วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2526

วัตถุประสงค์ของการวิจัย การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาลักษณะคำถาม และทักษะการใช้คำถามของครูที่สอนวิชาภาษาไทย ชั้นประถมศึกษาปีที่ห้า ในโรงเรียนของอำเภอบ้านโป่ง สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดราชบุรี วิธีดำเนินการวิจัย ตัวอย่างประชากรที่ใช้ในการวิจัยคือ ครูสอนภาษาไทยชั้นประถมศึกษาปีที่ห้า จำนวน 30 คน จากโรงเรียน 30 โรง ในอำเภอบ้านโป่ง สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดราชบุรี เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถามความเข้าใจเกี่ยวกับคำถามประเภทต่าง ๆ 12 ข้อ และถามความเข้าใจเกี่ยวกับทักษะการใช้คำถาม 12 ข้อ และแบบสังเกตลักษณะคำถามและทักษะการใช้คำถาม โดยจำแนกคำถามออกเป็น 6 ประเภท ตามจุดมุ่งหมายทางการศึกษาด้านความรู้ (Cognitive Domain) ตามแนวการจำแนกของบลูม (Bloom’s Taxonomy) และจำแนกทักษะการใช้คำถามออกเป็น 12 ข้อ โดยแยกเป็นกลุ่มทักษะการใช้คำถามที่ควรใช้เป็นประจำ 6 ข้อ และกลุ่มทักษะการใช้คำถามที่ไม่ควรใช้บ่อยครั้ง 5 ข้อ และอีก 1 ข้อเป็นพฤติกรรมที่จำแนกไม่ได้ ทั้งแบบสอบถามและแบบสังเกตได้รับการตรวจสอบจากผู้ทรงคุณวุฒิแล้ว การเก็บข้อมูลผู้วิจัยเข้าไปสังเกตการเรียนการสอน และบันทึกพฤติกรรมการเรียนการสอนของครู ตามแบบสังเกตลักษณะคำถาม และทักษะการใช้คำถามที่ผู้วิจัยได้ ทดลองใช้และหาค่าความตรงตามเนื้อหา ตลอดจนหาค่าความเที่ยงของการสังเกต พร้อมกันนี้ผู้วิจัยยังให้ครูสอนภาษาไทยที่ผู้วิจัยไปสังเกตการณ์สอนจำนวน 25 คน ตอบแบบสอบถามด้วย การวิเคราะห์ข้อมูลทำโดยหาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สรุปผลการวิจัย 1. ครูสอนภาษาไทยใช้คำถามประเภทความรู้ความจำมากที่สุด ส่วนคำถามประเภทอื่น ๆ ครูใช้น้อย และครูไม่ใช้คำถามประเภทการสังเคราะห์เลย 2. ครูใช้ทักษะการใช้คำถามที่ควรใช้เป็นประจำน้อยมาก อันได้แก่ ตอบคำถามทีละคน ครูกวาดสายตาขณะที่ถามทั่วชั้นเรียน เว้นระยะเวลาให้นักเรียนคิดหาคำตอบเปิดโอกาสให้นักเรียนหลายคนตอบคำถามเดียวกัน เปลี่ยนแปลงคำถามให้ง่ายขึ้นเพื่อให้นักเรียนตอบคำถามได้และชมเชยนักเรียนเมื่อตอบคำถามถูกต้อง 3. แบบสอบถามความเข้าใจเกี่ยวกับคำถามประเภทต่าง ๆ ครูเข้าใจคำถามประเภทความรู้ความจำมากที่สุด และตอบคำถามทักษะการใช้คำถาม ข้อที่ถาม เรื่องทักษะการใช้คำถามที่ดีคืออะไร ถูกต้องมากที่สุด