วิทยานิพนธ์ (วศ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2551

การประเมินวัฏจักรชีวิตของผลิตภัณฑ์ประกอบด้วย 4 ขั้นตอนหลัก คือ การกำหนดเป้าหมายและขอบเขต การวิเคราะห์บัญชีรายการด้านสิ่งแวดล้อม การประเมินผลกระทบตลอดวัฎจักรชีวิตของผลิตภัณฑ์ และการแปลผล ในการวิจัยนี้ทำการประเมินวัฏจักรชีวิตของการผลิตปูนซีเมนต์โดยใช้หลักการ cradle-to-gate ซึ่งมีขอบเขตเฉพาะกระบวนการผลิตปูนซีเมนต์เท่านั้น ซึ่งข้อมูลส่วนใหญ่ในงานวิจัยนี้เป็นข้อมูลทุติยภูมิที่ได้จากรายงานการวิเคราะห์ผลกระทบทางสิ่งแวดล้อม และเพื่อแก้ไขปัญหามลพิษทางอากาศที่เกิดขึ้นจึงได้นำเทคโนโลยีในการจัดการมลพิษทางอากาศและมาตรการทางเศรษฐศาสตร์มาวิเคราะห์ใช้ โดยอ้างอิงมาตรการจากต่างประเทศมาเป็นแนวทางในการศึกษา การบดวัตถุดิบในส่วนของการผลิตปูนซีเมนต์เป็นขั้นตอนที่เกิดปริมาณฝุ่นแขวนลอยมาก ส่วนการเผาไหม้เชื้อเพลิงเป็นขั้นตอนที่ก่อให้เกิดก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ และก๊าซไนโตรเจนออกไซด์มาก ดังนั้นในส่วนของการปรับปรุงกระบวนการผลิตจึงมีการรับของเสียจากอุตสาหกรรมอื่นเข้ามากำจัดภายในโรงงานเพื่อใช้ทดแทนเชื้อเพลิง ได้แก่ น้ำมันหล่อลื่นที่ใช้แล้ว ยางรถยนต์ ฯลฯ โดยนำมาทดแทนเชื้อเพลิงที่หม้อเผา โดยสามารถลดปริมาณก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ได้ 8 กก./ตันปูนซีเมนต์ และการใช้ระบบกำจัดฝุ่นแบบไฟฟ้าสถิต ถุงกรอง และระบบจับฝุ่นแบบเปียกเพื่อลดปริมาณมลพิษทางอากาศที่เกิดขึ้นซึ่งระบบกำจัดฝุ่นแบบไฟฟ้าสถิตมีประสิทธิภาพในการกำจัดฝุ่นมากที่สุด แต่มีต้นทุนสูง จากผลการวิเคราะห์ทางเศรษฐศาสตร์จะใช้ค่าปล่อยมลพิษ (Emission Charge) ที่อ้างอิงมาจากประเทศสหรัฐอเมริกา ซึ่งเป็นมาตรการที่กดดันให้ลดปริมาณการปล่อยมลพิษทางอากาศและเป็นแหล่งรายได้หลักของรัฐในการสนับสนุนและพัฒนาแนวทางการแก้ไขปัญหามลพิษทางอากาศ