วิทยานิพนธ์ (นศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

การวิจัยครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการนำเสนอเนื้อหาเกี่ยวกับวัตถุมงคลจตุคามรามเทพของหนังสือพิมพ์รายวัน รวมทั้งศึกษาความคิดเห็นของประชาชนที่มีต่อวัตถุมงคลจตุคามรามเทพและการนำเสนอเนื้อหาดังกล่าวของสื่อมวลชน โดยแบ่งวิธีการศึกษาออกเป็น 2 วิธี ได้แก่ การวิเคราะห์เนื้อหาหนังสือพิมพ์รายวัน 4 ชื่อฉบับ ได้แก่ ไทยรัฐ เดลินิวส์ ข่าวสด และคมชัดลึก ระยะเวลา 6 เดือน ตั้งแต่ 1 มกราคม ถึง 30 มิถุนายน 2550 เป็นหนังสือพิมพ์จำนวนทั้งหมด 724 ฉบับ และวิธีการสัมภาษณ์เชิงลึกบุคคล ได้แก่ นักข่าว บรรณาธิการหนังสือพิมพ์รายวัน นักวิชาการ นักนิยมพระเครื่อง และประชาชนทั่วไป จำนวนทั้งหมด 25 คน ผลการวิจัยพบว่า การนำเสนอข่าวจตุคามในแง่อิทธิฤทธิ์ปาฏิหาริย์มีผลต่อการขายพื้นที่โฆษณาของหนังสือพิมพ์รายวันที่เพิ่มขึ้น และหนังสือพิมพ์รายวันนำเสนอประเด็นข่าวจตุคามกระแสตก หลังจากอัตราการโฆษณาจตุคามในหนังสือพิมพ์เริ่มอิ่มตัว ส่วนเหตุผลที่ทำให้หนังสือพิมพ์รายวันนำเสนอข่าวจตุคาม เพราะจตุคามมีคุณค่าข่าวสูง เป็นเรื่องที่อยู่ในความสนใจของประชาชน และการมีหน้าพระเครื่องของหนังสือพิมพ์ โดยหนังสือพิมพ์รายวันทั้ง 4 ฉบับยอมรับว่าสื่อหนังสือพิมพ์มีส่วนทำให้เกิดกระแสจตุคามฟีเวอร์ และการนำเสนอเนื้อหาดังกล่าวของหนังสือพิมพ์มีเรื่องของผลประโยชน์เข้ามาเกี่ยวข้องในแง่ของค่าโฆษณาและยอดขาย ซึ่งทั้ง 4 ฉบับมองว่าเป็นเรื่องธรรมดาของการทำธุรกิจหนังสือพิมพ์ ด้านความคิดเห็นของประชาชน กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มองว่าวัตถุมงคลจตุคามรามเทพ เป็นพุทธพาณิชย์ เป็นกระแส/แฟชั่น ด้านการนำเสนอเนื้อหาดังกล่าวของสื่อมวลชน กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มองว่าสื่อนำเสนอเกินจริง สื่อได้รับผลประโยชน์จากการนำเสนอ และการนำเสนอของสื่อมีส่วนกระตุ้นให้คนสนใจแต่ไม่ได้ทำให้คนงมงาย เพราะการที่คนเราจะเชื่อถือสิ่งใดนั้นไม่ได้ขึ้นอยู่กับสื่อหนังสือพิมพ์เพียงอย่างเดียว แต่ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัยประกอบกัน เช่น พื้นฐานของตัวผู้รับสาร ความเชื่อส่วนบุคคล และการรับสื่ออื่น