วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2550

ศึกษาผลของปัจจัยต่างๆ ต่อการสกัดไอออนอิตเทรียม ออกจากสารละลายผสมของไอออนธาตุหายากชนิดอื่นในอนุกรมแลนทาไนด์ ด้วยเยื่อแผ่นเหลวที่พยุงด้วยเส้นใยกลวง ได้แก่ 1) ความเข้มข้นของสารสกัดแต่ละชนิดคือ TBP, D2EHPA และ Cyanex 272 2) ความเข้มข้นของสารสกัดผสม TBP และ Cyanex 272 และสารสกัดผสม D2EHPA และ Cyanex 272 ในตัวทำละลายเคโรซีน 3) ความเข้มข้นของสารละลายนำกลับกรดไนตริก 4) การสกัดระบบสองหอสกัด 5) การเพิ่มจำนวนรอบในการผ่านโมดูลเส้นใยกลวงของสารสกัดและสารละลายนำกลับกรดไนตริก ผลการทดลองพบว่า อัตราส่วนความเข้มข้นสารสกัดผสม TBP และ Cyanex 272 ที่สกัดไอออนอิตเทรียมได้ผลดีที่สุด คือ 0.2: 0.4 โมลต่อลิตร การเพิ่มความเข้มข้นของสารละลายนำกลับกรดไนตริก สามารถนำกลับไอออนของธาตุหายากได้มากขึ้น การใช้สารสกัดผสม TBP และ Cyanex 272 ให้ผลการสกัดที่ดีกว่าการใช้สารสกัด TBP หรือ Cyanex 272 ชนิดเดียว แสดงถึงผลการสกัดเป็นแบบเสริมฤทธิ์ ผลการทดลองระบบสองหอสกัดพบว่า สามารถเพิ่มความบริสุทธิ์ไอออนอิตเทรียมได้เพิ่มขึ้น และเมื่อเพิ่มจำนวนรอบการสกัดและนำกลับในการผ่านโมดูลเส้นใยกลวงเป็น 3 รอบ ภายใต้ภาวะที่เหมาะสม สามารถเพิ่มร้อยละการสกัดและการนำกลับไอออนอิตเทรียมได้ มีไอออนของธาตุหายากชนิดอื่นปะปนออกมาปริมาณน้อย