านิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2520

วัตถุประสงค์ของการวิจัย 1. เพื่อศึกษาโครงสร้างของระบบบริหารภายในโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 2. เพื่อศึกษางานบริหารภายในโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยเฉพาะในด้านความสัมพันธ์กับชุมชน งานวิชาการ งานบุคคล งานกิจการนักเรียน และงานธุรการ การเงิน บริการ และอื่น ๆ ประเภทเดียวกัน 3. เพื่อทราบปัญหาเกี่ยวกับโครงสร้างของระบบบริหารภายในโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และปัญหางานบริหารการศึกษาทั้ง 5 ประเภทในโรงเรียนดังกล่าว วิธีดำเนินการวิจัยประชากรที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้คือ โรงเรียนประถมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ รวม 16 จังหวัด ใช้วิธีสุ่มตัวอย่างอย่างง่าย โดยเลือกมาร้อยละ 20 ของจำนวนจังหวัดในภาคนี้ ได้มา 3 จังหวัด ใช้โรงเรียนประถมศึกษาในจังหวัดกลุ่มตัวอย่างทั้ง 3 จังหวัด มาเป็นประชากรในการวิจัย รวมทั้งสิ้น 10 โรงเรียน ดำเนินการวิจัยโดยใช้เทคนิคการสังเกต การสัมภาษณ์ และการตอบแบบสอบถามซึ่งสร้างขึ้นครอบคลุมงานบริหารการศึกษา 5 ประเภท สำหรับกลุ่มผู้บริหาร กลุ่มนักวิชาการ และกลุ่มประชาชน นำข้อมูลที่ได้มาหาค่าร้อยละ เสนอในรูปตารางเปรียบเทียบและอธิบายประกอบ ผลการวิจัย 1. โครงสร้างของระบบบริหารภายในโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ส่วนใหญ่ยึดหลักการจัดโรงเรียนแบบสายบังคับบัญชา (Hierarchy) โดยมีโครงสร้างเป็นสายบังคับบัญชาสายเดียว (The Line For a of Structure) 2. เกี่ยวกับงานบริหารการศึกษาทั้ง 5 ประเภท พบว่า 2.1 กลุ่มผู้บริหารเห็นว่า งานที่โรงเรียนได้ปฏิบัติมาก เรียงตามลำดับจากมากไปหาน้อย คือ งานวิชาการ งานบุคคล งานธุรการ การเงิน งานกิจการนักเรียน และงานความสัมพันธ์กับชุมชน 2.2 กลุ่มนักวิชาการเห็นว่า งานที่โรงเรียนได้ปฏิบัติมาก เรียงลำดับจากมากไปหาน้อย คือ งานบุคคล งานวิชาการ งานกิจการนักเรียน งานธุรการการเงิน และงานความสัมพันธ์กับชุมชน 2.3 กลุ่มประชาชนเห็นว่า งานที่โรงเรียนได้ปฏิบัติมาก เรียงลำดับจากมากไปหาน้อย คือ งานบุคคล งานกิจการนักเรียน งานวิชาการ งานธุรการการเงิน และงานความสัมพันธ์กับชุมชน 2.4 เมื่อพิจารณาความเห็นโดยส่วนรวมของประชากรที่เป็นกลุ่มตัวอย่างทั้ง 3 กลุ่มแล้ว เห็นว่า งานที่โรงเรียนได้ปฏิบัติมาก เรียงลำดับจากมากไปหาน้อยคือ งานวิชาการ งานบุคคล งานกิจการนักเรียน งานธุรการ การเงิน และงานความสัมพันธ์กับชุมชน 3. ในด้านปัญหาเกี่ยวกับโครงสร้างของระบบบริหารภายในโรงเรียนและปัญหาในการบริหารงานการศึกษาทั้ง 5 ประเภท ของโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดกรมสามัญศึกษา ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ พบว่า ทุกโรงเรียนมีปัญหาคล้ายคลึงกัน ผู้วิจัยได้เสนอแนะให้กรมสามัญศึกษาได้มีการจัดโครงสร้างของระบบบริหารภายในโรงเรียนขึ้นใหม่ เพื่อเป็นแนวทางให้โรงเรียนนำไปปฏิบัติ นอกจากนี้ ยังได้เสนอแนะให้โรงเรียนสนใจปรับปรุงงานบริหารการศึกษาทั้ง 5 ประเภท โดยเฉพาะอย่างยิ่งการบริหารงานความสัมพันธ์กับชุมชน สำหรับการวิจัยครั้งต่อไป ควรจะได้ศึกษางานแต่ละประเภทโดยละเอียด เพื่อผู้บริหารการศึกษาทุกระดับจะได้นำไปปรับปรุงในการดำเนินงานบริหารการศึกษาได้ถูกจุดยิ่งขึ้นต่อไป