วิทยานิพนธ์ (อ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2521

วิทยานิพนธ์นี้มีจุดประสงค์ที่จะศึกษา การสร้างนามศัพท์ และสมาสในเรื่องนโลปาขยาน ผลจากการวิจัยมีดังนี้ นามศัพท์เกิดจากการนำปัจจัยมาประกอบเข้ากับธาตุและคำที่ลงปัจจัยมาแล้วการสร้างนามศัพท์มี 2 ประเภท ได้แก่การสร้างนามศัพท์ประเภทคำกฤต และการสร้างนามศัพท์ประเภทคำตัทธิต ส่วนคำสมาสเกิดจากการนำเอาคำนามหรือคำอื่นที่มีใช้อยู่ในภาษาจำนวน 2 คำ หรือมากกว่าขึ้นไปมารวมกัน คำกฤตเกิดขึ้นจากการนำเอาปัจจัยขั้นที่หนึ่งมาประกอบกับธาตุ ปัจจัยที่ปรากฏมากที่สุดในนโลปาขยานคือ อ ปัจจัย และปัจจัยที่ปรากฏน้อยที่สุด คือ ว˚าส(วส) ปัจจัย และหมวดธาตุที่นำมาใช้ในการสร้างคำกฤตในนโลปาขยานนั้น หมวดที่ปรากฏมากที่สุดคือหมวดที่หนึ่ง และปรากฏน้อยที่สุด คือหมวดที่เจ็ด คำตัทธิตเกิดจากการนำเอาปัจจัยขั้นที่สองมาประกอบกับคำที่มีใช้อยู่ในภาษาปัจจัยที่ปรากฏมากที่สุดในนโลปาขยานคือ อ ปัจจัย และปัจจัยที่ปรากฏน้อยที่สุด คือ อิน และ ถ ปัจจัย คำสมาสที่เกิดจากการนำเอาคำนามหรือคำอื่น ซึ่งมีใช้อยู่ในภาษาจำนวน 2 คำ หรือมากกว่าขึ้นไปมารวมกัน แบ่งออกได้เป็น 4 ชนิด คือ ทวนทวสมาส ตตปุรุษสมาส กรมธารยสมาส และพหุวรีหิสมาส สมาสที่ปรากฏใช้มากที่สุดในนโลปาขยานคือ กรมธารยสมาส และที่ปรากฏใช้น้อยที่สุด คือ ทวนทวสมาส ถ้าเปรียบเทียบคำกฤต คำตัทธิต และคำสมาส ที่ปรากฏใช้ในนโลปาขยานผู้วิจัยพบว่า คำสมาสมีปรากฏใช้มากที่สุด คำกฤตมีใช้มากเป็นอันดับสอง ส่วนคำตัทธิตมีใช้น้อยที่สุด