วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2528

วัตถุประสงค์ของการวิจัย การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอแนวทางการฝึกอบรมเตรียมผู้บริหารโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ วิธีดำเนินการวิจัย เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบวิเคราะห์เอกสาร เพื่อใช้วิเคราะห์เนื้อหาสาระของเอกสารหลักสูตรการฝึกอบรมเพื่อคัดเลือกและแต่งตั้งผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ แบบสัมภาษณ์ และแบบสอบถาม ซึ่งครอบคลุมการสร้างหลักสูตร การจัดฝึกอบรม การประเมินผลและการติดตามผล ใช้กับประชากร 4 กลุ่ม คือ ผู้บริหารการศึกษาสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติผู้บริหารการฝึกอบรมสถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา วิทยากรสถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษาและเจ้าหน้าที่ฝึกอบรมสถาบันพัฒนาผู้บริหารการศึกษา การรวบรวมข้อมูล ผู้วิจัยเก็บรวบรวมแบบสัมภาษณ์ด้วยตนเองและส่งผู้ช่วยวิจัยไปสัมภาษณ์จำนวน 24 คน จากจำนวนประชากร 24 คน คิดเป็นร้อยละ 100 และเก็บรวบรวมสอบถามด้วยตนเองและรับส่งทางไปรษณีย์ ได้รับแบบสอบถามคืนจำนวน 225 ฉบับ จากจำนวนแบบสอบถามที่ส่งไป 263 ฉบับ คิดเป็นร้อยละ 85.55 การวิเคราะห์ข้อมูล ใช้วิธีแจกแจงความถี่และหาค่าร้อยละ สรุปผลการวิจัย การวิจัยครั้งนี้นำเสนอแนวทางการฝึกอบรมเตรียมผู้บริหารโรงเรียนประถมศึกษาสังกัดคณะกรรมการการประถมศึกษาแห่งชาติ ใน 3 ด้าน ดังนี้ 1. การสร้างหลักสูตร ควรพิจารณาการจัดลำดับความสำคัญของการเลือกภารกิจที่เป็นปัญหาจำนวน 44 ภารกิจและกิจกรรมที่ควรฝึกอบรมในภาคปฏิบัติ จำนวน 13 กิจกรรมของทั้งบุคลากรที่จะเข้าสู่ตำแหน่ง ครูใหญ่ อาจารย์ใหญ่ โรงเรียนประถมศึกษา ซึ่งครอบคลุมหัวข้อวิชาการ การบริหารงานบุคคล การบริหารงานกิจการนักเรียนการบริหารอาคารสถานที่ การบริหารงานอาคารธุรการและการเงิน การสร้างความสัมพันธ์ระหว่างโรงเรียนกับชุมชน ความรู้ทั่วไปประกอบการบริหารโรงเรียน ละการใช้วิชาพฤติกรรมศาสตร์ในการบริหารโรงเรียน โดยใช้การฝึกอบรม 7 วันทำการทั้งสองตำแหน่ง เพื่อเพิ่มพูนความรู้ ความเข้าใจ เสริมสร้างทัศนคติ และใช้ความสามารถนำความรู้ ประสบการณ์ที่ได้รับ ไปปรับใช้ให้เหมาะสมกับการปฏิบัติงานในหน้าที่ 2. การจัดฝึกอบรม ควรพิจารณาวิธีการฝึกอบรมเพื่อให้ข้อมูล เพื่อฝึกทักษะ เพื่อเปลี่ยนแปลงทัศนคติ ด้วยวิธีการบรรยาย การศึกษาจากกรณี การระดมพลังสมอง เกมบริหาร การแสดงบทบาทสมมติมาใช้ประกอบกันกับสื่อประกอบการฝึกอบรมด้านการฟัง การเห็น ประเภทสิ่งพิมพ์ วัสดุโสตทัศน์ เช่น เอกสารประกอบ หนังสือ สไลด์ แถบบันทึกเสียง แถบบันทึกภาพ รวมทั้งเครื่องมือโสตทัศน์ เช่น เครื่องฉายสไลด์ เครื่องฉายภาพข้ามศีรษะ ให้มีความเหมาะสมสอดคล้องกับการจัดเวลาในการฝึกอบรมให้มากสำหรับการเปลี่ยนแปลงทัศนคติและการเพิ่มพูนทักษะ และสร้างแรงจูงใจในการรับเข้ารับการฝึกอบรมโดยการชี้ให้เห็นความจำเป็นและประโยชน์ของการฝึกอบรมก่อนเข้าสู่ตำแหน่งผู้บริหาร 3. การประเมินผลและการติดตามผล การประเมินผลการฝึกอบรม ควรพิจารณาเกณฑ์การประเมินโครงฝึกอบรม เช่น ความสอดคล้องของเนื้อหาวิชากับวัตถุประสงค์และหน้าที่การงาน รวมทั้งวิธีการถ่ายทอดความรู้ของวิทยากร ซึ่งมีเจ้าหน้าที่ประเมินผล วิทยากร และผู้บริหารการฝึกอบรมเป็นคณะกรรมการประเมินโครงการด้านเกณฑ์การประเมินผลการเรียนรู้ ควรประเมินผลก่อนและหลังการฝึกอบรมโดยยึดหลักวัตถุประสงค์ของการฝึกอบรมเป็นพื้นฐาน โดยมี วิทยากร เจ้าหน้าที่ประเมินผล และกลุ่มผู้เข้ารับการฝึกอบรมร่วมกันประเมินด้วยวิธีการสอบถาม สัมภาษณ์ สังเกต และการทดสอบ ทั้งการประเมินโครงการฝึกอบรมและการประเมินผลด้านการเรียนรู้ การติดตามผลการฝึกอบรม ควรพิจารณาเกณฑ์การติดตามผลการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมในการทำงาน เช่น ติดตามผลการปฏิบัติงานหลังจากสิ้นสุดการฝึกอบรมแล้ว 3 เดือนหรือกว่านั้น และเกณฑ์การติดตามผลด้านการปฏิบัติงาน เช่น ผู้ปฏิบัติงานมีความพึงพอใจ มีขวัญและกำลังใจในการปฏิบัติงานเพิ่มขึ้น ซึ่งมีผู้บังคับบัญชาของผู้ผ่านการฝึกอบรม ผู้บริหารการฝึกอบรม วิทยากร และเจ้าหน้าที่ฝึกอบรม ร่วมมือกันทำหน้าที่ติดตามผล ด้วยวิธีการสอบถาม สัมภาษณ์ สังเกต และการประชุมสัมมนาผู้ผ่านการฝึกอบรม