การศึกษาวิจัยเรื่อง การพัฒนารูปแบบการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่งเพื่อ การพึ่งพาตนเองของชาวประมงพื้นบ้านใน ต.เกาะสาหร่าย อ.เมือง จ.สตูล มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาศักยภาพการพึ่งพาตนเองในการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่ง เพื่อศึกษาปัญหาและ อุปสรรคในการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่งเพื่อการพึ่งพาตนเอง เพื่อหาแนวทางในการส่งเสริม ความสามารถในการพึ่งพาตนเอง ด้านการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่ง และเพื่อพัฒนารูปแบบ ในการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่ง โดยเน้นความสามารถในการพึ่งพาตนเองของประมง พื้นบ้านใน ต.เกาะสาหร่าย อ.เมือง จ.สตูล โดยใช้วิธีการศึกษาจากการสัมภาษณ์ การสนทนากลุ่ม การประชุมกลุ่มย่อยกับแกนนำชุมชน การประชุมระดมความคิดเห็นจากส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง องค์การบริหารส่วนตำบล และประชาชนในท้องถิ่น และการมีส่วนร่วมกับชุมชนในการพัฒนาต้นแบบ การจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่ง ผลการวิจัยพบว่าศักยภาพการพึ่งพาตนเองของชาวประมงพื้นบ้าน การมีส่วนร่วมและการ เรียนรู้ในการแก้ปัญหามีน้อย ยังไม่มีการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่งที่เป็นระบบ ศักยภาพการ พึ่งพาตนเองในแต่ละหมู่บ้านมีความพร้อมแตกต่างกัน ปัญหาและอุปสรรคในการจัดการทรัพยากรก็มีหลายประการ ด้านปรากฏการณ์ทรัพยากร ประมงชายฝั่ง ทรัพยากรชายฝั่งที่เป็นสัตว์น้ำเศรษฐกิจมีปริมาณลดลง มีการใช้เครื่องมือผิดกฎหมาย การจับสัตว์น้ำวัยอ่อนหรือยังไม่ได้ขนาด ด้านวิธีคิดและจิตสำนึกประชาชนส่วนใหญ่ขาดจิตสำนึกใน เรื่องการอนุรักษ์ หน่วยงานของรัฐและผู้เกี่ยวข้องไม่เห็นความสำคัญในสิทธิชุมชนในการจัดการ ทรัพยากรชายฝั่ง โครงสร้างชุมชนไม่เข้มแข็ง โครงสร้างเศรษฐกิจทำให้ชาวบ้านต้องเอาตัวรอด ด้าน รูปแบบและลักษณะการจัดการ ขาดองค์ความรู้เรื่องระบบการจัดการทรัพยากรประมงโดยชุมชน แนวทางในการส่งเสริมความสามารถในการพึ่งพาตนเอง ควรส่งเสริมให้เกิดการมีส่วน ร่วมในการแก้ไขปัญหาและพัฒนาอาชีพประมงชายฝั่ง ควรส่งเสริมและสนับสนุนงบประมาณใน การประกอบอาชีพ ควรส่งเสริมและสนับสนุนความรู้และเทคโนโลยีเพื่อการพัฒนาอาชีพ และควร ให้องค์ความรู้ในเรื่องการฟื้นฟูทรัพยากรทางทะเล การพัฒนารูปแบบในการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่ง โดยเน้นความสามารถในการ พึ่งพาตนเองของชาวประมงพื้นบ้าน โดยใช้หลักการจัดการร่วม เน้นเรื่องการมีส่วนร่วมและการ เรียนรู้ของชุมชน และพัฒนาหมู่บ้านต้นแบบในการจัดการทรัพยากรประมงชายฝั่งเพื่อการพึ่งพา ตนเองของชาวประมงพื้นบ้าน The purposes of this study were to explore potential of self-reliance in managing coastal fisheries, to investigate problems and difficulties in managing coastal fisheries resources for being self-reliance, to seek to approach in supporting self-reliance ability for the coastal fisheries resources management, and to develop a model of coastal fisheries management, in particular; through self-reliance ability of the local fishermen in Koh Sarai, Muang Satun. The structured interview and group discussion were conducted with local residents, community leaders, and government agencies. Besides, community participation was also conducted to develop a coastal fisheries resources management model. Results have shown that not only the potential of self-reliance, but also the participation and the learning of problem-solving among local fishermen were quite limited. Differences of potential of self-reliance seemed to be appeared in each village. Moreover, there was no systematic coastal fisheries resources management. Regarding to problems and difficulties, phenomenon of coastal fisheries resources indicated that economic aquatic animal has been decreasing, illegal tools were used, and fish larvae was still collected. While people lacked of awareness of conservation of fish population. Besides, government and relevant agencies seemed to pay less attention on the importance of community rights in managing coastal resources. A weak of community structure as well as economic structure resulted in people’s living. They had to save themselves in order to survive. Additionally, a lack of knowledge of fisheries resources management especially through the participation of community was found. With regard to supporting approach of self-reliance ability, the participation in problem solving and career development should be encouraged. Furthermore, budget, technology, and knowledge of coastal resources restoration in particular should be provided for promoting occupation and career development among residents in the community. Finally, the model of coastal fisheries resources management was proposed. This model focused on ability of self-reliance of local fishermen through fisheries co- management. It also relied more on participation and learning of the community. Eventually, this model was used to develop a pilot community in managing coastal fisheries resources management which could lead local fishermen to be more selfreliant.