วิทยานิพนธ์ (พย.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2551

ศึกษาความหมายและประสบการณ์การฟื้นสภาพของผู้สูงอายุที่ประสบภัยพิบัติสึนามิ โดยใช้วิธีการศึกษาเชิงคุณภาพแบบปรากฏการณ์วิทยา (Phenomenology) เก็บข้อมูลด้วยวิธีการสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth interview) ผู้สูงอายุจำนวน 13 คน (หญิง 6 คน ชาย 7 คน) ซึ่งได้รับเลือกเป็นผู้ให้ข้อมูลหลักอย่างเฉพาะเจาะจง โดยพิจารณาตามเกณฑ์คุณสมบัติที่กำหนด เก็บข้อมูลในพื้นที่อำเภอตะกั่วป่า จังหวัดพังงา สัมภาษณ์โดยการบันทึกเทปร่วมกับการบันทึกภาคสนาม วิเคราะห์ข้อมูลตามเนื้อหาด้วยวิธีการของโคไลซี่ย์ (Colaizzi method) (Streubert and Carpenter, 2007) ผลการวิจัยพบว่า การฟื้นสภาพตามความหมายของผู้สูงอายุที่ประสบภัยพิบัติสึนามิ ประกอบด้วยประเด็นหลัก 3 ประเด็น ได้แก่ 1) การอยู่อย่างมีความหวัง ประกอบด้วย การก้าวต่อไปอย่างไม่หยุดนิ่ง และการมองว่าชีวิตยังมีความหมาย 2) การมีธรรมะเป็นหลักยึดเหนี่ยว ประกอบด้วย ปลงตก การใช้สติแก้ปัญหา และการมีคุณธรรมศีลธรรม และ 3) การใช้ชีวิตอย่างเข้าใจ ประกอบด้วย การพึ่งตนเอง การสร้างอารมณ์ขัน และการเปิดโลกทัศน์ให้ตนเอง สำหรับประสบการณ์การฟื้นสภาพของผู้สูงอายุที่ประสบภัยพิบัติสึนามิ จากการศึกษานี้ประกอบด้วย 3 ประเด็นหลักซึ่งได้แก่ 1) ช่วงเผชิญปัญหาด้วยความท้าทาย เป็นช่วงที่มีการเผชิญการเปลี่ยนแปลงภายในตน ทั้งด้านร่างกายและจิตใจ และการเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงภายนอกตน อันเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของที่อยู่อาศัย และการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและเศรษฐกิจ 2) ช่วงประคับประคอง เป็นช่วงยอมรับการเปลี่ยนแปลง โดยการปรับกายและความคิดของตนเอง และการรวมกลุ่มของผู้สูงอายุ และ 3) ช่วงตั้งหลักได้ ได้แก่ การตั้งหลักด้วยตนเอง โดยการใส่ใจดูแลตนเอง การขยันทำงาน และการดำรงอยู่อย่างมีจุดมุ่งหมาย และการตั้งหลักด้วยสังคม ได้แก่ การได้รับความช่วยเหลือจากครอบครัว ชุมชน บุคคลและหน่วยงานต่างๆ จากผลการศึกษาครั้งนี้ทำให้เข้าใจความหมาย และประสบการณ์การฟื้นสภาพของผู้สูงอายุที่ประสบภัยพิบัติสึนามิ โดยบุคลากรทางสุขภาพสามารถใช้ข้อค้นพบจากการศึกษาครั้งนี้ เป็นข้อมูลพื้นฐานในการให้การดูแลช่วยเหลือ สำหรับการฟื้นสภาพของผู้สูงอายุให้ครอบคลุมมิติทางสุขภาพทั้งด้าน กาย ใจ สังคม และจิตวิญญาณ.