การศึกษาวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบการดื้อยาและกลไกที่ก่อให้เกิดการดื้อต่อยาปฏิชีวนะกลุ่ม ต่างๆ ของเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ที่แยกได้จากไก่ในประเทศไทย รวมทั้งศึกษาบทบาทของ efflux pump ต่อการดื้อต่อยา ปฏิชีวนะหลายชนิดพร้อมกันของเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ เชื้อแคมไพโลแบคเตอร์จำนวน 169 ตัวอย่าง ถูกนำมาทดสอบ การดื้อต่อยาปฏิชีวนะที่มีความสำคัญทางคลินิคจำนวน 6 ตัว ด้วยวิธี agar dilution เชื้อที่มีการดื้อต่อยากลุ่ม fluoroquinolones/ quinolones ถูกนำไปตรวจหาการกลายพันธุ์ของยีน gyrA ในขณะที่เชื้อที่ดื้อต่อยากลุ่ม macrolides กลุ่ม aminoglycosides (streptomycin) และกลุ่ม tetracyclines ถูกนำไปตรวจหาการกลายพันธุ์ของยีน 23S rRNA ยีน rpsL และการปรากฎของยีน tetO ตามลำดับ การศึกษาบทบาทของ efflux pump (CmeABC) ต่อการดื้อต่อยาปฏิชีวนะหลาย ชนิดพร้อมกันของเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ ทำโดยการ knockout ยีน cmeB ด้วยวิธี natural transformation ผลการ ศึกษาวิจัยพบว่าเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ที่แยกได้มีการดื้อต่อ nalidixic acid (95.27%) และ ciprofloxacin (94.68%) สูง ที่สุด รองลงไปได้แก่ การดื้อต่อ tetracycline (73.37%) streptomycin (15.98%) erythromycin (13.02%) และ gentamicin (8.28%) โดย 98.09% ของเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ที่ดื้อต่อ ciprofloxacin และ nalidixic acid มีการกลายพันธุ์ของยีน gyrA (Thr-86-Ile) ในทำนองเดียวกัน 85% และ 99.18% ของเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ที่ดื้อต่อ erythromycin และ tetracycline ตรวจพบการกลายพันธุ์ของยีน 23S rRNA (A2075G) และการปรากฎของยีน tetO ตามลำดับ ในทางตรงกันข้าม การ ศึกษาวิจัยครั้งนี้ไม่พบว่าเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ที่ดื้อต่อ streptomycin มีการกลายพันธุ์ของยีน rpsL ที่ตำแหน่ง codon 43 และ 88 นอกจากกลไกการดื้อยาที่กล่าวมาข้างต้น efflux pump ก็มีส่วนเกี่ยวข้องกับการดื้อต่อยาปฏิชีวนะหลายชนิดพร้อม กันของเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ ดังเห็นได้จากการลดลงของค่า MIC ของยากลุ่มต่างๆ ภายหลังการ knockout ยีน cmeB ผลการศึกษาวิจัยทั้งหมดที่กล่าวมาข้างต้นแสดงให้เห็นว่าเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์ที่แยกได้จากไก่ในประเทศไทยมีการดื้อต่อ ยาในกลุ่ม fluoroquinolones และ tetracyclines ค่อนข้างมาก โดยเฉพาะการดื้อต่อ fluoroquinolones ควรให้ความสนใจ เป็นพิเศษ เนื่องจากยาดังกล่าวเป็นยาหลักที่นิยมใช้ในการรักษาผู้ป่วยโรคอาหารเป็นพิษ โดยทั่วไปรูปแบบการดื้อยาที่พบ จะสอดคล้องกับกลไกดื้อยาที่เกิดขึ้น ยกเว้นในกรณีของการดื้อต่อยาในกลุ่ม aminoglycosides (streptomycin) ที่ตรวจไม่ พบความสัมพันธ์ระหว่างรูปแบบการดื้อยาและกลไกการดื้อยาที่เคยมีรายงานมาก่อนหน้านี้ อย่างไรก็ตามเนื่องจากการ ศึกษาวิจัยครั้งนี้ทำการตรวจหาการกลายพันธุ์ของยีน rpsL เพียงอย่างเดียว ดังนั้นจึงมีความเป็นไปได้ที่การดื้อต่อยา streptomycin ในเชื้อแคมไพโลแบคเตอร์อาจเกิดจากกลไกอื่น อาทิเช่น aminoglycoside modifying enzymes เป็นต้น ซึ่ง สมมุติฐานดังกล่าวควรทำการศึกษาต่อไปในอนาคต The objective of this study was to determine the antimicrobial resistance patterns and resistance mechanisms of Campylobacter strains isolated from poultry in Thailand. In addition, a role of efflux pump in multidrug resistance was investigated. A total of 169 Campylobacter isolates were tested for antimicrobial resistance to 6 clinically important antibiotics using the agar dilution method. The isolates resistant to fluoroquinolones (FQs) were further examined for the presence of point mutations in gyrA, whereas the strains resistant to macrolides, aminoglycosides (streptomycin) and tetracyclines were tested for the presence of point mutations in 23S rRNA gene, point mutations in rpsL gene and the presence of tetO gene, respectively. To determine the role of efflux pump (CmeABC) in multidrug-resistant Campylobacter, cmeB of the resistant isolates was knocked out using the natural transformation technique. The most common resistance patterns observed in this study were nalidixic acid (95.27%) and ciprofloxacin (94.68%) resistance, followed by tetracycline (73.37%), streptomycin (15.98%), erythromycin (13.02%) and gentamicin (8.28%) resistance. Approximately, 98% of Campylobacter strains resistant to ciprofloxacin and nalidixic acid harbor gyrA mutation (Thr-86-Ile). Likewise, 85% and 99.18% of erythromycin- and tetracycline-resistant Campylobacter were positive for 23S rRNA mutation (A2075G) and tetO, respectively. In contrast, no rpsL mutation was detected at the codons 43 and 88 of streptomycin-resistant Campylobacter. The role of efflux pump in multidrug-resistant Campylobacter was revealed by the reduction of MIC for several antimicrobial agents after the cmeB knockout. Together, the present study shows the high prevalence of FQ and tetracycline resistance among Campylobacter isolates from poultry in Thailand. This finding, particularly FQ resistance, should be concerned because this group of antimicrobials is the drug of choice for treatment of foodborne diseases. Although the association between antimicrobial resistance patterns and the underlying resistance mechanisms was found for FQs, macrolides and tetracyclines, no association was noticed for aminoglycoside (streptomycin) resistance. Since rpsL mutation was the only aminoglycoside (streptomycin) resistance mechanism examined in the present study, it is possible that other mechanisms, such as aminoglycoside modifying enzymes, might play a major role in streptomycin resistance in Campylobacter isolates from Thai poultry. This assumption should be investigated in the future study.