วิทยานิพนธ์ (พศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2525

อุตสาหกรรมน้ำมันพืชเป็นอุตสาหกรรมที่มีความสำคัญต่อระบบเศรษฐกิจของประเทศเป็นอย่างมาก ทั้งนี้เพราะใช้เมล็ดพืชน้ำมันที่สามารถผลิตได้เองภายในประเทศเป็นวัตถุดิบในการผลิตจึงช่วยให้ตลาดของเมล็ดพืชน้ำมัน ขยายตัวเพิ่มมากขึ้นเป็นการเพิ่มโอกาส และ รายได้ให้เกษตรกรและช่วยให้การเกษตรของประเทศได้มีการพัฒนาให้เจริญก้าวหน้ายิ่งขึ้นไปอีก การผลิตและการจำหน่ายน้ำมันพืชในประเทศไทยได้เริ่มมานานแล้ว โดยเฉพาะน้ำมันพืชเพื่อการบริโภค มีผู้นิยมหันมาบริโภคแทนน้ำมันหมูกันมาก จนทำให้เกิดการขาดแคลนขึ้นในบางขณะ ที่มีความรุนแรงมากที่สุดในปี 2517 จนรัฐบาลต้องประกาศควบคุมการส่งออก ประกอบกับในขณะนั้นผลผลิตของในตลาดโลกมีน้อยกว่าความต้องการบริโภค แต่ในระยะต่อมาผลผลิตภายในประเทศและในตลาดโลกมีเพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งน้ำมันปาล์ม มีอัตราเพิ่มขึ้นอย่างสม่ำเสมอ จึงทำให้ราคาน้ำมันพืชในตลาดโลกลดต่ำลง และส่งผลกระทบเข้ามาภายในประเทศเพราะรัฐบาลไม่มีมาตรการในการควบคุมการนำเข้าจึงทำให้มีผู้นำน้ำมันปาล์มราคาถูกจากต่างประเทศเข้ามาเป็นจำนวนมาก ในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา เป็นผลให้อุตสาหกรรมการผลิตและการจำหน่ายน้ำมันพืชภายในประเทศต้องประสบกับปัญหาอย่างหนักที่สุดเป็นประวัติการณ์ จนรัฐบาลต้องกำหนดมาตรการควบคุมการนำเข้าน้ำมันปาล์ม และอนุญาตให้ทำการส่งออกน้ำมันพืชได้โดยเสรีเพื่อคลี่คลายปัญหาต่างๆ ที่เกิดขึ้น การศึกษาวิจัยวิทยานิพนธ์ฉบับนี้เป็นการศึกษาถึงข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการผลิตและการตลาดของอุตสาหกรรมน้ำมันพืช ตลอดจนการออกแบบสอบถามความคิดเห็นผู้บริโภคโดยทั่วๆ ไปในเขตกรุงเทพมหานคร เพื่อนำมาวิเคราะห์และตอบสมมติฐานที่ตั้งไว้ การเก็บรวบรวมข้อมูลขั้นพื้นฐานจะเก็บกับหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง รายงานการวิจัยน้ำมันพืชที่ทำไว้แล้วและการสัมภาษณ์ผู้ที่เกี่ยวข้องในแต่ละด้าน จากการศึกษาและสำรวจทำให้ทราบว่าในปัจจุบันมีผู้นิยมบริโภคน้ำมันพืชกันมากและในอนาคตมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้น สาเหตุเนื่องมาจากประชาชนมีความเป็นอยู่และการศึกษาดีขึ้น การดำเนินชีวิตเป็นไปอย่างเร่งรีบ ชอบความสะดวกสบายมากขึ้น ประกอบกับจำนวนประชากรที่เพิ่มขึ้นทุกปี มีโรงงานผลิตขนาดใหญ่เกิดขึ้นหลายราย จากการส่งเสริมการลงทุนของรัฐบาลทำให้สามารถลงทุนซื้อเครื่องจักร ที่มีกรรมวิธีการผลิตที่ได้มาตรฐานสากลมาทำการผลิตทำให้ได้น้ำมันพืชที่มีคุณภาพมากขึ้น ตลอดจนมีการนำเอาวิธีการด้านตลาดสมัยใหม่มาใช้จนทำให้สามารถชักจูงผู้บริโภคให้มาบริโภคน้ำมันพืชกันมากขึ้น