถึงความสำคัญของการเรียนการสอนภาษาไทย 2) ความร่วมมือ และความเสียสละของครู 3) ความร่วมมือของผู้ปกครองและเครือข่ายผู้ปกครอง 4) การสนับสนุนจากชุมชน และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง 5) งบประมาณสนับสนุนที่เพียงพอในการจัดกิจกรรมของโรงเรียน 6) สภาพแวดล้อมภายในห้องเรียนที่ดีและเอื้อต่อการเรียนรู้ 7) เพื่อนร่วมห้องเรียนที่มีความรับผิดชอบและตั้งใจเรียน ส่วนปัจจัยที่เป็นอุปสรรคต่อกระบวนการพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ได้แก่ 1) ภาระงานที่เพิ่มขึ้นของครู 2) ครูที่สอนไม่มีความเชี่ยวชาญด้านภาษาไทย 3) ขาดครูภาษาไทย 4) นักเรียนบางส่วนขาดความร่วมมือ ไม่มีปฏิสัมพันธ์กับครู 5) ปัญหาด้านครอบครัวของนักเรียน 6) ผู้ปกครองบางส่วนขาดความตระหนักถึงความสำคัญของการศึกษา 7) เพื่อนร่วมห้องเรียนที่ไม่สนใจเรียน และรบกวนการเรียนของเพื่อน