วิทยานิพนธ์ (ค.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2516

การวิจัยเรื่อง บทบาททางการศึกษาของปริศนาของไทย มีวัตถุประสงค์ คือ 1. เพื่อศึกษารวบรวมปริศนาพื้นเมืองของไทย จากบรรดาหนังสือที่รวบรวมไว้แล้วจากทุกภาค 2. เพื่อจัดจำแนกปริศนาตามแบบสากล ในที่นี้ใช้หนังสือปริศนาภาษาอังกฤษจากประเพณีมุขปาฐะ (English Riddles from Oral Tradition) ของอาร์เช่อร์ เทเล่อร์ เป็นหลัก 3. เพื่อศึกษาบทบาทของปริศนาพื้นเมืองในหมู่เด็กไทย 4. เพื่อเป็นแนวทางในการใช้ปริศนาเป็นส่วนหนึ่งของกิจกรรมสอนภาษาและฝึกเชาวน์ วิธีการวิจัย ในการจัดจำแนกปริศนาพื้นเมืองของไทย ผู้วิจัยศึกษาจากหนังสือเอกสารตลอดจนสัมภาษณ์จากชาวพื้นเมือง แล้วนำมาจัดเป็นหมวดหมู่ตามวิธีของอาร์เช่อร์ เทเล่อร์ ส่วนแบบทดสอบใช้แบบแบบปรนัยประกอบด้วยส่วนที่ให้เติมคำตอบ กับส่วนที่ให้เลือกตอบ นำไปสอบนักเรียนโรงเรียนรัฐบาลชายหญิงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ของเขตภาคเหนือ เขตภาคกลาง เขตภาคใต้ และเขตภาคอีสาน ภาคละ 200 คน เป็นชาย 100 คน หญิง 100 คน รวม 800 คน นำข้อมูลที่เก็บรวบรวมได้มาวิเคราะห์ความแปรปรวนแบบสองทาง (Two-way Analysis of Variance) แล้วนำคะแนนที่ตอบถูกเพราะทราบคำตอบมาก่อนกับไม่ทราบคำตอบมาก่อน มาเปรียบเทียบกันโดยคิดคะแนนคำตอบแต่ละส่วนเป็นร้อยละ ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ 1. ส่วนที่เกี่ยวกับการจัดหมวดหมู่ปริศนาพื้นเมืองของไทย ผู้วิจัยพบว่าลักษณะปริศนาของไทย กับปริศนาภาษาอังกฤษ มีความคล้ายคลึงกันเป็นส่วนมาก 2. ส่วนที่เกี่ยวกับการวิจัยทางสถิตินั้น โดยเฉลี่ยแล้ว นักเรียนในโรงเรียนรัฐบาลชายหญิงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ในแต่ละภาค มีความสามารถในการตอบปริศนาไม่แตกต่างกัน และนักเรียนโรงเรียนรัฐบาล ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ชายกับหญิงรวมทุกภาค มีความสามารถในการตอบปริศนาไม่แตกต่างกัน นอกจากนี้ส่วนมากนักเรียนโรงเรียนรัฐบาลชายหญิงชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 ของทุกภาคตอบปริศนาถูกต้องโดยไม่ทราบคำตอบมาก่อนเป็นส่วนมาก ดังนั้น ปริศนาพื้นเมืองของไทยจึงมีส่วนท้าทายความคิด ปฏิภาณของเด็กโดยจะช่วยส่งเสริมความเข้าใจในการเรียนภาษา และฝึกจินตนาการ ฉะนั้นปริศนาพื้นเมืองของไทยจึงควรจะเป็นส่วนหนึ่งของกิจกรรมสอนภาษาและวรรณคดี